Maciej Kozłowski (astronom)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ten artykuł dotyczy astronoma. Zobacz też: inne osoby o tym nazwisku.
Maciej Kozłowski
Ilustracja
Maciej Kozłowski w 2003 roku
Data urodzenia 20 lutego 1944
Zawód, zajęcie astronom, menedżer
Narodowość polska
Tytuł naukowy doktor
Alma Mater Uniwersytet Warszawski
Odznaczenia
Złoty Krzyż Zasługi

Maciej Kozłowski (ur. 20 lutego 1944 w Łomży) – polski astronom, doktor, współtwórca polskiego internetu, wieloletni dyrektor Naukowej i Akademickiej Sieci Komputerowej (NASK).

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Ukończył studia na Wydziale Matematyczno-Fizycznym Uniwersytetu Warszawskiego w 1967 roku. Pracował jako asystent i adiunkt w Obserwatorium Astronomicznym Uniwersytetu Warszawskiego, później (w latach 1983–1987) jako adiunkt i (w latach 1987–1999) kierownik ośrodka obliczeniowego Centrum Astronomicznego im. Mikołaja Kopernika PAN (CAMK).

Praca naukowa i dydaktyczna[edytuj | edytuj kod]

Prowadził badania naukowe w dziedzinach teorii ewolucji gwiazd oraz teorii dysków akrecyjnych wokół gwiazd i wokół masywnych czarnych dziur. W 1973 roku obronił na Wydziale Fizyki Uniwersytetu Warszawskiego pracę doktorską pt. „Wieloznaczność rozwiązań równań budowy wewnętrznej dla masywnych gwiazd palących hel w centrum”, której promotorem był prof. Bohdan Paczyński[1]. Przebywał na kilku stażach naukowych:

Prowadził zajęcia dydaktyczne dla studentów astronomii UW z astrofizyki obserwacyjnej, metod numerycznych i języków programowania oraz pracownię komputerową.

Podłączenie Polski do Internetu[edytuj | edytuj kod]

W czasie pracy w CAMK-u Kozłowski był jednym z pionierów rozwijających dostęp polskich ośrodków naukowych do światowych sieci teleinformatycznych. Już w 1987 roku zorganizował system wymiany poczty elektronicznej między warszawskimi astronomami a zagranicą. Na przełomie lat 80. i 90. wspólnie z Jackiem Gajewskim, fizykiem z Uniwersytetu Warszawskiego, wystąpił do Urzędu Postępu Naukowo-Technicznego i Wdrożeń, który zajmował się wówczas finansowaniem nauki w Polsce, o sfinansowanie podłączenia Polski do zachodnich sieci komputerowych, przede wszystkim do europejskiej części sieci akademickich BITNET, czyli EARN. Mianowany wtedy sekretarz UPNTiW prof. Stefan Amsterdamski zaakceptował ten wniosek i uruchomił Jednostkowy Program Badawczo-Rozwojowy nr 8.29 „Prace związane z przystąpieniem polskich szkół wyższych i instytucji naukowych do sieci EARN”. Jego kierownikiem został prof. Tomasz Hofmokl, również fizyk z Uniwersytetu Warszawskiego[2].

Pierwsze międzynarodowe połączenie internetowe (po protokole TCP/IP) nastąpiło 17 sierpnia 1991 roku między Rafałem Pietrakiem z Wydziału Fizyki Uniwersytetu Warszawskiego przy ul. Hożej w Warszawie a Janem Sorensenem z Ośrodka Komputerowego Uniwersytetu Kopenhaskiego. Dzień ten został uznany za początek Internetu w Polsce.

W ciągu roku 1991 połączono siecią IP lokalne sieci komputerowe Wydziału Fizyki Uniwersytetu Warszawskiego przy ul. Hożej, Obserwatorium Astronomicznego UW w Alejach Ujazdowskich, Centrum Informatycznego UW przy Krakowskim Przedmieściu i CAMK-u przy ul. Bartyckiej w Warszawie. Zostały także dołączone komputery w Instytucie Informatyki Uniwersytetu Jagiellońskiego, krakowskim Cyfronecie, Uniwersytecie Toruńskim oraz Uniwersytecie Śląskim w Katowicach.

NASK[edytuj | edytuj kod]

W grudniu 1993 roku z Uniwersytetu Warszawskiego została wyodrębniona osobna jednostka badawczo-rozwojowa Naukowa i Akademicka Sieć Komputerowa, której dyrektorem został prof. Tomasz Hofmokl. Maciej Kozłowski został Zastępcą Dyrektora NASK – Pełnomocnikiem ds. Miejskiej Sieci Komputerowej WARMAN (w latach 1993–1996), w latach 1997–1999 – Zastępcą Dyrektora NASK do spraw naukowych, a w latach 2000–2009 był Dyrektorem NASK. NASK w tym czasie odniósł wiele sukcesów, wśród nich:

  • rozwój rejestru domeny krajowej .pl
  • rozwój CERT Polska, powstałego w 1996 roku
  • wznowienie w 2001 roku działalności naukowej NASK, uzyskanie najwyższej (1) kategorii naukowej według klasyfikacji Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego
  • rozwój portalu Polska.pl
  • „Skarby Dziedzictwa Narodowego” – program rozpoczęty w 2002 roku we współpracy z Naczelną Dyrekcją Archiwów Państwowych (w szczególności z Archiwum Głównym Akt Dawnych) – publikacja w Internecie (portal Polska.pl) najcenniejszych dokumentów archiwalnych z zakresu historii i kultury Polski
  • budowa pełnej oferty usług telekomunikacyjnych, w tym budowa krajowej sieci radiowego dostępu telekomunikacyjnego
  • „Safer Internet” – realizowany od 2004 roku (z dofinansowaniem Komisji Europejskiej) wspólnie z Fundacją „Dzieci Niczyje” program mający na celu ochronę dzieci i młodzieży przed zagrożeniami w Internecie
  • wspólnie z Polską Izbą Informatyki i Telekomunikacji rozwój domenowego Sądu Polubownego
  • Dyżurnet.pl – Hotline – działający w NASK od początku 2005 roku zespół mający na celu przeciwdziałanie treściom nielegalnym pojawiającym się w Internecie.

Maciej Kozłowski został odwołany ze stanowiska przez Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego Barbarę Kudrycką 1 lipca 2009 roku z powodu niedostatecznego nadzoru nad finansami NASK: NASK zainwestował około 14 mln zł w opcje walutowe[3][4]. Śledztwo prokuratorskie nie potwierdziło zarzutów naruszenia prawa i zostało ostatecznie umorzone[1].

Maciej Kozłowski przeszedł na emeryturę.

Sprawa oparła się o Sąd Najwyższy, który uchwałą o sygnaturze III CZP 89/14 z 26 listopada 2014 roku uznał umowę między NASK-eim i bankiem za nieważną. W maju 2015 roku cały depozyt wraz z odsetkami (około 8 milionów dolarów USA) wrócił na rachunek NASK, co oznacza, że była to najlepsza inwestycja finansowa NASK w historii istnienia tej jednostki.

Członkostwo w organizacjach[edytuj | edytuj kod]

Kozłowski był członkiem:

Od 2010 roku Maciej Kozłowski jest przewodniczącym Rady Fundacji Bezpieczna Cyberprzestrzeń[5].

Nagrody i odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

Życie prywatne[edytuj | edytuj kod]

Maciej Kozłowski ma żonę Alicję i czworo dzieci.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Maciej Kozłowski, Europejskie Forum Właścicielek Firm [dostęp 2011-11-06] [zarchiwizowane z adresu 2012-01-11].
  2. Robert Hajduk: Polski Internet „wymyślili” fizycy i astronomowie – Rozmowa z prof. Maciejem Kozłowskim, astronomem z wykształcenia, współtwórcą polskiego Internetu, obecnie dyrektorem NASK. 2001-09-07. [dostęp 2011-11-06].
  3. Sylwia Czubkowska, NASK stracił miliony na opcjach walutowych, Dziennik.pl, 9 lipca 2009 [dostęp 2017-11-25] [zarchiwizowane z adresu 2009-07-10].
  4. NASK: 14 milionów strat przez księgowego? – Biznes, Finanse i Prawo, di.com.pl [dostęp 2017-11-25] (pol.).
  5. Organizacja, Cybersecurity Foundation [dostęp 2012-10-10] [zarchiwizowane z adresu 2011-10-29].
  6. Odznaczenia dla osób zasłużonych dla internetu w Polsce. www.prezydent.pl, 2001-09-14. [dostęp 2011-11-06].
  7. M.P. z 2001 r. nr 39, poz. 654

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]