Krasna (województwo świętokrzyskie)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ten artykuł dotyczy wsi w woj. świętokrzyskim. Zobacz też: inne miejscowości o tej nazwie.
Krasna
Kościół w Krasnej
Kościół w Krasnej
Państwo  Polska
Województwo świętokrzyskie
Powiat konecki
Gmina Stąporków
Liczba ludności 200
Strefa numeracyjna (+48) 41
Kod pocztowy 26-220[1]
Tablice rejestracyjne TKN
SIMC 0271911
Położenie na mapie województwa świętokrzyskiego
Mapa lokalizacyjna województwa świętokrzyskiego
Krasna
Krasna
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Krasna
Krasna
Położenie na mapie świata
Mapa lokalizacyjna świata
Krasna
Krasna
Ziemia 51°04′34″N 20°32′41″E/51,076111 20,544722

Krasnawieś sołecka[2] w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie koneckim, w gminie Stąporków[3][4].

W Królestwie Polskim istniała gmina Krasna. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kieleckiego.

Przez miejscowość przepływa niewielka rzeka Krasna dopływ Czarnej.
Przez wieś przechodzi szlak turystyczny żółty żółty szlak turystyczny z Końskich do Serbinowa oraz szlak rowerowy zielony zielony szlak rowerowy z Sielpii Wielkiej do Błotnicy.

Historia[edytuj]

Krasna - w wieku XIX wieś i osada fabryczna w powiecie kieleckim, gminie i parafii Mniów. Leży na granicy powiatu koneckiego, o kilka wiorst na płn.-wschód. od Mniowa, stacji pocztowej na trakcie piotrkowsko-kieleckim, z którym łączy Krasnę droga bita[5].
W drugiej połowie XIX wieku były tu znacznej wielkości zakłady żelazne, którym początek dał w XVIII w. książę podkomorzy Poniatowski, wznosząc tu piec wielki dla wytapiania żelaza. W r. 1870 wystawiono drugi wielki piec a stary wyremontowano. Ulepszenia i rozszerzenie fabryk było dziełem Ewansa, znanego w Warszawie założyciela fabryki maszyn i narzędzi rolniczych. Obok wielkich pieców powstały kuźnice (fryszerki), które produkowały do 25000 centarów kutego żelaza. Zakład hutniczy żelaza, posiadał dwa wielkie piece napędzane: kołem wodnym i maszyną parową o mocy 16 koni.
Wyroby miały zbyt w Warszawie Końskich i Szydłowcu. Surowiec zaś sprzedawano do fabryk w guberni radomskiej.Jeden pud odlewów ma wówczas wartość 1 rubla srebrnego i 15 kopiejek,natomiast surowca 80 kopiejek.
W 1873 r. wyrobiono 54650 pudów surowcu i 13780 odlewów wartości 59567 rubli srebrnych. W r. 1875 - 43575 pudów surowca i 63200 pudów kutego żelaza.
Ważną podporę dla rozwoju fabryk stanowią istniejące tu pokłady węgla, których eksploatację rozpoczęto w latach 70. XIX wieku. W r. 1878 wydobyto 30000 pudów węgla. Pokład ten odkryty w 1872 r. znajdował się przy szosie kielecko-piotrkowskiej między Krasną i Serbinowem.

Od r. 1862 jest w Krasnej kaplica katolicka[5].

Zmodernizowane piece pracowały do: 1905 (wielki piec) i 1928 (odlewnia). Do dziś zachowały się: budynek odlewni, ujęcie wody i kryty kanał odpływowy. Według spisu powszechnego z roku 1921 we wsi Krasna było 50 domów i 222 mieszkańców, w folwarku Krasna 3 domy i 29 mieszkańców[6]

Przypisy

  1. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych poprzez wyszukiwarkę. Poczta Polska S.A., styczeń 2013. [dostęp 05.04.2015].
  2. Jednostki organizacyjne gminy Stąporków. Urząd Gminy Stąporków. [dostęp 05.04.2015].
  3. TERYT (Krajowy Rejestr Urzędowego Podziału Terytorialnego Kraju). Główny Urząd Statystyczny. [dostęp 05.04.2015].
  4. Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części. „Dziennik Ustaw”. Nr 29, poz. 200, s. 1867, 2013-02-15. Ministerstwo Administracji i Cyfryzacji. [dostęp 20.03.2015]. 
  5. a b Krasna (1) w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego, Tom IV (Kęs – Kutno) z 1883 r.3.)
  6. Spis 1921. Skorowidz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej. Województwo kieleckie, Warszawa 1924.. . [dostęp 2015-04-08].