Locustella

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Locustella[1]
Kaup, 1829[2]
Przedstawiciel rodzaju – świerszczak zwyczajny (L. naevia)
Przedstawiciel rodzaju – świerszczak zwyczajny (L. naevia)
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ptaki
Podgromada Neornithes
Nadrząd ptaki neognatyczne
Rząd wróblowe
Podrząd śpiewające
Rodzina świerszczaki
Rodzaj Locustella
Typ nomenklatoryczny

Sylvia locustella Latham, 1790 = Motacilla naevia Boddaert, 1783

Synonimy
Gatunki

zobacz opis w tekście

Locustella – rodzaj ptaka z rodziny świerszczaków (Locustellidae).

Zasięg występowania[edytuj | edytuj kod]

Rodzaj obejmuje gatunki występujące w Eurazji i Australii[17].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Długość ciała 12–18 cm; masa ciała 9–32 g[18].

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Etymologia[edytuj | edytuj kod]

  • Salicaria: łac. salictarius lub salicarius „z wierzb”, od salix, salicis „wierzba”[19]. Gatunek typowy: Sylvia fluviatilis J. Wolf, 1810.
  • Locustella: nowołac. locustella „mały konik polny”, od zdrobnienia łac. locusta „konik polny” (por. epitet gatunkowy Sylvia locustella Latham 1790); aluzja do warkoczącego, piskliwego, podobnego do owadziego śpiewu wykonywanego przez świerszczaka zwyczajnego[20].
  • Potamodus: gr. ποταμος potamos „rzeka”; ωδος ōdos „śpiewak”, od ωδη ōdē „śpiew, piosenka” (por. αδω adō „śpiewać”) (Pottamodus)[21]. Gatunek typowy: Sylvia locustella Latham 1790 (= Motacilla naevia Boddaert, 1783).
  • Dilara: autor nie wyjaśnił etymologii; gr. δι- di- „podwójny”; λαρος laros „miły, łagodny” (por. gr. διλαξ dilax, διλαρια dilaria „słowo o nieznanym znaczeniu” wymienione przez Hezychiusza)[22]. Gatunek typowy: Sylvia locustella Latham 1790 (= Motacilla naevia Boddaert, 1783).
  • Pseudoluscinia: gr. ψευδος pseudos „fałszywy”; łac. luscinia „słowik”[23]. Gatunek typowy: Pseudoluscinia savii Bonaparte, 1838 (= Sylvia Luscinioides Savi, 1824).
  • Lusciniopsis: łac. luscinia „słowik, świetna piosenkarka”, od cluere „być sławnym, głośnym”; canere śpiewać; gr. οψις opsis „wygląd” (Luscinioides (gr. -οιδης -oidēs „przypominający”))[24]. Gatunek typowy: Pseudoluscinia savii Bonaparte, 1838 (= Sylvia Luscinioides Savi, 1824).
  • Psithyroedus: gr. ψιθυρ psithur, ψιθυρος psithuros „szeptanie”, od ψιθυριζω psithurizō „szeptać”; αηδων aēdōn, αηδονος aēdonos „śpiewaczka, słowik”, od αειδω aeidō „śpiewać”[25]. Gatunek typowy: Sylvia locustella Latham 1790 (= Motacilla naevia Boddaert, 1783).
  • Philomelopsis: rodzaj Philomela Blyth, 1833; gr. οψις opsis „wygląd”[26]. Nowa nazwa dla Lusciniopsis.
  • Parnopia: w mitologii greckiej Parnopios (Pan Szarańczy) było nazwiskiem nadanym Apollowi w Beocji, po tym gdy odpędził szarańczę, od παρνοψ parnopy, παρνοπος parnopos „szarańcza”[27]. Gatunek typowy: Sylvia locustella Latham 1790 (= Motacilla naevia Boddaert, 1783).
  • Aedonops: gr. αηδων aēdōn, αηδονος aēdonos „słowik, śpiewaczka”, od αειδω aeidō „śpiewać”; ωψ ōps, ωπος ōpos „twarz, wygląd”[28]. Gatunek typowy: Sylvia fluviatilis Wolf, 1810.
  • Aedonopsis: gr. αηδων aēdōn, αηδονος aēdonos „słowik, śpiewaczka”, od αειδω aeidō „śpiewać”; οψις opsis „wygląd”[29]; według Richmond Card Index nazwa ta jest korektą Aedonops[30]. Gatunek typowy: Sylvia fluviatilis Wolf, 1810.
  • Acridiornis: gr. ακριδιον akridion „mały konik polny”, od zdrobnienia ακρις akris, ακριδος akridos „konik polny”; ορνις ornis, ορνιθος ornithos – ptak[31]. Gatunek typowy: Motacilla naevia Boddaert, 1783.
  • Androphilus: gr. ανηρ anēr, ανδρος andros „człowiek”; φιλος philos „miłośnik”[32]. Gatunek typowy: Androphilus accentor Sharpe, 1888.

Podział systematyczny[edytuj | edytuj kod]

Do rodzaju należą następujące gatunki[33]:

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Locustella, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. Kaup 1829 ↓, s. 115.
  3. T.I.M. Forster: The pocket encyclopaedia of natural phenomena; for the use of mariners, shepherds, gardeners, husbandmen, and others; being a compendium of prognostications of the weather, signs of the seasons, periods of plants, and other phenomena in natural history and philosophy. London: J. Nichols and son, 1827, s. 412. (ang.)
  4. Kaup 1829 ↓, s. 123.
  5. Kaup 1829 ↓, s. 191.
  6. J. Brookes: Museum Brookesianum: a descriptive and historical catalogue of the remainder of the anatomical & zootomical museum. (London): Printed by Richard Taylor, 1830, s. 95. (ang.)
  7. Ch.L. Bonaparte: A geographical and comparative list of the birds of Europe and North America. London: J. Van Voorst, 1838, s. 12. (ang.)
  8. Ch.L. Bonaparte: Iconografia della fauna italica: per le quattro classi degli animali vertebrati. T. 1: Mammiferi e uccelli. Roma: Tip. Salviucci, 1832–1841, s. (7). (wł.)
  9. C.W.L. Gloger: Gemeinnütziges Hand- und Hilfsbuch der Naturgeschichte. Cz. 1. Breslau: A. Schulz, 1841, s. 298. (niem.)
  10. C.L. Brehm. Uebersicht der eüropaischen Vögel in Bezug auf ihr Herbst- und Frühlingskleid. „Journal für Ornithologie”. 5, s. 351, 1857 (niem.). 
  11. J.H. Blasius: A List of the Birds of Europe. Norwich; London: Matchett and Stevenson; Trübner and Co., 1862, s. 11. (niem.)
  12. C.L. Brehm: Aedonops fluviatilis Brehm. W: F.W.J. Baedeker: Die Eier der europaeischen Vögel nach der Natur gemalt. Leipzig: Iserlohn: Hrsg. und verlegt von J. Baedeker, 1855, s. ryc. 19 i tekst. (niem.)
  13. Rey 1872 ↓, s. 164.
  14. Rey 1872 ↓, s. 208.
  15. N. Severtzov. „Izvestiia Imp. Obshchestva Liubitelei Estest. Antrop. Etnogr., Moscow”. 8 (2), s. 66, 1873 (ros.). 
  16. R.B. Sharpe. Further Descriptions of new Species of Birds discovered by Mr. John Whitehead on the Mountain of Kina Balu, Northern Borneo. „Ibis”. Fifth Series. 6, s. 390, 1888 (ang.). 
  17. F. Gill & D. Donsker: Grassbirds, Donacobius, Malagasy warblers, cisticolas & allies (ang.). IOC World Bird List: Version 8.1. [dostęp 2018-05-14].
  18. F. Bairlein, P. Alström, R. Aymí, P. Clement, A. Dyrcz, G. Gargallo, F. Hawkins, S. Madge, D. Pearson, L. Svensson: Family Sylviidae (Old World Warblers). W: J. del Hoyo, A. Elliott & D.A. Christie: Handbook of the Birds of the World. Cz. 11: Old World Flycatchers to Old World Warblers. Barcelona: Lynx Edicions, 2006, s. 577, 602-608, 613-616. ISBN 84-96553-06-X. (ang.)
  19. Jobling 2018 ↓, s. Salicaria.
  20. Jobling 2017 ↓, s. Locustella.
  21. Jobling 2018 ↓, s. Potamodus.
  22. Jobling 2018 ↓, s. Dilara.
  23. Jobling 2018 ↓, s. Pseudoluscinia.
  24. Jobling 2018 ↓, s. Lusciniopsis.
  25. Jobling 2018 ↓, s. Psithyroedus.
  26. Jobling 2018 ↓, s. Philomelopsis.
  27. Jobling 2018 ↓, s. Parnopia.
  28. Jobling 2018 ↓, s. Aedonops.
  29. Jobling 2017 ↓, s. Aedonops.
  30. A.P. Peterson: Aedonopsis Rey 1872 (ang.). W: Richmond Index -- Genera (Under development) [on-line]. Zoonomen: Zoological Nomenclature Resource. [dostęp 2018-05-17].
  31. Jobling 2017 ↓, s. Acridiornis.
  32. Jobling 2017 ↓, s. Androphilus.
  33. Systematyka i nazwy polskie za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Rodzina: Locustellidae Bonaparte, 1854 - świerszczaki - Bush warblers (wersja: 2018-04-07). W: Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2018-05-14].
  34. P. Alström, A. Cibois, M. Irestedt, D. Zuccon, M. Gelang, J. Fjeldså, M.J. Andersen, R.G. Moyle, E. Pasquet & U. Olsson. Comprehensive molecular phylogeny of the grassbirds and allies (Locustellidae) reveals extensive non-monophyly of traditional genera, and a proposal for a new classification. „Molecular Phylogenetics and Evolution”, W druku. DOI: 10.1016/j.ympev.2018.03.029 (ang.). 
  35. a b P. Alström, P.C. Rasmussen, U. Olsson & P. Sundberg. Species delimitation based on multiple criteria: the Spotted Bush Warbler Bradypterus thoracicus complex (Aves: Megaluridae). „Zoological Journal of the Linnean Society”. 154 (2), s. 291-307, 2008. DOI: 10.1111/j.1096-3642.2008.00418.x (ang.). 
  36. a b P. Alström, Si. Fregin, J.A. Norman, P.G.P. Ericson, L. Christidis & U. Olsson. Multilocus analysis of a taxonomically densely sampled dataset reveal extensive non-monophyly in the avian family Locustellidae. „Molecular Phylogenetics and Evolution”. 58 (3), s. 513-526, 2011. DOI: 10.1016/j.ympev.2010.12.012 (ang.). 

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. J.A. Jobling: Key to Scientific Names in Ornithology. W: J. del Hoyo, A. Elliott, J. Sargatal, D.A. Christie & E. de Juana (red.): Handbook of the Birds of the World Alive. Barcelona: Lynx Edicions, 2018. [dostęp 2018-05-17]. (ang.)
  2. E. Rey: Synonomik der europäischen Brutvögel und Gäste: systematisches Verzeichniss nebst Angaben über die geographische Verbreitung der Arten unter besonderer Berücksichtigung der Brutverhältnisse. Halle: G. Schwetschke'scher Verlag, 1872, s. 1–257. (niem.)
  3. J.J. Kaup: Skizzirte Entwickelungs-Geschichte und natürliches System der europäischen Thierwelt: Erster Theil welcher die Vogelsäugethiere und Vögel nebst Andeutung der Entstehung der letzteren aus Amphibien enthält. Darmstadt: In commission bei Carl Wilhelm Leske, 1829, s. 1–203. (niem.)