Kwieciszowice

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Kwieciszowice
Herb
Herb Kwieciszowic
Kwieciszowice, budynek mieszkalny
Kwieciszowice, budynek mieszkalny
Rodzaj miejscowości Wieś
Państwo  Polska
Województwo dolnośląskie
Powiat lwówecki
Gmina Mirsk
Sołectwo Kwieciszowice
Wysokość 435–480 m n.p.m.
Liczba ludności (2011) 134[1]
Strefa numeracyjna 75
Kod pocztowy 59-630
Tablice rejestracyjne DLW
SIMC 0191299
Położenie na mapie gminy Mirsk
Mapa lokalizacyjna gminy Mirsk
Kwieciszowice
Kwieciszowice
Położenie na mapie powiatu lwóweckiego
Mapa lokalizacyjna powiatu lwóweckiego
Kwieciszowice
Kwieciszowice
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa dolnośląskiego
Kwieciszowice
Kwieciszowice
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Kwieciszowice
Kwieciszowice
50°55′11″N 15°29′49″E/50,919600 15,497011
Strona internetowa miejscowości

Kwieciszowice (wymowa i, niem. Blumendorf[2]) – wieś w Polsce, położona w południowo-zachodniej części województwa dolnośląskiego, w powiecie lwóweckim, w gminie (miejsko-wiejskiej) Mirsk.

W latach 1975–1998 Kwieciszowice należały administracyjnie do województwa jeleniogórskiego (wcześniej do województwa wrocławskiego). Od 28 czerwca 1946 r. do 29 września 1954 r. Kwieciszowice jako gromada należały do gminy Przecznica[3].

Nazwa[edytuj]

Do 1945 roku wieś znajdowała się w granicach Niemiec i nosiła nazwę Blumendorf. Po zakończeniu II wojny światowej Blumendorf znalazło się w granicach Polski, tymczasowo używano wówczas nazwy Kwietniewo[4]. 12 listopada 1946 roku miejscowości została nadana nazwa Kwieciszowice[2].

Położenie[edytuj]

Kwieciszowice znajdują się ok. 435–480[5] m n.p.m. Miejscowość położona jest na Pogórzu Izerskim, na Przedgórzu Rębiszowskim, na granicy z Obniżeniem Starej Kamienicy, u podnóży Grzbietu Kamienickiego Gór Izerskich, na północno-wschodnich stokach Tłoczyny[5][6][7]. Wieś rozciąga się w dolinie Jaroszyckiego Potoku spływającego z północnego zbocza Grzbietu Kamienickiego w Górach Izerskich.

Powierzchnia miejscowości w granicach administracyjnych[5]: 311 ha (w tym 263 ha użytków rolnych i 16 ha lasów).

Kwieciszowice sąsiadują z miejscowościami: Proszowa, Antoniów (Jaroszyce), Mała Kamienica (Sosnka), Nowa Kamienica i Kłopotnica.

Komunikacja i transport[edytuj]

W pobliżu Kwieciszowic przebiega linia kolejowa (linia kolejowa nr 274; PKP, Koleje Dolnośląskie); wieś ma swój przystanek kolejowy.

W miejscowości usługi transportowe świadczy także PKS oraz prywatni przewoźnicy drogowi (popularna trasa Świeradów Zdrój – Jelenia Góra). Przez wieś przebiegają drogi powiatowe o nr 2513 D oraz 2492 D[8].

Warunki naturalne[edytuj]

Geologia[4][edytuj]

W całym paśmie Grzbietu Kamienieckiego występują rudy cyny. Są to głównie kasyteryty (tlenek cyny) zawierające 0,15–0,16% czystego metalu. Z surowców mineralnych występują tu skały metamorficzne takie jak: gnejsy, granitoidy i łupki łyszczykowe. Na terenie miejscowości można znaleźć również skalenie[9] leukogranity i granity rumburskie (zwane izerskimi). Północnym podnóżem Grzbietu Kamienickiego biegnie uskok tektoniczny czynny w młodszym trzeciorzędzie. Związane jest z tym występowanie bazaltów, głównie w formie dajek.

W bliskim sąsiedztwie wsi powstały kopalnie[10] odkrywkowe eksploatujące bazalt[11]. Występują tam gleby górnostokowe, o dużej zawartości szkieletu skalnego.

Okoliczne gleby klasy IIIB i IVA nie dają zbyt obfitych plonów.

Klimat[4][edytuj]

Stosunki klimatyczne, podobnie jak w całych Sudetach, kształtują się w zależności od globalnej radiacji i cyrkulacji atmosferycznej. Średnia temperatura roczna wynosi około 6,5 °C (okres wegetacyjny ze śr. temperaturą powyżej 5 °C wynosi ok. 200 dni i zaczyna się w połowie kwietnia). Lato termiczne ze średnią temperaturą powyżej 15 °C jest krótkie i trwa zaledwie 20–25 dni. Występują tu znaczne opady atmosferyczne. Dominują wiatry południowo-zachodnie, z wyjątkiem okresu od maja do lipca, kiedy to wieją wiatry północne. W przebiegu rocznym dni pochmurnych jest 5-krotnie więcej niż słonecznych, często występują mgły i zamglenia.

Fauna i flora[edytuj]

Część obszaru wsi porastają lasy (głównie iglaste[9]) obfitujące w bujną roślinność, w tym chronioną: orchidee, konwalie, jodły karłowate[4].

Równie liczna i różnorodna jest zwierzyna zamieszkująca okolicę: jelenie, dziki, wiewiórki czarne, borsuki, jenoty, lisy, dzięcioły[4], bociany (czarne), orły, sarny, zające, ropuchy, żmije, padalce, salamandry plamiste, tchórzofretki, kuropatwy i cietrzewie[9].

Ochrona[edytuj]

W celu ochrony bioróżnorodności okolicy, mieszkańcy Kwieciszowic w 2016 roku zrealizowali projekt pn. „Kwieciszowice – Kwitnąca Wieś w Otoczeniu Natury 2000. Funkcjonuje on w ramach ogólnokrajowego projektu „Oddolne inicjatywy dla zachowania bioróżnorodności i ochrony siedlisk owadów zapylających, którego koordynatorem jest Fundacja Ekologiczna Zielona Akcja[12] i został dofinansowany ze środków Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Zagospodarowane zostały tereny zielone w dwóch lokalizacjach, a w ramach prac m.in. posadzono 132 drzewa i krzewy oraz 40 bylin miododajnych, a także zainstalowano domki dla dzikich zapylaczy i tablice informacyjne[13].

Historia[edytuj]

Ocenia się, że pierwsi osadnicy pojawili się na obszarze miejscowości w 2. połowie XII w.[5] w związku z przebiegającym w tym miejscu traktem handlowym z Jeleniej Góry do Żytawy. Miejscowość wzmiankowana jest po raz pierwszy w 1305 roku[4]. Pod koniec średniowiecza wraz z innymi okolicznymi miejscowościami była własnością von Schaffgotschów. Mikroklimat w okolicy Kwieciszowic pozwalał na uprawę winnej latorośli[4]; uprawy te zanikły w czasach wojny trzydziestoletniej (1. połowa XVII w.).

Budynek dawnej karczmy (sądowej) – widok współczesny.

Około roku 1700 założona została pomiędzy Kwieciszowicami a Sosnką kolonia Kamienne (niem. Steinhäuser)[4], gdzie do dziś stoi budynek dawnej karczmy[14]. W 1743 roku otwarta została w Kwieciszowicach pierwsza szkoła (w domu Cristopha Bergmana – dzięki niemu i jego synom okolica posiada własną kronikę[4]). Od XVII w. w Kwieciszowicach funkcjonowała karczma[15], jej budynek zachował się do czasów współczesnych[16]; ciekawy jest fakt, że obiekt pełnił także funkcję karczmy sądowej, w której lokalne władze rozstrzygały pomniejsze spory, a także sądziły osoby podejrzane o popełnienie lżejszych przestępstw.

W 1. poł, XIX w. w Kwieciszowicach rozwinął się drobny przemysł. Na terenie wsi funkcjonował tartak i dwa młyny wodne (w tym młyn do mielenia kory dębowej na potrzeby papierni)[5]. W 1825 r. zabudowania liczyły około 105 domów, a 295 mieszkańców trudniło się produkcją przędzy[5]. W 1864 roku w pobliżu Kwieciszowic przeprowadzono linię kolejową (otwarcie przystanku[17] miało miejsce 20.09.1865 r.[18]) łączącą wieś z Jelenią Górą (i dalej – z Wrocławiem) oraz Lubaniem (i dalej – Zgorzelcem i Berlinem). Około 1895 roku założono w miejscowości ochotniczą straż pożarną i wybudowano remizę[19][20] (przy której funkcjonuje obecnie oddział OSP)[4].

Wiek XX[edytuj]

W latach 30. XX w. miejscowości nadano miano kurortu o świeżym powietrzu, do którego zjeżdżali kuracjusze z Berlina, Drezna i Lipska. Powstał klub rowerowy Wanderlust Blumendorf, latem organizowano zawody, natomiast zimą członkowie klubu grali w teatrze w sali Meisnera[4].

Od 1945 roku Kwieciszowice wchodzą w skład terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Do 1973 r. wieś była siedzibą gromady Kwieciszowice[21] w której skład wchodziły również miejscowości: Antoniów, Jaroszyce, Kamienne, Kłopotnica, Proszowa[5].

W 1978 r. w Kwieciszowicach były 43 gospodarstwa rolne[5].

Demografia[edytuj]


    Liczba ludności Kwieciszowic (XVIII-XXI w.)
    Źródło: 1782-1978: Słownik geografii turystycznej Sudetów t. 1 Góry Izerskie red. Marek Staffa; 2011: GUS – spis ludności 2011 r.[1]

Od XVIII w. do wsi należały przysiółki[5]: Jaroszyce (obecnie część Antoniowa) i Kamienne (obecnie część Kwieciszowic).

Znane osoby związane z miejscowością[edytuj]

W Kwieciszowicach urodził się Jorg Schulz - wiceminister nauki w Królestwie Prus[9].

Kultura[edytuj]

Uwarunkowania turystyczne[edytuj]

Kwieciszowice leżą na trasie pomiędzy Jelenią Górą a Mirskiem i Świeradowem-Zdrojem, około 20 km od granicy z Czechami[22]. W okolicy położone są kurorty wypoczynkowe jak np. Karpacz, Szklarska Poręba lub Cieplice Zdrój[9]. Wieś ma zwartą zabudowę wielodrożnicową i od wielu lat niemal niezmienioną[5]. Zachowały się w niej zabytkowe XVIII i XIX-wieczne domostwa (ok. 40[23]) stanowiące swoistą atrakcję. Przez wieś przebiegają ścieżki rowerowe[24] i szlak turystyczny[25]. Można również zaobserwować rozwój agroturystyki[4][26].

Kościół pw. Narodzenia św. Jana Chrzciciela w Proszowej, najbliżej Kwieciszowic położona świątynia.

Zabytki[edytuj]

Wedle rejestru Narodowego Instytutu Dziedzictwa na listę zabytków wpisane są[27]:

Inne zabytki – XIX-wieczne drewniane i murowane domy szachulcowe i przysłupowe[5] oraz stare kamienne studnie i mostki[9].

Obiekty publiczne i kultura lokalna[edytuj]

Do budynków użyteczności publicznej zaliczyć można świetlicę[28][9] sołectwa Kwieciszowice oraz remizę[29][9] Ochotniczej Straży Pożarnej. Na terenie wsi nie ma żadnej świątyni, najbliższy kościół (Kościół Narodzenia św. Jana Chrzciciela[30]) znajduje się w sąsiedniej wsi Proszowa; Kwieciszowice przynależą do parafii Imienia Najświętszej Maryi Panny w Grudzy[31].

Z inicjatywy mieszkańców w Kwieciszowicach działa zespół folklorystyczny "Chabry" oraz koło gospodyń wiejskich[9].

Spośród wielu lokalnie obchodzonych świąt i uroczystości można wymienić: Andrzejki, dożynki, dzień kobiet, dzień dziecka, Kolędników, Mikołajki, spotkania noworoczne, spotkania opłatkowe, święto kwiatów, święto rodziny[9].

Gospodarka[edytuj]

Miejscowa ludność ma możliwość zaopatrywania się w jednym sklepie ogólnospożywczym[32], pozostałe usługi (w tym także dostęp do edukacji) dostępne są w pobliskiej wsi Rębiszów lub najbliższym mieście Mirsk. Na terenie wsi zlokalizowane są niewielkie gospodarstwa rolne (uprawa m. in. zbóż i ziemniaków[9]), jednakże okoliczne gleby klasy IIIB i IVA nie dają zbyt obfitych plonów, dlatego część mieszkańców rezygnuje z prowadzenia działalności rolniczej (uprawy roli)[4].

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

  1. GUS: Ludność – struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r.
  2. a b Rozporządzenie Ministrów: Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 12 listopada 1946 r. o przywróceniu i ustaleniu urzędowych nazw miejscowości (M.P. 1946 nr 142 poz. 262).
  3. GUS, Wykaz Gromad Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej według stanu z dnia 1.VII 1952 r., Warszawa .
  4. a b c d e f g h i j k l m Plan odnowy miejscowości Kwieciszowice na lata 2007–2015.
  5. a b c d e f g h i j k l red. Marek Staffa: Słownik geografii turystycznej Sudetów. T. 2 (A-Ł): Pogórze Izerskie. Wrocław: Wydawnictwo I-BiS, 2003. ISBN 83-85773-60-6.
  6. Góry i Pogórze Izerskie. Mapa turystyczna, skala 1:100 000. Warszawa – Wrocław: PPWK, 1991.
  7. Góry Izerskie. Mapa turystyczna, skala 1:50 000. Wyd. V. Jelenia Góra: Wydawnictwo Turystyczne „Plan”, 2008/2009. ISBN 978-83-60975-68-8.
  8. http://edzienniki.duw.pl/duw/WDU_D/2016/3553/akt.pdf.
  9. a b c d e f g h i j k http://www.mirsk.pl/images/article/file/So%C5%82ecka%20Strategia%20Rozwoju%20Wsi/So%C5%82ecka%20Strategia%20Rozwoju%20Wsi%20Kwieciszowice.pdf
  10. Herbatha.pl, Wydawnictwo „Zielone Brygady” zb@eco.pl, zb.eco.pl [dostęp 2016-12-29].
  11. CMS - Redakční systém: NetDirectC.- R.: N. MediaCentrik CMS - Redakční systém: NetDirectC.- R.: N., HTML, CSS, JS, FLASH: NetDirect TeamH., C., J., F.: N.T. Design HTML, CSS, JS, FLASH: NetDirect TeamH., C., J., F.: N.T., z, Kopalnia bazaltu Góra Kamienista – 15 kilometrów od granicy Polski z Czechami | mineral-polska.com, www.mineral-cesko.com [dostęp 2017-01-01].
  12. http://www.pszczoly.zielonaakcja.pl/platforma-edukacyjna-zadrzewienia/materialy-merytorczne/item/download/98_f6239c07f2d15aa0956ba775577a8663.html.
  13. http://mirsk.pl/images/article/file/czerwiec-lipiec%202016.pdf.
  14. o, Odwiedzamy Kaszarnię Kamienne, „Biokurier” [dostęp 2016-12-30].
  15. Gerichtskretscham Blumendorf im Riesengeb. (tłum. Karczma sądowa w Kwieciszowicach w Górach Izerskich), dolny-slask.org.pl [dostęp 2017-01-08].
  16. Dom nr 23, Kwieciszowice - zdjęcia, dolny-slask.org.pl [dostęp 2017-01-08].
  17. Przystanek kolejowy Kwieciszowice, Kwieciszowice - dolny-slask.org.pl, dolny-slask.org.pl [dostęp 2016-12-31].
  18. Linia 274 Wrocław - Zgorzelec, www.jelenia.rail.pl [dostęp 2016-12-30].
  19. http://1.bp.blogspot.com/-13sZeKMglAU/UHm-HFxLfkI/AAAAAAAAAEw/wnifDgMETH4/s1600/brandweer20.jpg.
  20. http://4.bp.blogspot.com/-ctN0ipuYBMw/UIza_3AAgCI/AAAAAAAAAG4/HhHkAgHOh6Y/s1600/brandweer135.jpg.
  21. ROZPORZĄDZENlE RADY MINISTRÓW z dnia 27 listopada 1959 r. w sprawie zmiany granic nieldórycll powiatów w województwach białostockim, koszalińskim, poznailsldm, wrocławskim oraz miilsta Jelenia Góra w województwie wrocławskim.(par. 4, ust. 1)ttp://dziennikustaw.gov.pl/du/1959/s/65/390/D1959065039001.pdf.
  22. Mapy Google, Mapy Google [dostęp 2017-01-22].
  23. a b l, Serwis Urzędu Miasta i Gminy Mirsk, mirsk.pl [dostęp 2017-01-07].
  24. http://www.goryizerskie.pl/pliki/rowerowakraina.jpg.
  25. ArkadiuszA. Lipin ArkadiuszA., Trasy rowerowe w Górach Izerskich - Rowerowej Krainie, www.goryizerskie.pl [dostęp 2016-12-29].
  26. ArkadiuszA. Lipin ArkadiuszA., Agroturystyka DUDEK BED & BREAKFAST - Kwieciszowice, www.izerska.pl [dostęp 2017-01-21].
  27. Rejestr zabytków nieruchomych woj. dolnośląskiego. Narodowy Instytut Dziedzictwa. [dostęp 2012-09-16]. s. 120–121.
  28. l, Serwis Urzędu Miasta i Gminy Mirsk, mirsk.pl [dostęp 2017-01-02].
  29. Kwieciszowice - Remiza Ochotniczej Straży Pozarnej - zdjęcia, mapa, fotopolska.eu [dostęp 2017-01-02].
  30. Kościół Narodzenia św. Jana Chrzciciela, Proszowa - dolny-slask.org.pl, dolny-slask.org.pl [dostęp 2017-01-02].
  31. Parafie Diecezji Legnickiej, www.diecezja.legnica.pl [dostęp 2017-01-02].
  32. Kwieciszowice - Sklep spożywczy - zdjęcia, fotopolska.eu [dostęp 2017-01-21].

Bibliografia[edytuj]

Linki zewnętrzne[edytuj]