Krzyżmo

Krzyżmo (z łac. chrisma, gr. μύρον, myron, cs. миро, miro) – mieszanina oliwy i balsamu, używana do namaszczania przy udzielaniu sakramentów chrztu, bierzmowania, święceń kapłańskich, ślubów wieczystych, konsekracji biskupów oraz przy konsekracji kościołów i ołtarzy.

Namaszczenie krzyżmem nawiązuje do naturalnych cech namaszczenia balsamem oliwnym: oznacza uzdrowienie, jest znakiem obfitości i radości.

W kościele rzymskokatolickim krzyżmo święte jest poświęcane przez biskupa razem z olejem chorych i olejem katechumenów podczas mszy Krzyżma Świętego w Wielki Czwartek. Mszał Rzymski przewiduje dwie modlitwy^[1] konsekracji krzyżma świętego, a każda z nich składa się z dwóch części. Pierwsza część ma charakter anaforyczny, czyli wychwalający dzieła Pana Boga w historii zbawienia, prowadzącej do Osoby i wydarzenia Jezusa Chrystusa. Druga część stanowi prośbę o charakterze epikletycznym, czyli przywołuje zstąpienie mocy Bożej dla uświęcenia oleju.

W praktyce liturgicznej współczesnych Kościołów prawosławnych krzyżmo (miro) przygotowywane jest wyłącznie pod nadzorem zwierzchnika odpowiedniej Cerkwi autokefalicznej^[2]. Poświęcenie mira przysługuje wyłącznie biskupom i jest dokonywane nie częściej niż raz w roku − w Wielkim Tygodniu. Miro powstaje z wielu składników, co ma symbolizować różnorodność i bogactwo darów Ducha Świętego^[3].

Przypisy

↑ Bp Zbigniew Kiernikowski: Krzyżmo Chrystusa i chrześcijanina. liturgia.pl, 2007-04-04. [dostęp 2012-01-23]. (pol.).
↑ ihumen Hilarion (Alfiejew) (tł. Jarosław Charkiewicz): Misterium wiary. Wprowadzenie do prawosławnej teologii dogmatycznej. Warszawa: Warszawska Metropolia Prawosławna, 2009, s. 165. ISBN 978-83-60311-13-4.
↑ o. Konstanty Bondaruk: O nabożeństwie prawosławnym. Warszawa: Warszawska Metropolia Prawosławna, 2020, s. 274. ISBN 978-83-65136-48-0.

[1] Bp Zbigniew Kiernikowski: Krzyżmo Chrystusa i chrześcijanina. liturgia.pl, 2007-04-04. [dostęp 2012-01-23]. (pol.).

[2] umen Hilarion (Alfiejew) (tł. Jarosław Charkiewicz): Misterium wiary. Wprowadzenie do prawosławnej teologii dogmatycznej. Warszawa: Warszawska Metropolia Prawosławna, 2009, s. 165. ISBN 978-83-60311-13-4.

[3] . Konstanty Bondaruk: O nabożeństwie prawosławnym. Warszawa: Warszawska Metropolia Prawosławna, 2020, s. 274. ISBN 978-83-65136-48-0.

[1]

[2]

[3]