Ludomir Danilewicz

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ludomir Danilewicz
Ilustracja
Zawód, zajęcie wynalazca, inżynier
Narodowość polska

Ludomir Danilewicz (ur. ok. 1905, zm. po 1960) – polski inżynier, wynalazca. Przed II wojną światową był współwłaścicielem i jednym z czterech dyrektorów Wytwórni Radiotechnicznej AVA w Warszawie[1]. W zakładzie tym opracowywano i produkowano wyposażenie radiowe dla Biura Szyfrów sztabu generalnego WP, produkowano też kopie niemieckiej maszyny szyfrującej "Enigma"[2].

Jej konstrukcja i prototypy powstały w latach 1929-1930. Ludomir Danilewicz był konstruktorem części mechanicznej i elektrycznej maszyny szyfrującej Lacida[3], skonstruowanej w latach 1929-30, która w latach 30. użyta została do złamania kodu niemieckiej Enigmy[4]. W lutym 1933 Wytwórnia Radiotechniczna AVA otrzymała zlecenie na produkcję seryjną i w tym samym roku zostały wyprodukowane pierwsze egzemplarze. Danilewicz pracował w Oddziale II Sztabu Generalnego WP i kierował produkcją urządzeń specjalnych dla wojska w AVA.

W polskiej wersji Enigmy klawisze (1), lampy (2) i styki (7) były ułożone alfabetycznie, odmiennie do oryginalnego układu QWERTZ

Ludomir Danilewicz brał udział w skonstruowaniu cyklometru i bomby Rejewskiego oraz polskiej wersji Enigmy.

Pozostałymi dyrektorami przedsiębiorstwa AVA byli: młodszy brat Ludomira, Leonard Danilewicz oraz Edward Fokczyński i Antoni Palluth. Przedsiębiorstwo powstało w roku 1928 lub 1929, nazwa powstała z połączenia znaków wywoławczych Pallutha (TPVA) i studiujących na Politechnice Warszawskiej braci Danilewiczów (TPAV), którzy byli pasjonatami krótkofalarstwa[1].

Po agresji Niemiec na Polskę w czasie wojny obronnej 1939 przedostał się wraz z innymi pracownikami Biura Szyfrów do Wielkiej Brytanii, zamieszkał w londyńskiej dzielnicy Ruislip. W 1964 roku uzyskał wraz z bratem amerykański patent na urządzenie nazwane rotary converter, służące do przeliczania kursów walut i innych wartości, np. centymetrów na cale[5].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Władysław Kozaczuk: Enigma: how the German machine cipher was broken, and how it was read by the Allies in World War Two. University Publications of America, 1984, s. 26. ISBN 0-89093-547-5. (ang.)
  2. „AVA” Wytwórnia Radiotechniczna (1928 - 1939). [dostęp 23 grudnia 2015].
  3. Władysław Kozaczuk: Enigma: how the German machine cipher was broken, and how it was read by the Allies in World War Two. University Publications of America, 1984, s. 134. ISBN 0-89093-547-5. (ang.)
  4. Niemcy czytali polskie szyfry... (pol.). 2006-05-18. [dostęp 2015-12-25].
  5. Ludomir i Leonard Danilewicz: US Patent US3143290 A. [dostęp 2015-12-23].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]