Lucjan Rudnicki

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ten artykuł dotyczy pisarza. Zobacz też: Lucjan Zdzisław Rudnicki.
Lucjan Rudnicki
Data i miejsce urodzenia 2 stycznia 1882
Sulejów
Data i miejsce śmierci 8 czerwca 1968
Warszawa
Poseł I kadencji Sejmu PRL
Okres od 20 listopada 1952
do 20 listopada 1956
Przynależność polityczna Polska Zjednoczona Partia Robotnicza
Odznaczenia
Order Budowniczych Polski Ludowej (1960–1990) Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski Order Sztandaru Pracy I klasy Medal 10-lecia Polski Ludowej
Grób Lucjana Rudnickiego na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach

Lucjan Rudnicki ps. „Ludwik”, „Mały”, „Krawiec”, „Kazimierz Lubiński” (ur. 2 stycznia 1882 w Sulejowie, zm. 8 czerwca 1968 w Warszawie) – polski pisarz, działacz PPS, SDKPiL i KPP.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Był najstarszym z 9 dzieci Wojciecha i Klementyny z Okrasińskich. W roku 1898 przyjechał do Łodzi, gdzie podjął pracę w zakładach Heinzla i Kunitzera na Widzewie. W latach 1898–1906 uczestniczył w nielegalnej działalności antycarskiej i rewolucyjnej prowadzonej przez Polską Partię Socjalistyczną, za co był dwukrotnie więziony i zesłany na 3 lata do guberni archangielskiej. Zbiegł stamtąd i ukrywał się pod przybranym nazwiskiem.

W marcu 1905 brał udział w VII Zjeździe PPS. W 1907 przeszedł z PPS do SDKPiL. Działał m.in. w Komitecie Warszawskim SDKPiL. W czasie I wojny światowej występował przeciwko Niemcom, za co w latach 1916–1918 był internowany w Szczypiornie, Havelbergu i Modlinie. Od grudnia 1918 do sierpnia 1938 członek Komunistycznej Partii Robotniczej Polski (KPRP)/Komunistycznej Partii Polski (KPP). W pierwszej połowie 1919 z ramienia KPRP należał do warszawskiej Rady Delegatów Robotniczych, za co został osadzony w Modlinie. W połowie lat 20. publikował w prasie komunistycznej artykuły wymierzone w działalność PPS i PSL „Wyzwolenie”. W 1933 powrócił do Sulejowa. W styczniu 1942 wstąpił do PPR. Współpracował z GL i ZWM. Od stycznia do maja 1945 był burmistrzem Sulejowa i sekretarzem Komitetu Miejskiego PPR w tym mieście.

Po II wojnie światowej zajmował się głównie pracą pisarską. W grudniu 1948 był delegatem na I Zjazd PZPR, a w marcu 1954 – na III Zjazd PZPR. W listopadzie 1949 został członkiem Ogólnokrajowego Komitetu Obchodu 70-lecia urodzin Józefa Stalina[1]. W latach 1952–1956 pełnił mandat posła na Sejm PRL I kadencji. W 1957 był współzałożycielem i członkiem Zarządu Głównego Stowarzyszenia Ateistów i Wolnomyślicieli. Współpracował z Zakładem Historii Partii przy KC PZPR.

W 1951 otrzymał Nagrodę Państwową II stopnia[2]. Był odznaczony Orderem Budowniczych Polski Ludowej, Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (1952)[3][4] i Orderem Sztandaru Pracy I klasy (1949)[5]. W 1955 otrzymał Medal 10-lecia Polski Ludowej[6].

Został pochowany w Alei Zasłużonych na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie (kwatera A28-Tuje-20)[7].

Życie prywatne[edytuj | edytuj kod]

Żonaty z Marią Szukiewicz-Rudnicką (1887–1980), działaczką ruchu socjalistycznego i komunistycznego, uczestniczką rewolucji 1905 r. oraz zamachu na generał-gubernatora warszawskiego Skałona[8], Sprawiedliwą wśród Narodów Świata[9]. Ich synem był profesor Konrad Rudnicki (1926-2013), jeden z czołowych polskich astronomów oraz duchowny Kościoła Starokatolickiego Mariawitów.

Dorobek literacki[edytuj | edytuj kod]

Dorobek literacki Lucjana Rudnickiego nie jest znany w całości, gdyż część niedrukowanych utworów uległa zniszczeniu w 1939 roku,

  • własnym nakładem wydał Odrodzenie (1920),
  • cykl opowiadań Republika demokratyczna (1921),
  • Stare i nowe – pamiętniki (t.1 – 1948, t. 2 – 1950, t. 3 – 1960).

Upamiętnienie[edytuj | edytuj kod]

Nazwę Lucjana Rudnickiego nosiła ulica w warszawskiej dzielnicy Bielany. Nazwa została zmieniona w 2017 (na ul. gen. Klemensa Stanisława Rudnickiego)[10]. Imieniem Lucjana Rudnickiego nazwana była także szkoła podstawowa nr 81 na warszawskim Ursynowie. Od 2019 roku szkoła nosi imię Juliana Ursyna Niemcewicza[11].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Życie Warszawy, nr 306 (1808), 6 listopada 1949, str. 1
  2. Bohdan Urbankowski, Czerwona msza, czyli uśmiech Stalina, t. 2, Warszawa 1998, s. 315.
  3. M.P. z 1952 r. nr 28, poz. 395.
  4. Wysokie odznaczenie Lucjana Rudnickiego. „Dziennik Polski”, s. 1, Nr 52 z 29 lutego 1952. 
  5. M.P. z 1950 r. nr 6, poz. 58.
  6. M.P. z 1955 r. nr 101, poz. 1400
  7. Tadeusz Sobieraj: Orły Niepodległości. Cmentarz Wojskowy na Powązkach w Warszawie w setną rocznicę jego powstania (1912–2012). Ząbki: Apostolicum, 2012, s. 97. ISBN 978-83-7031-808-6.
  8. Życie Warszawy”, nr 112 z 12 maja 1980, s. 10 (nekrolog).
  9. Księga Sprawiedliwych wśród Narodów Świata. Ratujący Żydów podczas Holokaustu. Polska. Tom II. Kraków: Fundacja Instytut Studiów Strategicznych, 2009, s. 628. ISBN 978-83-87832-59-9.
  10. Uchwała nr LIV/1361/2017 Rady Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 31 sierpnia 2017 r. w sprawie zmiany nazwy ulicy w Dzielnicy Bielany m.st. Warszawy. W: Dziennik Urzędowy Województwa Mazowieckiego poz. 7810 [on-line]. [dostęp 2017-11-24].
  11. Julian Ursyn Niemcewicz wrócił do szkoły. Został patronem SP 81, www.haloursynow.pl [dostęp 2020-03-02] (pol.).

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Krzysztof Woźniakowski, hasło: „Rudnicki Lucjan (1882-1968)”, [w:] Polski Słownik Biograficzny t. 32, Wrocław–Warszawa–Kraków 1989-1991, s. 637-641.