Kuskus plamisty

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Kuskus plamisty
Spilocuscus maculatus[1]
(É. Geoffroy Saint-Hilaire, 1803)[2]
Ilustracja
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Gromada ssaki
Podgromada żyworodne
Infragromada ssaki niższe
Nadrząd torbacze
Rząd dwuprzodozębowce
Podrząd workolotkokształtne
Rodzina pałankowate
Podrodzina pałanki
Rodzaj kuskus
Gatunek kuskus plamisty
Synonimy
  • Phalangista maculata É. Geoffroy Saint-Hilaire, 1803[2]
  • Phalangista chrysorrhous Temminck, 1824[3]
  • Cuscus chrysorrhous goldiei Ramsay, 1876[4]
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[5]
Status iucn3.1 LC pl.svg
Zasięg występowania
Mapa występowania

Kuskus plamisty[6] (Spilocuscus maculatus) – gatunek ssaka z podrodziny pałanek (Phalangerinae) w rodzinie pałankowatych (Phalangeridae), przypominający wyglądem małpiatkę.

Zasięg występowania[edytuj | edytuj kod]

Kuskus plamisty występuje na Nowej Gwinei, włącznie z wyspami Yapen, Mios Num i Roon w Zatoce Cenderawasih, wyspami Karkar i Walis na północnym wybrzeżu, wyspami Raja Ampat Salawati, Sorong i Misool w południowo-wschodnia Papui-Nowej Gwinei, wyspami Samarai i Dufaure oraz Wyspami Aru. Występuje na wielu wyspach środkowych i południowych Moluków (Seram, Ambon, Pulau Pandjang, Buru oraz archipelagi Tayandu i Kai). Został introdukowany na wyspę Selayar między Celebes i Flores (zachodnia granica występowania gatunku) oraz istnieją niejasne obserwacje z Flores i Celebes, które mogą również odnosić się do populacji z Selayar. Gatunek ten został również najwyraźniej introdukowany na Mussau (Wyspy Świętego Macieja, północno-wschodni Archipelag Bismarcka) w czasach prehistorycznych oraz na wyspę Nowa Irlandia (Archipelag Bismarcka) w XX wieku[7].

Etymologia[edytuj | edytuj kod]

  • Spilocuscus: gr. σπιλος spilos „plama”; rodzaj Cuscus Illiger, 1811 (pałanka)[8].
  • maculatus: łac. maculatus „cętkowany, plamisty”, od maculare „mieć plamki”, od macula „plamka”[9].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Długość ciała (bez ogona) 42–74 cm, długość ogona 38,5–70,7 cm; masa ciała 2,4–6,1 kg[7]. Ma podłużne ciało z chwytnymi, krótkimi kończynami.Długi chwytny ogon do 48 cm, umożliwia przemieszczanie się po drzewach. Część chwytna ogona pozbawiona owłosienia[10]. Posiada wydłużony pysk, duży nos i oczy z charakterystycznymi pionowymi źrenicami. Ma krótką, gęstą, sierść w kolorach: białym, brązowym lub czerwonawym z wyraźnymi ciemniejszymi plamkami.

Ekologia[edytuj | edytuj kod]

Prowadzi nocny, samotny tryb życia. W dzień śpi skulony między drzewami lub w dziupli. Bardzo rzadko schodzi na ziemię w celu przekroczenia szerokich luk między drzewami, jednak wiąże się to dla niego z dużym ryzykiem[11]. Odżywia się owadami, liśćmi, gadami, ptasimi jajami i owocami (szczególnie bananami). Ma łagodne usposobienie, więc często jest hodowany jako zwierzę domowe, nie wykazuje jednak przywiązania do właściciela[10].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Spilocuscus maculatus, [w:] Integrated Taxonomic Information System [online] (ang.).
  2. a b É. Geoffroy Saint-Hilaire: Catalogue des Mammifères du Museum National d’histoire naturelle. Paris: 1803, s. 149. (fr.)
  3. C.J. Temminck: Monographie de mammalogie. T. 1. Paris: 1824, s. 12. (fr.)
  4. E.P. Ramsay. Notes on a collection of birds from Port Moresby; with descriptions of some new species. „Proceedings of the Linnean Society of New South Wales”. 1, s. 395, 1876 (ang.). 
  5. T. Leary i inni, Spilocuscus maculatus, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species 2020 [online], wersja 2020-2 [dostęp 2020-08-09] (ang.).
  6. W. Cichocki, A. Ważna, J. Cichocki, E. Rajska-Jurgiel, A. Jasiński & W. Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 12. ISBN 978-83-88147-15-9. (pol. • ang.)
  7. a b K. Helgen & S. Jackson: Family Phalangeridae (Cuscuses, Brush-tailed Possums and Scaly-tailed Possum). W: D.E. Wilson & R.A. Mittermeier: Handbook of the Mammals of the World. Cz. 5: Monotremes and Marsupials. Barcelona: Lynx Edicions, 2015, s. 496–497. ISBN 978-84-96553-99-6. (ang.)
  8. T.S. Palmer. Index Generum Mammalium: a List of the Genera and Families of Mammals. „North American Fauna”. 23, s. 642, 1904 (ang.). 
  9. Etymologia za: J.A. Jobling: Key to Scientific Names in Ornithology. W: J. del Hoyo, A. Elliott, J. Sargatal, D.A. Christie & E. de Juana (red.): Handbook of the Birds of the World Alive. Barcelona: Lynx Edicions, 2020. (ang.)
  10. a b А. Брэм: Жизнь животных. Том 1. Млекопитающие. 1992, s. 213-214.
  11. Heinsohn 2002 ↓.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • T. Heinsohn. Observations of probable camouflaging behaviour in a semi-commensal common spotted cuscus Spilocuscus maculatus maculatus (Marsupialia: Phalangeridae) in New Ireland, Papua New Guinea. „Australian Mammalogy”. 24 (2), s. 243-246, 2002 (ang.).