Księstwo legnicko-wołowsko-brzeskie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Herb Księstwa

Księstwo legnicko-wołowsko-brzeskie – państwo historyczne istniejące od roku 1523 do roku 1675 na obszarze Dolnego Śląska po obu stronach Odry.

Geografia i części składowe państwa[edytuj | edytuj kod]

kolorem błękitnym oznaczono granice państwa w I poł. XVII wieku.

Powierzchnia księstwa wynosiła około 10 000 km², a składało się ono z trzech części, licząc z zachodu na wschód: księstwa legnickiego, księstwa wołowskiego, które posiadały ze sobą łączność terytorialną, a jedyną przeszkodą terenową między nimi była Odra. Trzecią częścią składową było księstwo brzeskie, oddzielone od pozostałych dwóch ziemiami księstwa wrocławskiego.

Linia poprowadzona w terenie w zachodniej części państwa miałaby długość ok. 90 km, licząc od Gór Kaczawskich do polskiej granicy.

W księstwie znajdowały się liczne wody płynące, od największej Odry zaczynając, poprzez rzeki średnie takie jak Kaczawa, Czarna Woda, Stobrawa, Nysa Kłodzka (dwie ostatnie w części brzeskiej), po te małe jak Wierzbiak, Skora i najmniejsze jakimi są Jezierzyca, Zimnica (rzeka).

Historia[edytuj | edytuj kod]

Wiek XVI[edytuj | edytuj kod]

Podwalinami dla rozwoju państwa była łączność dynastyczna i powstałe na tym tle państwo Legnicko-Brzeskie. Silne gospodarczo rządy Fryderyka II pozwoliły do tej unii dołączyć kolejną ziemię, książę w roku 1523 kupił od biskupa Jana V, przedstawiciela rodu Thurzonów, miasto Wołów wraz z okolicami, sięgającymi od Odry na południu po granicę Polski na północy. W ten sposób powstało księstwo składające się z trzech partii, które oprócz dwóch księstw będących w ręku jednej rodziny od XIV wieku miało już rubież północną - część Wołowską.

Obraz bitwy pod Ulesiem

Wojna trzydziestoletnia[edytuj | edytuj kod]

Najtragiczniejszą kartę losów księstwa zajmuje Wojna trzydziestoletnia wtedy to we znaki mieszkańcom licznych miast i wsi dały się pochody i stacjonowanie stron wojujących na ziemiach piastowskich. Liczne rekwizycje i gwałty wycieńczyły mieszkańców, liczba ludności znacząco spadła wynikiem egzekucji dokonywanych przez okupantów lub głodowej śmierci wielu obywateli.

Straty gospodarcze były równie wielkie – szacuje się je na około 1 000 000 Reichstalarów dla całości państwa. Ogromne obszary zostały zdegradowane przez okupantów: Szwedów, Sasów, cesarskich. Strony walczące, gotując się do bitew stoczonych na obszarze zachodniej części państwa, aprowizowały się zabierając ludowi to co wojskom było niezbędne. Dodatkowo dwie bitwy, pod Ścinawą i pod Ulesiem zdewastowały tereny rolnicze, pogłębiając kryzys żywnościowy w i tak już głodujących miastach.

Jerzy Wilhelm ostatni władca księstwa

Czasy powojenne i schyłek państwowości[edytuj | edytuj kod]

Państwo istniało do roku 1675 kiedy to jego ostatni władca Jerzy Wilhelm zmarł. Na zasadach obejmowania majątku lennika przez suwerena, po jego zgonie państwo zostało przejmowane w kawałkach do roku 1680 przez Habsburgów kiedy to w całości stało się ich własnością, a na zamku legnickim zasiadł starosta cesarski.

Władcy Księstwa[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Legnica. Zarys monografii miasta, Legnica-Wrocław 1998, Wydawnictwo DTSK Silesia