Krążowniki typu Novara

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Krążowniki typu Novara
Novaral.jpg
„Novara” po bitwie w cieśninie Otranto
Opis typu
Użytkownicy  K.u.K. Kriegsmarine
Stocznia Ganz vállalatok, Fiume
Cantiere Navale Triestino, Triest
Wejście do służby 1914
Wycofanie 1929
Zbudowane okręty 3
Dane taktyczno-techniczne[1]
Wyporność 3500 t (standardowa)
4417 t (maksymalna)
Długość 130,6 m
Szerokość 12,77 m
Zanurzenie 4,95 - 5,3 m
Napęd 2 wały napędowe
16 kotłów parowych Yarrow, 6 turbin parowych Parsons
Prędkość 27 węzłów (50 km/h)
Zasięg 1600 Mm (3000 km) przy prędkości 24 węzły (44 km/h)
Załoga 340
Uzbrojenie 9 × działo kal. 100 mm
2 × wyrzutnia torpedowa kal. 533 mm
4 × wyrzutnia torpedowa kal. 450 mm
Opancerzenie Burty: 60 mm
Pokład: 20 mm
Osłony dział: 40-8 mm
Wieża dowodzenia: 50 mm

Krążowniki typu Novara – typ trzech lekkich krążowników rozpoznawczych, używanych przez Austro-Węgry podczas I wojny światowej. Okręty były ulepszoną wersją krążownika SMS „Admiral Spaun”[a], który został zwodowany w 1908 roku.

Konstrukcja[edytuj]

Uzbrojenie krążowników składało się z dziewięciu dział kal. 100 mm i sześciu wyrzutni torpedowych. Było to o dwa działa więcej niż posiadał „Admiral Spaun”. Lekko opancerzone okręty mogły rozwijać prędkość 27 węzłów. Główną wadą krążowników było ich relatywnie słabe uzbrojenie. Rozważano dodanie dział kal. 120 mm lub 150 mm, lecz nie zrobiono tego ze względu na sytuację wojenną.

Kolejne trzy okręty wyposażone w działa kal. 120 mm i osiągające prędkość 30 węzłów, planowane jako następcy krążowników typu Zenta, nigdy nie wyszły poza fazę planowania.

Budowa[edytuj]

Okręt Stocznia Wodowanie Wejście do służby Los
SMS „Saida” CNT, Triest 26 października 1912 1 sierpnia 1914 złomowany, 1937
SMS „Helgoland” Danubius, Fiume 23 listopada 1912 29 sierpnia 1914 złomowany, 1937
SMS „Novara” Danubius, Fiume 15 lutego 1913 10 stycznia 1915 złomowany, 1942

Służba[edytuj]

Razem z niszczycielami typu Tátra, krążowniki typu Novara były idealnie przystosowane do walki na Morzu Adriatyckim. Przeprowadziły kilka szybkich rajdów na włoskie porty; najbardziej spektakularną akcją był udany atak na brytyjską blokadę cieśniny Otranto 15 maja 1917 roku, kiedy to trzy krążowniki, dwa niszczyciele i trzy niemieckie U-Booty zatopiły w sumie 14 trawlerów.

Po wojnie okręty zostały przekazane zwycięskim siłom Ententy: Francja przyjęła do floty „Novarę” pod nową nazwą „Thionville” (złomowany w 1942 r.). Włochy przejęły „Helgoland” i „Saida” jako „Brindisi” i „Venezia” (oba złomowane w 1937 r.).

Uwagi

  1. „SMS” oznacza "Seiner Majestät Schiff", czyli po niemiecku „Okręt Jego Wysokości”.

Przypisy

Bibliografia[edytuj]

  • René Greger: Austro-Hungarian Warships of World War I. London: Ian Allan, 1976. ISBN 0-7110-0623-7. (ang.)
  • Paul Schmalenbach: Kurze Geschichte der k. u. k. Marine, Herford 1970 (​ISBN 3-7822-0047-0​).
  • Erwin Sieche: Kreuzer und Kreuzerprojekte der k.u.k. Kriegsmarine 1889-1918, Hamburg 2002 (​ISBN 3-8132-0766-8​ i ​ISBN 3-7083-0012-2​).
  • Nikolaus Sifferlinger: Rapidkreuzer Helgoland. Im Einsatz für Österreich-Ungarn und Italien. Wien, Graz: NW Neuer Wissenschaftlicher Verlag, 2008. ISBN 9783708301334. (niem.)

Linki zewnętrzne[edytuj]