Mały Lew

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Mały Lew
Mały Lew
Nazwa łacińska Leo Minor
Dopełniacz łaciński Leonis Minoris
Skrót nazwy łacińskiej LMi
Dane obserwacyjne (J2000)
Rektascensja 10 h
Deklinacja 35°
Charakterystyka
Powierzchnia 232 stopnie kw.
Liczba gwiazd o obserwowanej wielkości gwiazdowej < 3 0
Najjaśniejsza gwiazda 46 Leonis Minoris (3,79m)
Gwiazdozbiory sąsiadujące
Roje meteorów Leo Minorydy
Widoczny na szerokościach geograficznych
pomiędzy 48[1]° S a 90° N.
ilustracja

Mały Lew (łac. Leo Minor, dop. Leonis Minoris, skrót LMi) – niewielka, 64. co do wielkości i słabo widoczna konstelacja nieba północnego. W Polsce widoczny od zimy do lata. Liczba gwiazd do 6m: około 20.

W odróżnieniu od swego większego imiennika, Lwa, nazwanego przez Ptolemeusza, Mały Lew został wyodrębniony jako osobny gwiazdozbiór przez Jana Heweliusza, w wydanym pośmiertnie w 1690 roku atlasie Firmamentum Sobiescianum. Przedstawiony w postaci leżącego lwa, ponad znacznie większą, konstelacją Lwa[2]. Można ją odnaleźć między tylnymi łapami Wielkiej Niedźwiedzicy a głową Lwa. W XIX wieku, aby nie używać dwuczłonowych nazw, próbowano zmienić nazwę gwiazdozbioru na Lwica, ale ostatecznie pozostano przy propozycji Heweliusza[3].

Jak odnaleźć konstelację[edytuj]

Gwiazdozbiór Małego Lwa zajmuje niewielki obszar na niebie i otoczony jest przez konstelacje Wielkiej Niedźwiedzicy, Rysia, Raka i Lwa. Najjaśniejszą gwiazdą jest 46 Leonis Minoris (Praecipua) o jasności 3,79m. Znajduje się ona mniej więcej w połowie odległości pomiędzy Phekidą (γ UMa) a Regulusem (α Leo)[4].

Gwiazdy Małego Lwa[edytuj]

Interesujące obiekty[edytuj]

Żadna z galaktyk nie ma porównania z lepiej znanymi galaktykami Lwa, ale ta mała konstelacja zawiera 17 galaktyk, odpowiednich dla średnich powiększeń[1].

  • NGC 3432 – to galaktyka spiralna jedenaste wielkości gwiazdowej, ustawiona do nas krawędzią[3].
  • NGC 3486 – jest to przykład galaktyki o dobrze wykształconych ramionach spiralnych, ustawionych prostopadle do kierunku obserwacji, dlatego dobrze prezentuje się w amatorskich teleskopach[3].
  • NGC 3003 – przykład galaktyki spiralnej, której widzimy tylko krawędź (ang. edge on galaxy). Średnica galaktyki na niebie wynosi 5,9 minuty łuku. Jej jasność widzialna to 11,7m[4].
  • Voorwerp Hanny – obiekt astronomiczny o nieznanej naturze, oddalony o około 650 milionów lat świetlnych. Obiekt ten w 2007 roku znalazła holenderska nauczycielka Hanny van Arkel, która z uczniami brała udział w przeglądzie fotografii wykonanych za pomocą automatycznego teleskopu zainstalowanego w Nowym Meksyku podczas klasyfikowania galaktyki IC 2497. Fotografie zostały wykonane w ramach programu Sloan Digital Sky Survey (SDSS). To doskonały przykład na to, że społecznościowe projekty naukowe, takie jak „Galaktyczne Zoo”, stanowią doskonałą pomoc przy badaniach prowadzonych przez profesjonalnych naukowców. Natura tego obiektu wiąże się najprawdopodobniej z istnienie czarnej dziury w galaktyce IC 2497, której gorące otoczenie podgrzewa wrzecionowatego i mocno poskręcanego kształtu materię wyrzucaną z wnętrza spiralnego dysku w taki sposób, że zainicjowała się w niej działalność gwiazdotwórcza i to poza macierzystą galaktyką[3][4].

Rój meteorów[edytuj]

Leo Minorydy to rój meteorów o niskiej aktywności[3].

Ciekawostka[edytuj]

Gwiazdozbiór ten nie ma gwiazdy oznaczonej alfa. Angielski astronom Francis Baily, który przyporządkowywał greckie litery do gwiazd gwiazdozbiorów, przegapił oznaczenie najjaśniejszej z gwiazd, 46 Leonis, za pomocą litery alfa, nie zapomniał jednak nazwać drugiej pod względem jasności jako beta Leonis Minoris[5].

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

  1. a b Praca zbiorowa: KOSMOS. Warszawa: Buchmann Sp. Z o.o., 2012, s. 394-395. ISBN 978-0-7333-2117-7.
  2. Jan Desselberger, Jacek Szczepanik: Tablice astronomiczne z przewodnikiem po gwiazdach. Bielsko-Biała: PPU „PARK” Sp z o.o., 2002, s. 121-122. ISBN 83-7266-156-1.
  3. a b c d e f Przemysław Mieszko Rudź: Atlas gwiazd.Przewodnik po konstelacjach.. Warszawa: Wydawnictwo SBM Sp. z o.o., 2015, s. 62-63. ISBN 978-83-7845-873-9.
  4. a b c d Tomasz Szymański: Lew i Mały lwe. W: Praca zbiorowa: Kosmos. Tajemnice Wszechświata.. T. 34. Poznań: Oxford Educational Sp. z o.o., 2011, s. 23, seria: Kosmos. Tajemnice Wszechświata. Encyklopedia Astronomii i Astronautyki. ISBN 978-83-252-1268-1.
  5. Praca zbiorowa: Encyklopedia Wszechświata. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2006, s. 360. ISBN 978-83-01-14848-5.

Linki zewnętrzne[edytuj]