Kuczmanowate

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z Kuczmany)
Skocz do: nawigacja, szukaj
Kuczmany
Ceratopogonidae[1]
Newman, 1834
Samiec muchówki z rodziny kuczmanowatych
Samiec muchówki z rodziny kuczmanowatych
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ stawonogi
Podtyp sześcionogi
Gromada owady
Podgromada owady uskrzydlone
Rząd muchówki
Podrząd muchówki długoczułkie
Nadrodzina Chironomoidea
Rodzina kuczmanowate
Portal Portal Zoologia
Larwa przedstawiciela kuczmanowatych

Kuczmanowate, kuczmany (Ceratopogonidae) – rodzina muchówek z podrzędu długoczułkich i nadrodziny Chironomoidea.

Opis[edytuj | edytuj kod]

Dorosłe osiągają od 1,5 do 5 mm długości ciała. Głowa mała z parą wyłupiastych oczu i stosunkowo długich, 15-członowych czułków. Piórkowate czułka samców służą im za narządy słuchu, wychwytujące ton uderzeń skrzydeł samic. U wielu gatunków na grzbiecie tułowia czarne znaki. U Culicoides z przodu tułowia dołki barkowe. Skrzydła krótkie i stosunkowo szerokie, pozbawione łusek, ale u wielu gatunków z mikroskopijnymi włoskami. Charakterystyczna jest dla nich poprzeczna żyłka r-m. Większość gatunków ma na skrzydłach kontrastujące ciemne i mlecznobiałe plamy. Odnóża stosunkowo krótkie. Wierzchołek odwłoka samic zaokrąglony, a samców opatrzony małą parą przydatek[2].

Biologia[edytuj | edytuj kod]

Samce wydostają się z poczwarek przed samicami. W ramach zachowań rozrodczych formują roje nad różnymi miejscami: brzegami kałuż, krzakami lub głowami zwierząt. Samice czterech rodzajów żywią się krwią zwierząt stałocieplnych (ptaków i ssaków, w tym ludzi). Jedynie gatunki z rodzaju Culicoides mają znaczenie weterynaryjne jako wektory chorób[2]. Niektóre (rodzaje Atrichopogon i Forcipomyia) są ektopasożytami większych owadów, żywiąc się np. hemolimfą chrząszczy, takich jak oleice. Kuczmany z rodzaju Dasyhelea żywią się nektarem kwiatów. Larwy rozwijają się w wodzie (również zbiornikach efemerycznych, kałużach, na torfowiskach, solniskach, w wodzie stagnującej w dziuplach drzew), a także w soku wyciekającym ze zranionych drzew[potrzebne źródło].

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

W 1994 roku do kuczmanowatych należało około 3,9 tysięcy gatunków, zgrupowanych w 78 rodzajów i podrodzajów[2]. Współcześnie dzieli się kuczmanowate na 4 podrodziny[3]:

Czterech rodzajów nie przypisano do podrodziny[3]:

Przypisy

  1. Ceratopogonidae w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
  2. 2,0 2,1 2,2 Y. Braverman. Nematocer a (Ceratopogonidae , Psychodidae , Simuliida e an d Culicidae ) an d contro l method s. „Rev. sci. tech. Off. int. Epiz.”. 13 (4), s. 1175-1199, 1994. 
  3. 3,0 3,1 Art Borkent: World Species of Biting Midges (Diptera: Ceratopogonidae). 28 luty 2012. [dostęp 2014-08-23].