Ludy paleoazjatyckie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Ludy paleoazjatyckie, ludy paleosyberyjskie, Paleoazjaci – mianem tym określa się kilkanaście niewielkich grup narodowych, stanowiących pozostałości dawnego zaludnienia północno-wschodniej Azji. Do czasów obecnych narodów tych pozostało ok. 10. Ludy paleoazjatyckie dzieli się na kilka niespokrewnionych ze sobą grup językowych:

  • Całkiem odrębną grupę stanowią Ketowie, zamieszkujący nad rzeką Jenisej, którzy są pozostałością ludów jenisejskich; jeszcze w XIX wieku na ludy te składało się 6 odrębnych plemion.
  • Niektórzy badacze do Paleoazjatów zaliczają też Jukagirów, będących ostatnim z 3 istniejących niegdyś ludów jukagirskich. Jednak ich zaliczanie do ludów paleoazjatyckich jest kwestią sporną; część badaczy łączy ich z ludami uralskimi w rodziną uralo-jukagirską.
  • Zwykle do grupy ludów paleoazjatyckich zalicza się też Aleutów i Eskimosów azjatyckich (czasem wszystkich Eskimosów)
  • Czuwańcy są narodem pochodzenia jukagirskiego, który utracił własny język i używa języków rosyjskiego i czukockiego, stąd zaliczenie ich w poczet ludów paleoazjatyckich jest niejasne i czasem wiązane jest m.in. z zaliczeniem do tej grupy także Jukagirów

Liczebność poszczególnych narodów paleoazjatyckich (według wyników spisów powszechnych)

Naród liczebność w 2002 r. liczebność w 1989 r.
Ajnowie b.d.1) b.d.1)
Czukcze 15 767 15 184
Czuwańcy 1087 1384
Itelmeni 3180 2481
Jukagirzy 1509 1142
Kamczadale2) 2293 b.d.3)
Kerekowie 8 b.d.4)
Ketowie 1494 1113
Koriacy
(wraz z Alutorami)
8743 9242
Niwchowie 5162 4673
1) W Japonii do pochodzenia ajnuskiego przynaje się ok. 24 – 50 tys.
osób, jednak tylko kilkuset spośród nich zachowało pewną
odrębność kulturową, zaś zaledwie kilkadziesiąt, zwykle starych
– odrębność antropologiczną i językową
2) Nazwa "Kamczadalowie" to w większości języków (w tym polskim)
synonimiczne, dawniej stosowane określenie Itelmenów, jednak
w rosyjskim spisie powszechnym z 2002 r. istniała możliwość zaznaczenia
przynależności narodowej zarówno do Itelmenów, jak i Kamczadali.
3) W spisie powszechnym z 1989 liczeni razem z Itelmenami
4) W spisie powszechnym z 1989 liczeni razem z Koriakami

Zobacz też[edytuj]