Landwarów

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Landwarów
Lentvaris
Ilustracja
Pałac Tyszkiewiczów w Landwarowie
Herb
Herb
Państwo  Litwa
Okręg Vilnius County flag.svg wileński
Populacja (2018)
• liczba ludności

10 160
Nr kierunkowy (528)
Kod pocztowy LT-25001
Tablice rejestracyjne .V
Położenie na mapie Litwy
Mapa lokalizacyjna Litwy
Landwarów
Landwarów
Ziemia54°38′30″N 25°02′40″E/54,641667 25,044444
Strona internetowa
Portal Portal Litwa, Łotwa i Estonia

Landwarów[1] (lit. Lentvaris) – miasto na Litwie, w okręgu wileńskim (odległość do Wilna – 18 km), rejonie trockim (do Trok – 9 km). Obecnie najludniejsze miasto w rejonie trockim.

W mieście działa Polskie Gimnazjum im. Henryka Sienkiewicza.

Demografia[edytuj | edytuj kod]

Dzieje[edytuj | edytuj kod]

Początki osadnictwa na tym terenie datują się od XI-XII. W miejscu obecnego Landwarowa wcześniej funkcjonowała osada Pietuchowo. Dzisiejsza nazwa ma pochodzenie niemieckie i wywodzi się prawdopodobnie ze słów "Land" (ziemia, kraj) i "Warte" (warta, straż). Znane są różne jej wersje: Littawarów, Liutawarow, Litavoriškes, Lietuwaryszki, Landwerow, Landwerów oraz Landvare.

Landwarów ok. 1876 r. (N. Orda)

Ziemie te często zmieniały właścicieli – ówczesne Lietuwaryszki należały m.in. do rodzin Kuncewiczów, Sapiehów, Naruszewiczów, do wileńskiego zakonu benedyktynów, Chodkiewiczów, Francuzewiczów, Hryniewiczów, Dąbrowskich. W 1850 nabył je Józef Tyszkiewicz wraz z małym zamkiem z XVII wieku oraz 4 folwarkami (Karpiówką, Pietuchowem, Raczkunami i Ustroniem). Zmienił też nazwę Pietuchowa na Landwarów, zaś dotychczasową nazwą zaczęto określać w okolicy inną osadę.

W 1862 miasto otrzymało połączenie kolejowe. Na węźle krzyżują się linie do Wilna i Petersburga, Kowna i Kaliningradu oraz Warszawy.

Do 1927 siedziba gminy Landwarowo w województwie wileńskim. Przed II wojną światową na tym terenie dominowała ludność polska.

Po agresji ZSRR na Polskę 1939 Landwarów przekazano Litwie, 1940-1941 włączono do Związku Radzieckiego, 1941-1944 pod okupacją niemiecką, 1944-1991 ponownie w granicach ZSRR, od 1990 należy do Republiki Litewskiej.

Po II wojnie światowej i utracie miasta przez Polskę, do 1 listopada 1946 z rejonu landwarowskiego w obecne granice Polski wysiedlono ok. 5,5 tys. Polaków, natomiast ok. 6,3 tys. zarejestrowanych do przesiedlenia Polaków pozostało w rejonie[2]. Według danych litewskich w 2011 Polacy stanowili 25,75% mieszkańców Landwarowa[3].

Prawa miejskie Landwarów otrzymał w 1949, herb w 2001.

W latach 1953-1993 w najbliższej okolicy mieściła się baza rakietowa Armii Czerwonej.

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Osoby związane z Landwarowem[edytuj | edytuj kod]

Miasta partnerskie[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Komisja Standaryzacji Nazw Geograficznych poza granicami Polski: Polskie Nazwy Geograficzne Świata. T. II: Europa Wschodnia i Azja. Warszawa: Główny Geodeta Kraju, 1996, s. 31. ISBN 83-7144-733-7.
  2. Stanisław Ciesielski, Aleksander Srebrakowski, www.hist.uni.wroc.pl [dostęp 2019-03-07] [zarchiwizowane z adresu 2002-10-17].
  3. http://web.archive.org/web/20131002151135/http://web.stat.gov.lt/uploads/docs/Urban_areas_popul_ethnicity_2011.xls

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]