Lech Grzmociński
| Data i miejsce urodzenia |
7 kwietnia 1927 |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci |
8 maja 1984 |
| Zawód | |
| Odznaczenia | |

Lech Grzmociński, także Leszek Grzmociński (ur. 7 kwietnia 1927 w Toruniu, zm. 8 maja 1984 w Gdańsku)[1] – polski aktor filmowy, telewizyjny oraz teatralny.
Życiorys
[edytuj | edytuj kod]Urodził się w rodzinie Jana, podoficera, i Marianny z domu Kwiatkowskiej. W latach 1940–1944 pracował w Teatrze Miejskim w Toruniu jako pomocnik rekwizytora. W 1949 r. otrzymał świadectwo dojrzałości wydziału humanistycznego w Państwowym Gimnazjum i Liceum im. Stefana Żeromskiego w Toruniu. Zdał egzamin do łódzkiej szkoły teatralnej, lecz 1 września 1949 r. zaangażował się do Teatru im. Stefana Jaracza w Olsztynie. Do zawodu aktora przygotowywał się w przyteatralnym studio dramatycznym. 25 września 1951 r. uzyskał tytuł aktora dramatycznego po zdaniu z wyróżnieniem egzaminu eksternistycznego przed Państwową Komisją Egzaminacyjną w Warszawie[2].
Występował na scenach teatralnych, w filmach fabularnych i serialach telewizyjnych oraz w spektaklach Teatru Telewizji (1968–1983) i słuchowiskach Teatru Polskiego Radia (1955–1980).
W 1951 r. wstąpił w związek małżeński z Zofią z domu Dębowską[2].
Zmarł w Gdańsku, pochowany 14 maja 1984 na cmentarzu Łostowickim (kwatera 11-25-12)[3].
Kariera teatralna
[edytuj | edytuj kod]- 1949–1953 Teatr im. Stefana Jaracza w Olsztynie
- 1953–1957 Teatr Ziemi Pomorskiej w Toruniu
- 1957–1984 Teatr Wybrzeże w Gdańsku
Źródło:[1].
Filmografia
[edytuj | edytuj kod]- 1955: Podhale w ogniu jako Kozak
- 1958: Wolne miasto jako niemiecki fotograf
- 1962: Mój stary jako marynarz w porcie
- 1963: Ostatni kurs jako bandzior napastujący Krystynę
- 1964: Banda jako pracownik Stoczni Gdańskiej
- 1964: Koniec naszego świata jako szef Gestapo
- 1967: Westerplatte jako żołnierz niemiecki rozbrajający majora Sucharskiego
- 1968: Ostatni po Bogu jako członek załogi
- 1968: Stawka większa niż życie jako sierżant kontrolujący Klossa na dworcu (odc.2-Hotel Excelsior)
- 1969: W każdą pogodę jako oficer
- 1970: Kaszëbë jako Konkol
- 1971: Jeszcze słychać śpiew. I rżenie koni... jako Patro
- 1972: Tajemnica Wielkiego Krzysztofa jako gdańszczanin
- 1972: Z tamtej strony tęczy jako mężczyzna w pociągu
- 1974: Gniazdo jako Bronisz
- 1974: Ile jest życia jako Sierawski (odc.4-Jeszcze wystrzał); taksówkarz (odc.6-Nauka chodzenia)
- 1975: Czerwone i białe jako chłop Czarniawy
- 1975: Hazardziści jako rymarz Bolesław Pacuła, uczestnik napadu
- 1975: Skazany jako motocyklista
- 1976: Zaklęty dwór (odc.6-Va banque)
- 1976: Znaki szczególne jako kapitan statku (odc.3-Układy)
- 1977: Kapitan z "Oriona" jako bosman
- 1977: Królowa pszczół jako milicjant Gruza
- 1977: Prawo Archimedesa jako członek komitetu organizacyjnego maratonu
- 1977: Struny jako dyrektor stoczni
- 1977: Śmierć prezydenta jako poseł "Piasta"
- 1977: Zimne ognie jako kierowca Paweł
- 1977: Znak orła jako gospodarz (odc.2)
- 1978: Dux Polonorum - Niemcza 1017 Rok (film dokumentalny, fabularyzowany) jako Bolesław Chrobry
- 1978: Życie na gorąco jako członek organizacji "W" (odc.3-Marsylia)
- 1979: Blaszany bębenek (Die Blechtrommel) jako Stauer
- 1979: Ojciec królowej jako szlachcic, gość weselny
- 1979: W słońcu i w deszczu jako Józef, brat Bolka (odc.1, 5)
- 1979: Zerwane cumy jako żołnierz
- 1980: Królowa Bona jako szlachcic u królowe w sprawie Puszczy (odc. 5)
- 1980: Przed odlotem jako dozorca
- 1980: Smak wody jako mąż gospodyni
- 1981: Człowiek z żelaza jako kierowca, pracownik SB
- 1981: Krótki dzień pracy jako komendant wojewódzki MO w Radomiu
- 1982: Dom jako Siekierko, ojciec Uli (odc.10–11)
- 1983: Stan wewnętrzny jako dyrektor stoczni
- 1983: Synteza jako ochroniarz Muanty
- 1983: Śledztwo porucznika Tomaszka jako kapral Smolak
Źródło:[1]
Odznaczenia
[edytuj | edytuj kod]- Srebrny Krzyż Zasługi (1971)
- Odznaka „Zasłużony Działacz Kultury” (1977)[4]
- Odznaka honorowa „Zasłużonym Ziemi Gdańskiej” (1975)
- Odznaka honorowa „Za zasługi dla Gdańska” (1966)
Źródło:[1].
Nagrody i wyróżnienia
[edytuj | edytuj kod]- Wyróżnienie (Dyplom honorowy) na Festiwalu Polskich Sztuk Współczesnych we Wrocławiu za rolę Janka Kubicy w spektaklu Trzeba było iskry (1951)[1]
- Nagroda WRN w Gdańsku na IV Festiwalu Teatrów Polski Północnej w Toruniu za rolę Ryszarda Egli w spektaklu Frank V w Teatrze Wybrzeże w Gdańsku (1962)[5]
- „Order Stańczyka” - nagroda miesięcznika „Litery” za rolę Jana w telewizyjnej inscenizacji Panny Julii Strindberga (1969)[6]
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ a b c d e Lech Grzmociński w bazie filmpolski.pl
- ↑ a b Miłosława Bukowska-Schielmann (oprac.), Leksykon Życia Teatralnego Trójmiasta, „Gdański Rocznik Kulturalny”, Nr 13, 1990, s. 132–135, ISSN 0860-2492 [dostęp 2025-12-27].
- ↑ Wyszukiwarka Cmentarze w Gdańsku [online], cmentarze-gdanskie.pl [dostęp 2025-03-03].
- ↑ Odznaczenia państwowe i odznaki honorowe przyznane w latach 1977–1983. „Gdański Rocznik Kulturalny”. Nr 8, s. 338, 1985. Gdańsk: Gdańskie Towarzystwo Przyjaciół Sztuki. [dostęp 2025-10-23].
- ↑ IV Festiwal Teatrów Polski Północnej w Toruniu. „Litery”. Nr 9, s. 28, 1962. Gdańsk: Wydawnictwo Prasowe RSW „Prasa”. [dostęp 2025-03-03].
- ↑ Kronika wydarzeń kulturalnych 1969. „Gdański Rocznik Kulturalny”. Nr 5, s. 174, 1970. Gdańsk: Wydawnictwo Morskie. [dostęp 2025-10-03].
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- Lech Grzmociński w bazie Filmweb
- Lech Grzmociński w bazie filmpolski.pl
- Lech Grzmociński (osoba), [w:] Encyklopedia teatru polskiego [dostęp 2025-03-03].
- Lech Grzmociński na zdjęciach w bazie Filmoteki Narodowej „Fototeka”
- Aktorzy związani z Gdańskiem
- Artyści Teatru Wybrzeże w Gdańsku
- Artyści związani z Toruniem
- Ludzie urodzeni w Toruniu
- Odznaczeni odznaką honorową „Zasłużonym Ziemi Gdańskiej”
- Odznaczeni odznaką „Zasłużony Działacz Kultury”
- Odznaczeni Srebrnym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa)
- Pochowani na Cmentarzu Łostowickim w Gdańsku
- Polscy aktorzy filmowi
- Polscy aktorzy teatralni
- Urodzeni w 1927
- Zmarli w 1984