Lauri Törni

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Lauri Törni
Lasse
Ilustracja
Lauri Törni w latach 60. XX wieku
Data i miejsce urodzenia 28 maja 1919
Wyborg
Data i miejsce śmierci 18 października 1965
Prowincja Quảng Nam
Przebieg służby
Siły zbrojne Suomen Maavoimien tunnus.svg Maavoimat
Sig runes (white).svg Waffen-SS
Emblem of the United States Department of the Army.svg United States Army
Główne wojny i bitwy II wojna światowa
Törni (w środku) jako fiński lejtnant
Törni w mundurze Waffen-SS
Nagrobek Törniego

Lauri Allan Törni, później znany jako Larry Thorne (ur. 28 maja 1919 w Wyborgu, zm. 18 października 1965 w Prowincji Quảng Nam) – fińskoamerykański żołnierz, który walczył po stronie Finlandii i Niemiec podczas II wojny światowej i po stronie Stanów Zjednoczonych podczas wojny wietnamskiej.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Lauri Allan Törni urodził się w Wyborgu. Jego rodzicami byli Jalmari (Ilmari) Törni i jego żona Rosa (z domu Kosonen). Miał dwie siostry: Salme Kyllikki (ur. 1920) i Kaija Iris (ur. 1922)[1].

Podczas bitew w okolicy jeziora Ładoga brał udział w zwalczaniu okrążonych radzieckich oddziałów. Po zakończeniu wojny zimowej, w czerwcu 1941, udał się do Wiednia, gdzie przez siedem tygodni szkolił się na żołnierza Waffen-SS. Wrócił do Finlandii w lipcu[1]. Był dowódcą oddziału, który walczył w bitwie o Ilomantsi podczas wojny kontynuacyjnej. Oddział Törniego zadał Rosjanom tak ciężkie straty, że wyznaczyli nagrodę za jego głowę w wysokości 3,000,000 marek fińskich[2]. W oddziale Törniego służył przyszły prezydent Finlandii Mauno Koivisto[3]. 9 lipca 1944 został odznaczony Krzyżem Mannerheima.

Törni został zmuszony do opuszczenia armii fińskiej w listopadzie 1944 przez rozejm kończący wojnę między Finlandią a Związkiem Radzieckim podpisanym 19 września 1944[4].

W marcu 1945 Törni dołączył do niemieckich oddziałów walczących z Rosjanami w okolicy Schwerin[4]. Pod koniec wojny poddał się amerykańskim i brytyjskim wojskom. Wrócił do Finlandii w czerwcu 1945 po ucieczce z brytyjskiego obozu dla jeńców wojennych w Lubece[4].

W 1950 Törni przybył do Stanów Zjednoczonych. Dołączył do United States Army w 1954.

Odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

Finlandia[edytuj | edytuj kod]

III Rzesza[edytuj | edytuj kod]

Stany Zjednoczone[edytuj | edytuj kod]

Stopnie wojskowe[edytuj | edytuj kod]

Maavoimat[edytuj | edytuj kod]

  • 3 września 1938 – poborowy (rezerwy)
  • 1 marca 1939 – kapral (rezerwy)
  • 9 maja 1940 – młodszy porucznik (rezerwy)
  • 5 marca 1942 – porucznik (rezerwy)
  • 27 sierpnia 1944 – kapitan (rezerwy)

Waffen-SS[edytuj | edytuj kod]

United States Army[edytuj | edytuj kod]

  • 28 stycznia 1954 – szeregowy
  • 20 grudnia 1954 – szeregowy I klasy
  • 28 kwietnia 1955 – kapral
  • 17 października 1955 – sierżant
  • 9 stycznia 1957 – I porucznik
  • 30 października 1960 – kapitan
  • 16 grudnia 1965 – major (pośmiertnie)

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Cleverley, J. Michael (2008). Born a Soldier: The Times and Life of Larry Thorne. Booksurge. ​ISBN 978-1439214374
  2. Jowett, Philip; Snodgrass, Brent (2006). Finland at War 1939–1945. Oxford: Osprey. ​ISBN 978-1782001256
  3. Bennett, Richard M. (2003). Elite Forces. Random House. ​ISBN 978-0753508237
  4. a b c Gill III, Henry A. (1998). Soldier Under Three Flags: The Exploits of Special Forces' Captain Larry A. Thorne. Ventura, CA: Pathfinder Publishing. ​ISBN 978-0934793650