Liberation (album Christiny Aguilery)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Liberation
Okładka
Album studyjny Christiny Aguilery
Wydany 15 czerwca 2018
Nagrywany 20142017
Gatunek R&B, hip-hop, soul, pop
Długość 49:19
Wydawnictwo RCA Records
Producent Christina Aguilera ◦ Kanye West ◦ Anderson .Paak ◦ Nicholas Britell ◦ Che Pope ◦ Mike Dean ◦ Jon Bellion ◦ Ricky Reed ◦ Bryan „Composer” Nelson ◦ Marcos „Kosine” Palacios ◦ MNEK ◦ Kirby Lauryen ◦ Mell Beats ◦ Sango ◦ Neenyo ◦ Darhyl „DJ” Camper Jr. ◦ Tim Anderson
Album po albumie
Single z albumu Liberation
  1. Accelerate
    Wydany: 3 maja 2018
  2. Twice
    Wydany: 11 maja 2018 (singel promocyjny)
  3. Fall in Line
    Wydany: 16 maja 2018
  4. Like I Do
    Wydany: 7 czerwca 2018

Liberation – ósmy album studyjny amerykańskiej wokalistki i autorki tekstów piosenek, Christiny Aguilery, który został wydany 15 czerwca 2018 roku nakładem wytwórni RCA Records. Zawiera on gościnne udziały od artystów, tj. Demi Lovato, Keida, Shenseea, Ty Dolla $ign oraz 2 Chainz. Główny singel promujący krążek, "Accelerate" został wydany 3 maja 2018 roku w formacie digital download. Jest to pierwsza płyta Aguilery od ostatnich sześciu lat po wydaniu poprzedniej z nich, Lotus.

Informacje o albumie[edytuj | edytuj kod]

Tło[edytuj | edytuj kod]

Po wydaniu siódmego albumu studyjnego, Lotus (2012), Christina Aguilera postanowiła tymczasowo zawiesić karierę piosenkarki i gwiazdy telewizji; chciała bowiem skupić się na rodzinie i opracowywaniu nowej muzyki[1]. W drugiej połowie kwietnia 2014 roku ogłosiła, że rozpoczęła prace nad ósmym wydawnictwem studyjnym[2]. Pod koniec stycznia 2015 media donosiły, że wokalistka nagrywa album we współpracy z Pharrellem Williamsem i duetem Da Internz[3], jednocześnie wciąż szukając inspiracji i pomysłów na kolejne piosenki[4]. Williams miał być współautorem lub współproducentem przynajmniej jednego utworu, który znajdzie się na płycie[3]. Potencjalne brzmienie albumu określono jako wysmakowane; metaforycznie przyrównano je do kawioru[3]. W wywiadzie dla serwisu extratv.com Aguilera zapewniała, że w prace nad krążkiem „wkłada całe swoje serce”; dodała, że kolejne piosenki będą bardzo emocjonalne, inspirowane jej doświadczeniami życiowymi[5][3]. Jesienią 2015 roku spekulowano, jakoby zaangażowana w prace nad płytą została Linda Perry, autorka przebojowej ballady „Beautiful” (2002)[6].

Aguilera wspominała o nadchodzącym krążku w lutym 2016: w programie telewizyjnym Entertainment Tonight wyznała, że pracuje nad nową muzyką „w pocie czoła”[7]. Jednocześnie zasugerowała, że fani mogą spodziewać się premiery dwóch płyt; drugą miał być kolejny, po Mi Reflejo (2000), album hiszpańskojęzyczny[7]. Artystka przyznała, że prace nad albumem trwają już od paru lat, ale ich natężenie przypadło na rok 2015 − to wtedy zaczęły odbywać się spotkania z producentami oraz konkretne sesje nagraniowe[7]. Zaznaczyła, że nie chce rozmawiać na temat albumu dopóki nie będzie pewna, że nagrała „arcydzieło”[7]. Wstępnie premierę krążka prognozowała jednak na ostatni kwartał 2016[7]. Tego roku ukazały się dwa wydawnictwa singlowe − „Change” i „Telepathy”; nie były jednak częścią planowanego albumu[8].

Nagrywanie[edytuj | edytuj kod]

Wstępne projekty, tworzone z myślą o ósmym albumie Aguilery, realizowane były już w 2014 roku − to wtedy artystka po raz pierwszy pojawiła się w studiu nagraniowym[2]. W lutym 2017 Aguilera wyjawiła, że krążek jest „na wykończeniu” i „potrzebuje ostatnich szlifów”[9]. W tym samym czasie kompozytorka Taylor Parks potwierdziła, że kolaboruje z Aguilerą; podała też, że innymi artystami współtworzącymi album są Kanye West, Da Internz (w skł. Marcos „Kosine” Palacios i Ernest „Tuo” Clark) oraz Jahron Brathwaite (pseud. PartyNextDoor)[10]. Ponad rok później dziennikarze magazynu Billboard uwierzytelnili te doniesienia: Aguilera spotkała się z Westem w studiu Shangri La, należącym do Ricka Rubina[11]. Miało to miejsce parę miesięcy przed premierą albumu Westa, The Life of Pablo[11]. W efekcie spotkania powstały piosenki „Accelerate” i „Maria”, wyprodukowane przez Westa[11][12].

W sierpniu 2018 Aguilera wyznała, że powstało przynajmniej kilka utworów, które, choć nagrane na Liberation, zostały odrzucone z albumu[13].

Kompozycja i utwory[edytuj | edytuj kod]

Według krytyka muzycznego, Jona Parelesa, na albumie Liberation Aguilera porusza się wokół takich tematów, jak trauma, żądza, obsesja, odporność emocjonalna oraz długotrwała miłość[14]. Ben Devlin zauważył, że motywem spajającym kolejne piosenki jest odkrywanie siebie[15], a Bobby Olivier pisał o feminizmie oraz wolności (od osądu innych ludzi)[16].

Album inauguruje kompozycja tytułowa, której autorem jest Nicholas Britell[17]. Słyszymy głosy śmiejących się dzieci[18], a melodia ma charakter kinematograficzny[19] i zostaje zagrana na fortepianie[20]. Jest to instrumentalne preludium o długości nieprzekraczającej dwóch minut, podkreślające istotę wolności i bycia sobą[21][20]. 25-sekundowy przerywnik, „Searching for Maria”, zaaranżowany został a cappella i odwołuje się do szlagieru autorstwa Richarda Rodgersa oraz Oscara Hammersteina II, pochodzącego z musicalu Dźwięki muzyki[20]. Aguilera śpiewa: „W jaki sposób rozwiązać taki problem, jak Maria? Jak złapać chmurę i ją okiełznać?”[22] Nagranie łączy się z pierwszą właściwą piosenką, o tytule „Maria”. To ballada hip-hopowa, o teatralno-musicalowej formie, odwołująca się do starych przebojów spod bandery Motown Records[19]. Wykorzystano w niej sample z utworu Michaela Jacksona „Maria (You Were the Only One)”[19].

„Sick of Sittin'” to utwór o rockowo-funkowym brzmieniu[23], a także ostrym, zgryźliwym tekście[24]. „Right Moves” inspirowany jest linią melodyjną gatunków reggae i dancehall[23][25]. Utwór rozpoczynają się od słów wypowiadanych przez mężczyznę, lecz później, w feministycznym geście, wykonują go trzy artystki (Aguilera, Keida, Shenseea)[18]. W minimalistycznym[25] utworze popowym „Deserve” Aguilera śpiewa: „Czasem nie wydaje mi się, że na ciebie zasługuję; więc mówię popieprzone rzeczy, tylko po to, by cię zranić”[26]. Tekst dotyczy burzliwego związku uczuciowego, a brzmienie piosenki jest „senne”, silnie syntezatorowe[26].

Przerywnik „I Don't Need It Anymore (Interlude)” inspirowany jest muzyką gospel[25].

Utwór trzynasty, „Pipe”, nagrany został we współpracy z raperem o pseudonimie XNDA. Według doniesień medialnych artysta to w istocie Lewis Hamilton − mistrz świata Formuły 1, debiutujący w roli muzyka − choć sam Hamilton nie potwierdził tych spekulacji[26]. Hip-hopowa piosenka, wyróżniająca się beatem w stylu muzyki trap i boom-bapową produkcją, ma silnie seksualny podtekst i przez dziennikarza Lucasa Villę uznana została za „pościelowy przebój”[26][25]. Kolejna kompozycja, „Masochist”, stanowi opis stanu emocjonalnego wokalistki. Aguilera śpiewa o mężczyźnie, który ją fascynuje, choć on zdaje się nie odwzajemniać jej uczuć[26]. Podmiot liryczny uważa się za masochistę: „miłość do ciebie jest dla mnie złe, ale nie umiem odejść”[26]. Utwór czerpie z synthpopu i muzyki lat osiemdziesiątych[26][20][25]. Album kończy „Unless It's with You” − ballada miłosna, opracowana na akompaniament fortepianowy[25].

Wydanie i promocja[edytuj | edytuj kod]

3 maja 2018 roku ujawniono tracklistę albumu oraz datę jego ogólnoświatowej premiery[27]. Przypadła ona na 15 czerwca 2018 roku[28][27]. Tego dnia wydawnictwo ukazało się między innymi na rynku północnoamerykańskim, brytyjskim i polskim[28][29][30][31]. Dwa tygodnie później, 27 czerwca, specjalną edycję płyty opublikowano na terenie Japonii[32][33]. 28 września album wydano na gramofonowym longplayu[34].

Promocja medialna Liberation ruszyła wiosną 2018 roku. 28 kwietnia Aguilera dała koncert w Crystal Hall, w Baku, z okazji Grand Prix Azerbejdżanu[35][36]. Podczas występu zaprezentowany został materiał wideo, zwiastujący tytuł albumu[37][38]. W klipie padły słowa, wypowiadane przez artystkę: „To czas naszego wyzwolenia. Bądźmy jednością, wyzwoloną nacją.”[39]

31 maja w Los Angeles odbył się listening party, organizowany przez Pandorę, na którym zgromadzeni dziennikarze i fani Aguilery mogli posłuchać kolejnych piosenek z albumu (wówczas czekającego na premierę)[40]. Na spotkaniu obecna była sama artystka, która opowiadała o poszczególnych utworach, a także częściowo wykonała „Accelerate” na żywo[41].

Osiągnięcia na listach przebojów[edytuj | edytuj kod]

W amerykańskim notowaniu Billboard 200 album zadebiutował na pozycji szóstej, w pierwszym tygodniu od premiery sprzedając się w nakładzie sześćdziesięciu ośmiu tysięcy kopii[42]. Został siódmym longplayem Aguilery, który uplasował się w Top 10 tej listy[42]. Do 28 czerwca na całym świecie wyprzedano 110 tysięcy kopii Liberation[43]. W Tajwanie album utrzymał swoją obecność na miejscu pierwszym przez dwa tygodnie[44][45].

The Liberation Tour[edytuj | edytuj kod]

 Osobny artykuł: The Liberation Tour.

Wiosną 2018 roku zapowiedziano, że Aguilera wyruszy w trasę koncertową The Liberation Tour. 9 maja ogłoszone zostały daty poszczególnych koncertów; zapowiedziano, że obejmą one Amerykę Północną i rozpoczną się 25 września[46]. 14 maja wyjawiono, że podczas wybranych występów Aguilera będzie supportowana przez Big Boia, byłego członka duetu Outkast[47]. W grudniu 2018 magazyn Billboard okrzyknął The Liberation Tour jako jedną z najlepszych tras koncertowych roku[48].

Opinie[edytuj | edytuj kod]

Album spotkał się z pozytywnym odbiorem nie tylko wśród dziennikarzy, ale też fanów muzyki i internautów. Pod koniec czerwca 2018 zajął pierwsze miejsce w notowaniu najlepiej ocenianych longplayów w serwisie Metacritic (użytkownicy przyznali płycie ocenę 9,1/10)[49][50]. W lipcu 2018 serwisy cosmopolitan.com oraz Gulf News okrzyknęły Liberation jako jeden z najlepszych albumów pierwszej połowy roku[51][52]. Pod koniec roku portal Ranker sporządził ranking najlepszych albumów popowych ostatnich miesięcy; Liberation zajął w nim pierwsze miejsce[53]. Zdaniem dziennikarzy współpracujących ze stroną PopCrush.com było to jedno z dwudziestu najlepszych wydawnictw muzycznych roku[23]. W podobnym zestawieniu uwzględniły album czasopismo Rolling Stone[54] oraz serwisy Buzznet i popheart.pl[55][56].

W końcoworocznym głosowaniu, zorganizowanym przez serwis NPR.org (National Public Radio), Liberation wyłoniony został jako czternasty najlepszy album 2018 roku[57]. „Unless It's with You” − balladę zamykającą album − magazyn Rolling Stone wymienił w notowaniu pięćdziesięciu najlepszych piosenek roku (na miejscu 23.)[58]. W skali całego 2018 roku Liberation był drugim najwyżej ocenianym przez krytyków Rolling Stone albumem R&B (pozycję pierwszą zajął Dirty Computer Janelle Monáe)[59]. Serwis Album of the Year uznał ósmy album studyjny Aguilery za jedno z dwudziestu pięciu najlepszych wydawnictw soulowych 2018[60].

Recenzje[edytuj | edytuj kod]

Krytycy muzyczni ocenili Liberation pozytywnie[61]. Agregator recenzji Metacritic przyznał płycie 71 punktów na 100 możliwych[62]. 13 maja 2018 roku, na dwa dni przed premierą albumu, recenzję wydawnictwa zamieszczono w amerykańskim dzienniku Newsday. W omówieniu pisano: „Aguilera śpiewa nienagannie i odnajduje się w każdym narzuconym sobie stylu”, a jako ocenę końcową przyznano płycie 3/4 gwiazdek[63]. Ilana Kaplan (The Independent) twierdziła, że Liberation to album, którego głównymi tematami są zaradność, niezależność i kobieca siła[64]. Kaplan uznała płytę za „symfoniczną, pełną dramatu” − „taką, na jaką liczyli najbardziej zagorzali fani Aguilery”[64]. Chwaliła szczerość i autentyzm Aguilery, „kinematograficzną” produkcję utworów „Accelerate” i „Maria”, a także ballady, dzięki którym udało się artystce „zabłysnąć” („Unless It's with You”, „Twice”)[64]. Nagrania „Pipe” i „Right Moves” kwitowała jednak jako monotonne[64]. W magazynie Los Angeles Times zanotowano, że produkcja albumu jest bardzo współczesna, a muzyka kładzie duży nacisk na wokalach Aguilery, które „odseparowują ją od wielu młodszych gwiazd”[65]. Według Kish Lal, współpracującej z czasopismem The Sydney Morning Herald, główną atrakcją płyty są featuringi: „Fall in Line”, „Like I Do” i „Accelerate”. Lal pisała: „Christina Aguilera czuje się silniejsza niż kiedykolwiek wcześniej, a jej tytułowe wyzwolenie sprawia, że jest Liberation perfekcyjnym krążkiem popowym.”[66] Jon Pareles (The New York Times) wnioskował, że „ekstrawaganckie zakosy wokalne” Aguilery umiejętnie łączą się z „namiętnymi emocjami”, którymi przepełnione są kolejne utwory[14]. Zdaniem Parelesa, siłą albumu są jego „uwodzicielskie kawałki”, ale na pełną uwagę zasługują piosenki o melancholijnym tonie („Twice”, „Maria”, „Deserve”, „Masochist”)[14]. Liberation znalazł się w sekcji Critics' Picks, na łamach której dziennikarze New York Times omawiają najlepsze wydawnictwa muzyczne[14].

Spuścizna[edytuj | edytuj kod]

George Clinton, utytułowany artysta funkowy oraz członek Rock and Roll Hall of Fame, zachwalał jeden z zawartych na albumie utworów, „Sick of Sittin'”. Uznał piosenkę za imponującą od strony produkcyjno-instrumentalnej, przypominającą muzykę z podgatunku funkadelic[67][68].

Nagrody i wyróżnienia[edytuj | edytuj kod]

W październiku 2018 roku album uzyskał prenominację do nagrody Grammy w kategorii najlepszy album wokalny − muzyka pop[69][70]. Ostatecznie nominowany był do tego lauru w dwóch innych kategoriach: najlepszy występ pop duetu lub grupy (za „Fall in Line”) oraz najlepszy występ z piosenką rapowaną/śpiewaną („Like I Do”)[71].

Rok Ceremonia Nagroda Rezultat
2018 Luvpop Awards album roku − świat Nominacja[72][73][74]
2019 GAFFA-Prisen Awards najlepszy album międzynarodowego artysty

Lista utworów[edytuj | edytuj kod]

Nr Tytuł utworu AutorProducentDługość
1.„Liberation”Nicholas BritellNicholas Britell1:47
2.„Searching for Maria”Richard Rodgers, Oscar Hammerstein II0:25
3.„Maria”Christina Aguilera, Kanye West, Ross Birchard, Ilsey Juber, Jahron Brathwaite, Tayla Parx, Che Pope, Noah Goldstein, Lawrence Brown, Linda Glover, Horgay Gordy, Allen StoryKanye West, Che Pope, Hudson Mohawke , Noah Goldstein 4:34
4.„Sick of Sittin'”Aguilera, Brandon P. Anderson, Melvin Henderson, Whitney Phillips, Janne SchafferAnderson .Paak, Mell Beats4:00
5.„Dreamers”0:36
6.Fall in Line(featuring Demi Lovato)Aguilera, Audra Mae, Jonathan Bellion, Jonathan „Jonny” Simpson, Mark Williams, Raul CubinaJon Bellion, Mark Williams , Raul Cubina 4:06
7.„Right Moves” (featuring Keida & Shenseea)Aguilera, Marcos „Kosine” Palacios, Bryan „Composer” Nelson, Julia Michaels, Justin Tranter, Parx, Makeida Beckford, Chinsea LeeBryan „Composer” Nelson, Marcos „Kosine” Palacio, Pope 3:48
8.Like I Do(featuring GoldLink)Aguilera, Jonathan Park, D'Anthony Carlos, Sang Hyeon Lee, Parx, Anderson, PhillipsAnderson .Paak, BRLLNT , Dumbfoundead 4:49
9.„Deserve”Uzoechi Emenike, MichaelsMNEK4:23
10.TwiceKirby LauryenKirby Lauryen, Sandy Chila 4:02
11.„I Don't Need It Anymore (Interlude)”AguileraChristina Aguilera0:54
12.Accelerate(featuring Ty Dolla $ign & 2 Chainz)Aguilera, West, Mike Dean, Pope, Ernest Brown, Carlton Mays, Jr., Badrilla Bourelly, Juber, Parx, Tyrone Griffin, Jr., Tauheed Epps, Lauryen, Ronald BrownWest, Mike Dean, Pope, Charlie Heat , Honorable C.N.O.T.E. , Eric Danchick , Goldstein 4:03
13.„Pipe” (featuring XNDA)Aguilera, Kai Wright, Sean Seaton, Pope, Rene Hill, XNDASango, Neenyo, Pope4:05
14.„Masochist”Aguilera, Tim Anderson, Darhyl „DJ” Camper Jr., JuberDarhyl „DJ” Camper Jr., Tim Anderson3:30
15.„Unless It's with You”Aguilera, Eric Frederic, John Theodore Geiger II, Kaj Hassle, Gamal Lewis, Thomas PeytonRicky Reed4:17
49:19
Uwagi
  • — koproducent/współproducent

Pozycje na listach przebojów[edytuj | edytuj kod]

Notowania tygodniowe[edytuj | edytuj kod]

Kraj/region Notowanie (2018) Wydawca Najwyższa pozycja
Australia Top 100 Albums[75] ARIA Charts 9
Austria Top 75 Albums[76] Ö3 Austria Top 40 9
Belgia (Flandria) Top 200 Albums[77] Ultratop 13
Belgia (Region Waloński) Top 200 Albums[78] 16
Czechy Top 100 Albums[79] ČNS IFPI 23
Francja Top 200 Albums[80] SNEP 47
Grecja Top 75 Albums[81] IFPI Greece/ΕΕΠΗ 22
Hiszpania Top 100 Albums[82][83] PROMUSICAE 1
Holandia Top 100 Albums[84] MegaCharts 11
Hongkong International Albums[85][86] IFPI 1
Official Albums Chart[87][88] 3
Irlandia Top 100 Albums[89][90] IRMA 28
Japonia Japan Hot Albums[91] Billboard/Hanshin Contents Link 48
Kanada Canadian Albums Chart[92] Jam! Canoe/Billboard 5
Korea Południowa International Albums[93] Gaon Chart 1
Top 100 Albums[94] 60
Niemcy Top 100 Albums[95] Media Control Charts 4
Nowa Zelandia Top 40 Albums[96] Recorded Music NZ 23
Polska Top 50 Albums[97] OLiS 24
Portugalia Top 50 Albums[98] AFP 7
Rosja Official Albums Chart[99] Tophit 1
Słowacja Top 100 Albums[100] ČNS IFPI 24
Stany Zjednoczone Billboard 200[101] Billboard 6
Top Album Sales 3
Szkocja Top 100 Albums[102] OCC 16
Szwajcaria Top 100 Albums[103] Schweizer Hitparade 3
Szwecja Top 60 Albums[104] Sverigetopplistan 41
Świat Worldwide Albums Chart[43] Media Traffic 5
Tajwan Official Albums Chart[44] RIT/Five Music 1
Węgry Top 40 Albums[105] MAHASZ 19
Wielka Brytania UK Albums Chart[106] OCC 17
UK Album Downloads Chart[107] 7
Włochy Top 100 Albums[108] FIMI 12

Certyfikaty[edytuj | edytuj kod]

Kraj Wydawca Certyfikat
Rosja Tophit/2M złoto[99]

Historia wydania[edytuj | edytuj kod]

Region Data Format Wytwórnia Informacje
dodatkowe
Źródło
Świat 15 czerwca 2018 CD,
digital download
RCA Records [28][29][30]
Japonia 27 czerwca 2018 edycja japońska [32][33]
Stany Zjednoczone 28 września 2018 LP [34]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. "‘The Voice’: Shakira And Usher To Replace Christina Aguilera and Cee Lo Green As Coaches For Fourth Cycle". huffingtonpost.com. 2012-09-17. (ang.) [dostęp 2018-05-29].
  2. a b Lipshutz, Jason (2014-04-21). "Christina Aguilera Working On New Album". billboard.com. (ang.) [dostęp 2018-05-03].
  3. a b c d O'Mance, Brad (2015-01-30). "As well as being ‘caviar ratchet’, Christina’s forthcoming album’s ‘genuine and heartfelt’". popjustice.com. (ang.) [dostęp 2018-05-03].
  4. Lipshutz, Jason (2015-01-30). "Christina Aguilera Talks Next Album, Working with Pharrell Williams on New Music". billboard.com. (ang.) [dostęp 2018-05-29].
  5. "Aww! Christina Aguilera Describes Son Max's Brotherly Love for Baby Summer". extratv.com. 2015-01-29. (ang.) [dostęp 2018-05-03].
  6. Corner, Lewis (2015-11-16). "Christina Aguilera is working with 'Beautiful' songwriter Linda Perry again". digitalspy.com. (ang.) [dostęp 2018-05-29].
  7. a b c d e Martin, Annie (2016-02-25). "Christina Aguilera on new album: 'I'm super, super excited'". upi.com. (ang.) [dostęp 2018-05-03].
  8. Quinn, Dave (2018-05-03). "Christina Aguilera Drops New Single 'Accelerate' and Video from First New Album in 6 Years". people.com. (ang.) [dostęp 2018-05-29].
  9. Wass, Mike (2017-02-08). "Christina Aguilera Is Putting The 'Finishing Touches' On Her 8th LP". idolator.com. (ang.) [dostęp 2018-05-29].
  10. Wallace, Joan (2017-01-30). "Christina Aguilera New Album: Singer Tayla Reveals Possible Kanye West Collaboration, Fans React". latintimes.com. (ang.) [dostęp 2018-05-29].
  11. a b c Jones, Allie (2018-05-03). "Christina Aguilera on 'Longing for Freedom' & Her Hip-Hop-Inspired Return to Music". billboard.com. (ang.) [dostęp 2018-05-29].
  12. Hazlehurst, Beatrice (2018-05-03). "Christina Aguilera Debuts Kanye West-Produced 'Accelerate'". papermag.com. (ang.) [dostęp 2018-05-29].
  13. "Christina Aguilera: 'Quite a few actually— I had recorded a lot (...)". twitter.com. 2018-08-02. (ang.) [dostęp 2018-08-03].
  14. a b c d Pareles, Jon (2018-06-13). "Christina Aguilera Exults in Her Voice on ‘Liberation’". nytimes.com. (ang.) [dostęp 2018-06-15].
  15. Devlin, Ben (2018-06-03). "Christina Aguilera – Liberation". musicomh.com. (ang.) [dostęp 2018-07-04].
  16. Olivier, Bobby (2018-10-05). "Christina Aguilera's 1st tour in a decade is a fierce return to the diva throne: review". nj.com. (ang.) [dostęp 2018-11-23].
  17. Mucha, Sebastian (2018-06-17). "Xtina odzyskuje swój głos. Recenzja albumu Christiny Aguilery 'Liberation'". popheart.pl. [dostęp 2019-04-19].
  18. a b Solomon, Eric (2018-07-30). "Is There Life Beyond the Pop Lifecycle for Christina Aguilera?". popmatters.com. (ang.) [dostęp 2019-04-19].
  19. a b c Cinquemani, Sal (2018-06-13). "Review: Christina Aguilera, Liberation". slantmagazine.com. (ang.) [dostęp 2019-04-19].
  20. a b c d Gaudens, Reed (2018-06-15). "Christina Aguilera gets back to Stripped basics on Liberation: Track-by-track review". fansided.com. (ang.) [dostęp 2019-04-19].
  21. Fenwick, George (2018-06-21). "Album review: Christina Aguilera's Liberation is an empowering return to form". nzherald.co.nz. (ang.) [dostęp 2019-04-19].
  22. "Christina Aguilera − Searching for Maria Lyrics | Genius Lyrics". genius.com. (ang.) [dostęp 2019-04-19].
  23. a b c "20 BEST ALBUMS OF 2018". popcrush.com. 2018-12-10. (ang.) [dostęp 2018-12-11].
  24. Kheraj, Alim (2018-06-17). "Christina Aguilera: Liberation review – pop diva grasps creative freedom". theguardian. (ang.) [dostęp 2019-04-18].
  25. a b c d e f DeVille, Chris (2018-06-04). "Christina Aguilera’s New Album Is Pretty Good. Does Anyone Care?". stereogum. (ang.) [dostęp 2019-04-21].
  26. a b c d e f g Villa, Lucas (2018-06-21). "5 tracks on Christina Aguilera's 'Liberation' where she gets her groove back". axs.com. (ang.) [dostęp 2019-04-21].
  27. a b Miller, Jordan (2018-05-03). "Surprise! Christina Aguilera’s New Album ‘Liberation’ Drops June 15: See The Tracklist". breatheheavy.com. (ang.) [dostęp 2018-06-20].
  28. a b c "Liberation by Christina Aguilera on Apple Music". itunes.apple.com (US). 2018-06. (ang.) [dostęp 2018-06-20].
  29. a b "Liberation by Christina Aguilera on Apple Music". itunes.apple.com (CA). 2018-06. (ang.) [dostęp 2018-06-20].
  30. a b "Liberation by Christina Aguilera on Apple Music". itunes.apple.com (GB). 2018-06. (ang.) [dostęp 2018-06-20].
  31. "Liberation (CD) − Wykonawca: Aguilera Christina". empik.com. (ang.) [dostęp 2018-06-20].
  32. a b "CDJapan: Liberation Christina Aguilera CD Album". cdjapan.co.jp. 2018-06. (jap.) [dostęp 2018-06-18].
  33. a b "Audio-CD | Christina Aguilera − Liberation − Japan Edition". cede.ch. 2018-06. (niem.) [dostęp 2018-06-18].
  34. a b "Christina Aguilera ‎– Liberation (Vinyl, LP, Album)". discogs.com. (ang.) [dostęp 2018-11-23].
  35. "Christina Aguilera Setlist − Crystal Hall, Baku, Azerbaijan (APR 28, 2018)". setlist.fm. (ang.) [dostęp 2018-06-20].
  36. "ZDJĘCIA/VIDEO: KONCERT NA GRAND PRIX FORMUŁY 1". christinaaguilera.com.pl. 2018-04-29. [dostęp 2018-06-20].
  37. "Christina Aguilera teases new album 'Liberation' at live show". newnownext.com. 2018-04. (ang.) [dostęp 2018-06-20].
  38. "Christina Aguilera Re-Surfaces At F1 Azerbaijan Grand Prix". thatgrapejuice.net. 2018-04-29. (ang.) [dostęp 2018-06-20].
  39. Anis, Ariela (2018-04-30). "Christina Aguilera Teases Name Of New Album ‘Liberation’ On Twitter". thehollywoodunlocked.com. (ang.) [dostęp 2018-06-20].
  40. "Christina Aguilera hosts an intimate listening party for her biggest fans on Pandora to preview her upcoming album, LIBERATION, at The Peppermint Club on May 31, 2018 in Los Angeles, California". gettyimages.com. 2018-05-31. (ang.) [dostęp 2018-06-01].
  41. "Just got back from 'Pandora' Listening Party − FULL REVIEW OF LIBERATION". xtina.red. 2018-06-01. (ang.) [dostęp 2018-06-01].
  42. a b Caulfield, Keith (2018-06-24). "5 Seconds of Summer Earn Third No. 1 Album on Billboard 200 Chart With 'Youngblood'". billboard.com. (ang.) [dostęp 2018-06-29].
  43. a b "Album Chart: week 26 / 2018 − June 30". mediatraffic.de. 2018-06-28. (ang.) [dostęp 2018-06-28].
  44. a b "第25 週 統計時間:2018/6/15 − 2018/6/21". 5music.com.tw. 2018-06-21. (chiń.) [dostęp 2018-06-28].
  45. "第26 週 統計時間:2018/6/22 − 2018/6/28". 5music.com.tw. 2018-06-28. (chiń.) [dostęp 2018-06-29].
  46. "Christina Aguilera Announces ‘Liberation’ Tour Dates". variety.com. 2018-05-09. (ang.) [dostęp 2018-09-28].
  47. Honeycutt, Shanté (2018-05-14). "Christina Aguilera Announces Big Boi as Special Guest for Liberation Tour". billboard.com. (ang.) [dostęp 2018-09-28].
  48. "The Best Live Shows Of 2018". billboard.com. 2018-12-14. (ang.) [dostęp 2018-12-15].
  49. "Best Music and Albums of All Time | ALBUM RELEASES BY SCORE − User score". metacritic.com. 2018-06-28. (ang.) [dostęp 2018-06-28].
  50. "LIBERATION: '#LIBERATION has become Metascore's BEST (...)'". twitter.com. 2018-06-28. (ang.) [dostęp 2018-06-28].
  51. Thompson, Eliza (2018-07-05). "The 16 Best Albums of 2018 So Far". cosmopolitan.com. (ang.) [dostęp 2018-12-16].
  52. Hamad, Marwa (2018-07-16). "Mid-year review: Best and worst of 2018’s music releases". gulfnews.com. (ang.) [dostęp 2018-07-18].
  53. "The Best Pop Albums of 2018". ranker.com. 2018-12. (ang.) [dostęp 2018-12-07].
  54. Sheffield, Rob; Spanos, Brittany (2018-12-14). "20 Best Pop Albums of 2018". rollingstone.com. (ang.) [dostęp 2018-12-15].
  55. Roumeliotis, Tina (2018-12-06). "The Best Albums of 2018". buzznet.com. (ang.) [dostęp 2018-12-16].
  56. "30 najlepszych albumów 2018 roku". popheart.pl. 2018-12-23. [dostęp 2018-12-23].
  57. "Poll Results: All Songs Considered Listeners' 100 Favorite Albums Of 2018". npr.org. 2018-12-13. (ang.) [dostęp 2018-12-15].
  58. "50 Best Songs of 2018". rollingstone.com. 2018-12-14. (ang.) [dostęp 2018-12-15].
  59. "Rolling Stone − Highest Rated R&B; Albums of 2018". albumoftheyear.org. 2018-12. (ang.) [dostęp 2018-12-20].
  60. "The Best Soul Albums of 2018". albumoftheyear.org. 2018-12. (ang.) [dostęp 2018-12-20].
  61. Nied, Mike (2018-09-26). "Christina Aguilera Kicks Off ‘The Liberation Tour’: See The Setlist". idolator.com. (ang.) [dostęp 2018-11-22].
  62. "Liberation by Christina Aguilera Reviews and Tracks − Metacritic". metacritic.com. (ang.) [dostęp 2018-06-23].
  63. "'Liberation' review: Christina Aguilera's intermittently great comeback". newsday.com. 2018-06-13. (ang.) [dostęp 2018-06-13].
  64. a b c d Goggins, Joe; Kaplan, Ilana (2018-06-13). "Christina Aguilera Liberation review: New album is everything die-hard fans could want, but there are misses among the hits". independent.co.uk. (ang.) [dostęp 2018-06-13].
  65. "Christina Aguilera is rebuilding a cult of personality. Sophie has no use for one". latimes.com. 2018-06-13. (ang.) [dostęp 2018-06-13].
  66. Byron, Tim; Divola, Barry; Fell, Samuel J.; Lal, Kish; Shand, John; Zwartz, Barney (2018-06-15). "Music reviews: Christina Aguilera, Melody's Echo Chamber, Laura Jean and more". smh.com.au. (ang.) [dostęp 2018-06-15].
  67. "George Clinton: 'Damn this new @xtina cut sounds just like (...)'". twitter.com. 2018-06-20. (ang.) [dostęp 2018-06-21].
  68. "Music Legend George Clinton praising 'Sick Of Sittin'". xtina.red. 2018-06-21. (ang.) [dostęp 2018-06-21].
  69. "Xtian García: 'CHRISTINA AGUILERA IS PRE NOMINATED TO (...)'". twitter.com. 2018-10-28. [dostęp 2018-11-09].
  70. "Liberation is pre nominated for best Pop Vocal Album for the Grammy's". xtina.red. 2018-11-09. (ang.) [dostęp 2018-11-09].
  71. "NOMINEES | 61st Annual GRAMMY Awards (2018)". grammy.com. 2018-12-07. (ang.) [dostęp 2018-12-07].
  72. "ZACZYNAMY LUVPOP AWARDS 2018! WYBIERZ SWOICH FAWORYTÓW, ODDAJ GŁOS JUŻ TERAZ". luvpop.pl. 2018-12-15. [dostęp 2018-12-16].
  73. "GAFFA Danmark". Facebook. Facebook, Inc. (duń.) [dostęp 2019-02-14].
  74. "List of award and nominations received by Christina Aguilera". WMF. 2019. (ang.) [dostęp 2019-02-14].
  75. "ARIA ALBUMS CHART − 24 JUNE, 2018". ariacharts.com.au. 2018-06-23. (ang.) [dostęp 2018-06-23].
  76. "AUSTRIA TOP 40 − ALBEN − 29.06.2018". austriancharts.at. 2018-06-29. (niem.) [dostęp 2018-06-28].
  77. "Ultratop Albums (NL) | 2018 − 23/06/2018". ultratop.be. 2018-06-23. (niderl.) [dostęp 2018-06-26].
  78. "Ultratop Albums (FR) | 2018 − 23/06/2018". ultratop.be. (fr.) [dostęp 2018-06-26].
  79. "IFPI ČR | Hitparáda − CZ − ALBUMS − TOP 100 | Týden − 201825". ifpicr.cz. 2018-06-26. (cz.) [dostęp 2018-06-26].
  80. "Classement officiel des ventes d'albums en France du 15 juin 2018 au 21 juin 2018". chartsinfrance.net. 2018-06-21. (fr.) [dostęp 2018-06-28].
  81. "Official IFPI Charts − Top-75 Albums Sales Chart − Εβδομάδα: 24/2018". ifpi.gr. 2018-06-25. (gr.) [dostęp 2018-06-26].
  82. "Top 100 Albumes | 15 Jun 2018 − 21 Jun 2018". promusicae.es. 2018-06-21. (ang.), (hiszp.) [dostęp 2018-06-26].
  83. "Top 100 Albumes Semanal | Semana: 25 (15/06 a 21/06)". elportaldemusica.es. 2018-06-21. (hiszp.) [dostęp 2018-06-26].
  84. "DUTCH ALBUM TOP 100 | 23/06/2018". dutchcharts.nl. 2018-06-23. (ang.), (niderl.) [dostęp 2018-06-22].
  85. "hmv Chart − Music − International (1)". hmv.com.hk. 2018-06-29. (ang.) [dostęp 2018-06-29].
  86. "hmv Chart − Music − International (2)". hmv.com.hk. 2018-06-29. (ang.) [dostęp 2018-06-29].
  87. "hmv Chart − Music Top 20 (1)". hmv.com.hk. 2018-06-29. (ang.) [dostęp 2018-06-29].
  88. "hmv Chart − Music Top 20 (2)". hmv.com.hk. 2018-06-29. (ang.) [dostęp 2018-06-29].
  89. "Irish Charts | Top 100 Albums | Week 25 2018: Week Ending 22 Jun 2018". irma.ie. 2018-06-22. (ang.) [dostęp 2018-06-25].
  90. "Official Irish Albums Chart Top 50 | 22 June 2018 − 28 June 2018". officialcharts.com. 2018-06-28. (ang.) [dostęp 2018-06-25].
  91. "Hot Albums [ 2018/06/25 付け "]. billboard-japan.com. 2018-06-25. (jap.) [dostęp 2018-06-26].
  92. "Xxxtentacion's Death Spurs Surge In Album Catalogue". fyimusicnews.ca. 2018-06-24. (ang.) [dostęp 2018-06-25].
  93. "2018년 24주차 Album Chart (International)". gaonchart.co.kr. 2018-06-16. (kor.) [dostęp 2018-06-21].
  94. "2018년 24주차 Album Chart". gaonchart.co.kr. 2018-06-16. (kor.) [dostęp 2018-06-21].
  95. "ALBUM CHARTS | ERHEBUNGSZEITRAUM: 15.06. − 21.06.2018". charts.de. 2018-06-21. (niem.) [dostęp 2018-06-22].
  96. "THE OFFICIAL NZ MUSIC CHARTS | ALBUMS | 25 JUNE 2018". nztop40.co.nz. 2018-06-25. (ang.) [dostęp 2018-06-26].
  97. "Oficjalna lista sprzedaży: sprzedaż w okresie 15.06.2018 − 21.06.2018". olis.onyx.pl. 2018-06-21. [dostęp 2018-06-28].
  98. "PORTUGUESE CHARTS: ALBUMS − 25/2018". portuguesecharts.com. 2018-06-28. (ang.) [dostęp 2018-06-29].
  99. a b "Izvestia Music". Tophit. 2018-06-22. (ros.) [dostęp 2018-06-24].
  100. "IFPI ČR | Hitparáda − SK − ALBUMS − TOP 100 | Týden − 201824". ifpicr.cz. 2018-06-19. (cz.) [dostęp 2018-06-20].
  101. Caulfield, Keith (2018-06-24). "5 Seconds of Summer Earn Third No. 1 Album on Billboard 200 Chart With 'Youngblood'". billboard.com. (ang.) [dostęp 2018-06-25].
  102. "Official Scottish Albums Chart Top 100 | 22 June 2018 − 28 June 2018". officialcharts.com. 2018-06-28. (ang.) [dostęp 2018-06-22].
  103. "SWISS CHARTS − ALBUMS TOP 100 − 24.06.2018". swisscharts.com. 2018-06-24. (niem.) [dostęp 2018-06-28].
  104. "SVERIGETOPPLISTAN − ALBUMS TOP 60 | 2018-06-22". swedishcharts.com. 2018-06-22. (ang.) [dostęp 2018-06-22].
  105. "Top 40 album-, DVD- és válogatáslemez-lista | 2018. 25. hét | 2018. 06. 15. − 2018. 06. 21. | No.: 1306". zene.slagerlistak.hu. 2018-06-21. (węg.) [dostęp 2018-06-28].
  106. "Official Albums Chart Top 100 | 22 June 2018 − 28 June 2018". officialcharts.com. 2018-06-28. (ang.) [dostęp 2018-06-22].
  107. "Official Album Downloads Chart Top 100 | 22 June 2018 − 28 June 2018". officialcharts.com. 2018-06-28. (ang.) [dostęp 2018-06-23].
  108. "Album | Classifica settimanale WK 25 (dal 2018-06-15 al 2018-06-21)". fimi.it. 2018-06-21. (wł.) [dostęp 2018-06-26].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]