Liu Kunyi

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Spacer.gif To jest biografia osoby noszącej chińskie nazwisko Liu.
Liu Kunyi
Liu Kunyi
Nazwisko chińskie
Pismo uproszczone 刘坤一
Pismo tradycyjne 劉坤一
Hanyu pinyin Liú Kūnyī
Wade-Giles Liu K’un-i

Liu Kunyi (ur. 21 stycznia 1830, zm. 6 października 1902) – chiński polityk i wojskowy, jedna z najważniejszych osobistości w środowisku urzędniczym schyłkowego okresu Qing.

Pochodził z Xinning w prowincji Hunan, o jego wczesnym życiu niewiele wiadomo. Z powodzeniem zdał egzaminy urzędnicze, następnie w czasie powstania tajpingów zaciągnął się do armii rządowej tłumiącej rebelię, odznaczając się zasługami bojowymi. W 1865 roku został mianowany na stanowisko gubernatora Jiangxi, które piastował do 1874 roku, znacznie przyczyniając się do odbudowy prowincji ze zniszczeń wojennych. W następnych latach był gubernatorem generalnym Liangguang (1875-1880) i Liangjiang (1880-1882). Prowadził umiarkowaną politykę reformatorską, doprowadzając do ujednolicenia stawek podatkowych, ograniczenia podatku lijin i demobilizacji nadmiarowych oddziałów milicyjnych. Zwalczał przemyt soli, a także aktywnie działał na rzecz budowy arsenałów i stoczni, modernizacji floty oraz uzbrojenia chińskich oddziałów w broń palną. Jednocześnie był przeciwnikiem wprowadzenia w Chinach kolei żelaznej i telegrafu.

Jako doradca rządu w sprawach polityki zagranicznej, Liu działał na rzecz utrzymania dobrych relacji z mocarstwami zachodnimi. Na podległych sobie terenach zwalczał wystąpienia antychrześcijańskie. W trakcie wojny chińsko-japońskiej (1894-1895) dowodził oddziałami operującymi w okolicy Shanhaiguan. Podpisanie traktatu z Shimonoseki uznał za zdradę narodową, nalegając na kontynuowanie działań wojennych; próbował nawet na własną rękę wspomóc antyjapoński ruch oporu na Tajwanie.

W czasie powstania bokserów nie podporządkował się wydanemu w Pekinie rozkazowi wystąpienia przeciw cudzoziemcom i wraz z Li Hongzhangiem oraz Zhang Zhidongiem stłumił ruch powstańczy na obszarze południowych Chin. Po upadku powstania stał się jednym z najważniejszych zwolenników zainicjowanego przez cesarzową wdowę Cixi ruchu reformistycznego.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Political Leaders of Modern China. A Biographical Dictionary. edited by Edwin Pak-Wah Leung. Westport: Greenwood Press, 2002.