Lutung jawajski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Lutung jawajski
Trachypithecus auratus
Ilustracja
Lutungi jawajskie w zoo w Hanowerze
Ilustracja
Głowa lutunga jawajskiego
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ssaki
Podgromada żyworodne
Infragromada łożyskowce
Rząd naczelne
Podrząd wyższe naczelne
Nadrodzina koczkodanowce
Rodzina koczkodanowate
Podrodzina gerezy
Rodzaj lutung
Gatunek lutung jawajski
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[1]
Status iucn3.1 VU pl.svg

Lutung jawajski (Trachypithecus auratus[2]) – gatunek ssaka z rodziny makakowatych. Zamieszkuje lasy deszczowe Jawy, Bali i Indonezji. W Polsce zwierzęta tego gatunku można spotkać w ogrodach zoologicznych między innymi w Gdańsku[3][4] i Zamościu[5]. Jest gatunkiem endemicznym.

Wygląd[edytuj | edytuj kod]

Małpy te zwykle mają srebrnoczarną sierść z odcieniami brązu widocznymi na nogach, głowach i bokobrodach. Łacińska nazwa auratus oznacza tyle, co złoty, co odnosi się do rzadziej spotykanego, rudego umaszczenia tych zwierząt[6]. Taki sam kolor sierści pojawia się wśród zwierząt młodych, które wybarwiają się w trakcie dorastania[3][7]. Dorastają do 55 cm i ważą do 8 kg[5]. Jak w przypadku wszystkich lutungów ich ogony potrafią osiągać zaskakujące długości do aż 98cm[8].

Dymorfizm płciowy[edytuj | edytuj kod]

Samice posiadają jaśniejszą sierść wokół obszaru łonowego.

Pożywienie[edytuj | edytuj kod]

Dieta tego gatunku lutungów opiera się przede wszystkim na roślinach. Małpy te jedzą liście, owoce, kwiaty oraz ich pąki. Zjadają także larwy owadów. Tak jak inne gerezy lutung jawajski posiada wyspecjalizowany żołądek, dzięki któremu może trawić rośliny w bardziej wydajny sposób[8]. Posiadają powiększone gruczoły ślinowe, które pomagają im w rozbijaniu żywności[6].

Podgatunki[edytuj | edytuj kod]

Występują dwa podgatunki tych zwierząt:Trachypithecus auratus auratus oraz Trachypithecus auratus mauritius. Są do siebie bardzo zbliżone, jednak zajmują inne terytoria. Podgatunek Trachypithecus auratus auratus nie traci swojego młodzieńczego, rudawego zabarwienia; jego sierść jedynie lekko przyciemnia się. Czarny kolor pojawia się jedynie na plecach małp[6].

Tryb życia[edytuj | edytuj kod]

Zwierzę społeczne, żyjące w grupach składających się z około siedmiu osobników, z jednym lub dwoma samcami. Samice wspólnie zajmują się potomstwem, jednak potrafią atakować przedstawicielki innych grup. Jasne umaszczenie młodych sprawia, że pozostali członkowie stada mogą łatwiej je dostrzegać i chronić przed niebezpieczeństwem. Nie mają wyraźnego okresu gotowego, a samice wychowują jednego potomka naraz[6].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Trachypithecus auratus, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species [online] (ang.).
  2. Mammal Species of the World - Browse: auratus, www.departments.bucknell.edu [dostęp 2018-12-15].
  3. a b Wyborcza.pl, trojmiasto.wyborcza.pl [dostęp 2018-12-15].
  4. Zoo Gdańsk, www.zoo.gda.pl [dostęp 2018-12-15].
  5. a b LUTUNG JAWAJSKI - ZOO Zamość, www.zoo.zamosc.pl [dostęp 2018-12-15].
  6. a b c d Javan Langur (Trachypithecus auratus), uakari.tripod.com [dostęp 2018-12-15].
  7. N. Rowe, The Pictorial Guide to the living Primates, East Hampton, Nowy Jork: Pogonias Press, 1996.
  8. a b D. Macdonald, The New Encyclopedia of Mammals, Oxford: Oxford University Press, 2001.