Kropka nad ypsylonem

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Kropka nad ypsylonem
Autor Edward Stachura
Typ utworu poemat
Data powstania 1975
Wydanie oryginalne
Język polski

Kropka nad ypsylonempoemat autorstwa Edwarda Stachury, powstały w 1975 roku. Po raz pierwszy został opublikowany pod koniec 1975 roku w 12. numerze „Twórczości[1].

Utwór jest buntem pisarza wobec społeczeństwa, któremu Edward Stachura zarzuca obojętność[2] oraz brak zdolności widzenia rzeczy istotnych, takich jak piękno świata oraz wartość życia. W poemacie autor wznosi wartość indywidualizmu nad przeciętność, dlatego prosi, aby skończono tłamszenie jednostek wybijających się ponad obowiązujące schematy[3].

Formuła poematu ma charakter groteski, jednak przy jego pomocy Edward Stachura ukazuje sposób postrzegania świata. W dziele podmiot liryczny jest outsiderem[4], który zdaje sobie sprawę z istnienia zła oraz z własnej wyjątkowości. Gardzi tłumem – zarzuca ludziom brak empatii i wrażliwości, jednocześnie będąc skazanym na odosobnienie.

Główna postać poematu i zarazem największy wróg narratora to Schemat. Cały utwór przeplata jak refren dwuwiersz[5]:

Quote-alpha.png
pomóż wspomóż dopomóż wyjątku czuły
odeprzeć tłumne armie reguły

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • C. Wilson, Outsider, tłum. M. Traczewska, Warszawa: Rebis 1992, ISBN 83-85202-59-5.
  • E. Stachura, Kropka nad Ypsylonem [w:] Życie to nie teatr, Warszawa: Anagram 2002, ISBN 83-86086-17-3.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Marian Buchowski: Edward Stachura – biografia i legenda. Opole: Kamerton, 1993, s. 130. ISBN 83-85971-00-9. OCLC 838715170.
  2. Kropka nad ypsylonem, www.edoor.edu.pl [dostęp 2018-10-25] (pol.).
  3. Robert Surma, Edwarda Stachury filozofia, Tychy 2009 [dostęp 2018-10-25].
  4. Kim jest outsider?, „Wyobraznia.eu”, 27 września 2018 [dostęp 2018-10-25] (pol.).
  5. Marian Buchowski: Edward Stachura – biografia i legenda. Opole: Kamerton, 1993, s. 131. ISBN 83-85971-00-9. OCLC 838715170.