ksi Draconis

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
ksi Draconis
ξ Dra
Dane obserwacyjne (J2000)
Gwiazdozbiór Smok
Rektascensja 17h 53m 31,730s[1]
Deklinacja +56° 52′ 21,51″[1]
Paralaksa (π) 0,02898 ± 0,00012[1]
Odległość 112,55 ± 0,47 ly
34,51 ± 0,14 pc
Wielkość obserwowana 3,75[1]m
Ruch własny (RA) 93,82 ± 0,14[1] mas/rok
Ruch własny (DEC) 78,50 ± 0,12[1] mas/rok
Prędkość radialna −26,46 ± 0,11[1] km/s
Charakterystyka fizyczna
Rodzaj gwiazdy olbrzym
Typ widmowy K2 III[1]
Masa 1,5 M[2]
Promień 12 R[2]
Metaliczność [Fe/H] −0,01 ± 0,03[3]
Wielkość absolutna 1,04[3]m
Jasność 53[2] L
Wiek 3 mld lat[2]
Charakterystyka orbitalna
Krąży wokół Centrum Galaktyki
Półoś wielka 7475[3] pc
Mimośród 0,0149[3]
Alternatywne oznaczenia
Oznaczenie Flamsteeda: 32 Dra
2MASS: J17533173+5652216
Bonner Durchmusterung: BD+56°1133
Fundamentalny katalog gwiazd: FK5 678
Boss General Catalogue: GC 24364
Katalog Henry’ego Drapera: HD 163588
Katalog Hipparcosa: HIP 87585
Katalog Jasnych Gwiazd: HR 6688
SAO Star Catalog: SAO 30631
Grumium, Nodus I

ksi Draconis (Grumium, ξ Dra) – gwiazda w gwiazdozbiorze Smoka, odległa od Słońca o około 113 lat świetlnych.

Nazwa[edytuj | edytuj kod]

Gwiazda nosi tradycyjną nazwę Grumium, której pochodzenie jest niejasne. Może ona być barbaryzmem, równoważnym słowu stgr. γένυς genus, jakim Ptolemeusz określał żuchwę Smoka[4]. Wywodzono ją także od łacińskiego słowa określającego ryj świni. Inna nazwa gwiazdy, Nodus I, oznacza „pierwszy węzeł” ciała Smoka[2]. Grumium oraz β Dra (Rastaban), γ Dra (Eltanin), μ Dra (Alrakis) i ν Dra (Kuma) były nazywane przez Arabów ‏الْعوائذ‎ al-‘Awā’idh, „matki wielbłądzice”, a przez Europejczyków Quinque Dromedarii[4]. Grupa robocza Międzynarodowej Unii Astronomicznej do spraw uporządkowania nazewnictwa gwiazd zatwierdziła użycie nazwy Grumium dla określenia tej gwiazdy[5].

Charakterystyka[edytuj | edytuj kod]

ksi Draconis jest olbrzymem należącym do typu widmowego K2. Jest 53 razy jaśniejsza niż Słońce, ma 12 razy większą średnicę i 1,5 raza większą masę. Gwiazda najprawdopodobniej ma trzy miliardy lat, stosunkowo niedawno zakończyła syntezę wodoru w hel i jaśnieje, choć mogła już osiągnąć maksymalną jasność i zainicjować syntezę helu[2].

W odległości 315,7 sekund kątowych od niej znajduje się inna gwiazda o wielkości 13,08m[6][7]. Charakteryzuje się ona takim samym (w granicy niepewności) ruchem własnym jak ksi Draconis[1][7]. Wskazuje to na grawitacyjne powiązanie gwiazd; dzieli je odległość co najmniej 11 000 au, a jeden obieg wspólnego środka masy zajmuje około 800 000 lat. Słabsza gwiazda jest najprawdopodobniej czerwonym karłem typu widmowego M6[2].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d e f g h i Ksi Draconis w bazie SIMBAD (ang.)
  2. a b c d e f g Jim Kaler: Grumium (ang.). STARS, 2008-08-29. [dostęp 2017-03-17].
  3. a b c d Anderson E., Francis C: HIP 87585 (ang.). W: Extended Hipparcos Compilation (XHIP) [on-line]. VizieR, 2012. [dostęp 2017-03-12].
  4. a b Draco, the Dragon. W: Richard Hinckley Allen: Star Names Their Lore and Meaning. Nowy Jork: Dover Publications Inc., 1963, s. 218–219. ISBN 0-486-21079-0. (ang.)
  5. Naming Stars. Międzynarodowa Unia Astronomiczna, 2017-11-19. [dostęp 2017-03-12].
  6. Mason et al.: WDS J17535+5652A. W: The Washington Double Star Catalog [on-line]. VizieR, 2014.
  7. a b UCAC4 735-058240 w bazie SIMBAD (ang.)