Krowianka

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Karykatura Jamesa Gillraya dotycząca szczepienia wirusem krowianki. U osób przyjmujących szczepionkę powstają "krowie przydatki" na ciele.

Krowianka (łac. variola vaccinia) – wirusowa choroba zakaźna występująca u bydła domowego i świń wywoływana przez wirusa krowianki (VACV, poxvirus officinale, występuje endemicznie w Eurazji[1]), wirusa ospy krów (CPXV[2], poxvirus bovis)[3] lub wirusa ospy kotów (u ludzi), należące do rodziny Orthopoxvirus[4][5]. Wirus krowianki o niewyjaśnionym pochodzeniu używany był do szczepień przeciwko ospie prawdziwej. Pierwszego szczepienia dokonał angielski lekarz – Edward Jenner, który użył wirusa ospy krów.

Objawy[edytuj]

Okres inkubacji u krów wynosi od 4 do 8 dni, natomiast u świń 2 dni[3].

  • Bydło domowe – objawy są podobne do objawów ospy krów. Dotyczą one głównie wymienia i mają postać zmian skórnych. Choroba trwa od 4 do 6 tygodni. Kończy się wyzdrowieniem.
  • Świnie – u świń, zwłaszcza zaś u prosiąt występują zmiany na skórze.

Zachorowania u ludzi (zoonoza)[edytuj]

Inne zakażenia wywołane przez wirus z rodzaju Orthopoxvirus
Variola vaccinia
ICD-10 B08.0

Człowiek choruje rzadko, dotychczas opisano około 150 zachorowań[4]. Z opisanej serii przypadków zarażeń ludzi od szczurów i choroby u dziewczynki z Finlandii wysuwają się następujące objawy infekcji[5][6]:

Powyższe objawy mogą być nieobecne lub nieznacznie wyrażone u osób szczepionych uprzednio wirusem krowianki[5]. Rokowanie jest bardzo dobre, dotychczas opisano jedynie dwa przypadki śmierci u osób z upośledzonym układem odpornościowym[4][7].

Rozpoznawanie[edytuj]

Charakterystyczny przebieg choroby jest wystarczający do rozpoznania. Dodatkową informacją pomagającą zdiagnozować chorobę jest wystąpienie zachorowań w gospodarstwach, w których obsługa była szczepiona na ospę.

Leczenie[edytuj]

Leczenie objawowe.

Przypisy

  1. Publikacja w otwartym dostępie – możesz ją bezpłatnie przeczytać Dina Alzhanova, Klaus Früh, Modulation of the host immune response by cowpox virus, „Microbes and infection / Institut Pasteur”, 12 (12-13), 2010, s. 900–909, DOI10.1016/j.micinf.2010.07.007, ISSN 1286-4579, PMID20673807, PMCIDPMC3500136 [dostęp 2017-08-06].
  2. Publikacja w otwartym dostępie – możesz ją bezpłatnie przeczytać Donata Hoffmann i inni, Out of the Reservoir: Phenotypic and Genotypic Characterization of a Novel Cowpox Virus Isolated from a Common Vole, „Journal of Virology”, 89 (21), 2015, s. 10959–10969, DOI10.1128/JVI.01195-15, ISSN 0022-538X, PMID26311891, PMCIDPMC4621121 [dostęp 2017-08-06].
  3. a b Czesław Kaszubkiewicz, Patomorfologia chorób zakaźnych zwierząt, Wydawnictwo Akademii Rolniczej we Wrocławiu, 2002, s. 12-13, s. 14-15, ISBN 83-87866-59-8.
  4. a b c d Krowianka u ludzi w bazie eMedicine, 1 sierpnia 2017 [dostęp 2017-08-06].
  5. a b c Publikacja w otwartym dostępie – możesz ją bezpłatnie przeczytać Hartmut Campe i inni, Cowpox Virus Transmission from Pet Rats to Humans, Germany, „Emerging Infectious Diseases”, 15 (5), 2009, s. 777–780, DOI10.3201/eid1505.090159, ISSN 1080-6040, PMID19402967, PMCIDPMC2687013 [dostęp 2017-08-06].
  6. Publikacja w otwartym dostępie – możesz ją bezpłatnie przeczytać Paula M. Pelkonen i inni, Cowpox with Severe Generalized Eruption, Finland, „Emerging Infectious Diseases”, 9 (11), 2003, s. 1458–1461, DOI10.3201/eid0911.020814, ISSN 1080-6040, PMID14718092, PMCIDPMC3035531 [dostęp 2017-08-06].
  7. D. Baxby, M. Bennett, B. Getty, Human cowpox 1969-93: a review based on 54 cases, „The British Journal of Dermatology”, 131 (5), 1994, s. 598–607, ISSN 0007-0963, PMID7999588 [dostęp 2017-09-19].

Bibliografia[edytuj]

  1. Wachnik, Z., Zarys chorób zakaźnych zwierząt, Warszawa: PWN, 1983 str. 244-245