Malý Klín (Wysoki Jesionik)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Malý Klín
Ilustracja
Widok z niebieskiego szlaku rowerowego nr 6154 Stripe-marked biketrail blue.svg, na stoku góry Malý Děd na górę Malý Klín
Państwo  Czechy
Położenie Bělá pod Pradědem
Pasmo Wysoki Jesionik
(cz. Hrubý Jeseník)
(Sudety)
Wysokość 1099 m n.p.m.
Wybitność 8 m
Położenie na mapie Sudetów
Mapa lokalizacyjna Sudetów
Malý Klín
Malý Klín
Ziemia50°07′09,5″N 17°11′41,3″E/50,119306 17,194806

Malý Klín (historyczna nazwa niem. Kleine Käulig Berg[1] lub Kleine Keil) – szczyt (góra) o wysokości 1099 m n.p.m. (podawana jest też wysokość 1100 m n.p.m.) w paśmie górskim Wysokiego Jesionika (cz. Hrubý Jeseník), w północno-wschodnich Czechach, w Sudetach Wschodnich, na Śląsku, w obrębie gminy Bělá pod Pradědem, oddalony o około 4,8 km na północny zachód od szczytu góry Pradziad (cz. Praděd)[2][3][4].

Charakterystyka[edytuj | edytuj kod]

Lokalizacja[edytuj | edytuj kod]

Malý Klín jest górą rozpoznawalną jedynie z najbliższych jej okolic, głównie z punktów widokowych na stokach sąsiednich gór i miejsc, w wachlarzu kierunków od zachodniego, poprzez północny do wschodniego. Od południa przysłonięta jest grzbietem (grzebieniem) głównym góry Pradziad, ciągnącym się od przełęczy Červenohorské sedlo do przełęczy Skřítek[2], z tego względu jest niewidoczna np. z alei wokół góry Dlouhé stráně. Jest ona niejako „doczepiona” do masywu góry Malý Jezerník. Góra ta położona jest w części (mikroregionie) Wysokiego Jesionika o nazwie Masyw Pradziada i Wysokiej Holi (cz. Pradědská hornatina) na bocznym odgałęzieniu głównego grzbietu Masywu Pradziada i Wysokiej Holi[2].

Jest szczytem pojedynczym. Górę ogranicza od południa przełęcz o wysokości 1091 m n.p.m. w kierunku góry Malý Jezerník, od zachodu i północnego zachodu dolina potoku Bukový p. i od wschodu dolina potoku Studený p. (1)[a][5]. Oba potoki łączą się na północny wschód od szczytu w okolicach góry Skalnatý (Vižka)[2]. Malý Klín zajmuje stosunkowo niewielki obszar, bowiem rozciąga się on na długościach około 1 km na kierunku (wschód – zachód) i 1,5 km na kierunku (północ – południe).

W otoczeniu góry znajdują się szczyty: od południa Malý Jezerník, od południowego zachodu Výrovka, od północnego zachodu Velký Klín i Velký Klín–JZ, od północnego wschodu Skalnatý i od południowego wschodu Malý Děd i Velký Jezerník[2].

Stoki[edytuj | edytuj kod]

Stoki zalesione są w większości lasem świerkowym[6], z domieszką drzewostanu liściastego, szczególnie w niższych partiach stoków z licznymi ogołoceniami. Na północ od szczytu w odległości około (350 i 450) m znajdują się pojedyncze skaliska oraz w odległości około 500 m na północny zachód od szczytu roztacza się na wysokościach około (830–950) m n.p.m. stoku góry obszar mniejszych skalisk i głazów[3]. Ponadto w odległości około 450 m na wschód od szczytu na wysokościach około 880 m n.p.m. położona jest grupa skalna[2]. Na stokach znajdują się nieliczne ścieżki, ze ścieżką główną biegnącą grzbietem góry od jedynego niebieskiego szlaku rowerowego Stripe-marked biketrail blue.svg, w kierunku szczytu góry oraz jedyny wytyczony niebieski szlak turystyczny Szlak niebieski [4].

Szczyt[edytuj | edytuj kod]

Ścieżka główna na grzbiecie góry Malý Klín

Szczyt góry znajduje się wśród zalesienia, nie jest więc punktem widokowym. Na połaci szczytowej znajdują się dwa punkty geodezyjne, o wysokościach 1099,34 m n.p.m. (położony około 30 m na północ od szczytu) oraz 1099,20 m n.p.m.[7]. Dojście do niego następuje z niebieskiego szlaku rowerowego Stripe-marked biketrail blue.svg, prostą około 300 m długości ścieżką główną, biegnącą grzbietem góry[2].

Geologia[edytuj | edytuj kod]

Pod względem geologicznym masyw góry Malý Klín należy do jednostki określanej jako warstwy vrbneńskie[8] i zbudowany jest ze skał metamorficznych, głównie fyllitów i kwarcytów oraz gnejsów (biotytów, muskowitów i plagioklazów)[9].

Wody[edytuj | edytuj kod]

Wszystkie stoki należą do zlewni Morza Bałtyckiego do którego płyną wody m.in. z dorzecza Odry, będącej przedłużeniem płynących górskich potoków m.in. wspomnianych wcześniej Bukovego i Studenego (1)[a], będących dopływami rzeki Białej Głuchołaskiej (cz. Bělá)[2].

Ochrona przyrody[edytuj | edytuj kod]

Cała góra znajduje się w obrębie wydzielonego obszaru objętego ochroną o nazwie Obszar Chronionego Krajobrazu Jesioniki (cz. Chráněná krajinná oblast (CHKO) Jeseníky), a utworzonego w celu ochrony utworów skalnych, ziemnych i roślinnych oraz rzadkich gatunków zwierząt, ze znajdującym się w nim, na stoku wschodnim rezerwatem przyrody Vysoký vodopád[10], obejmującym swoim zasięgiem również północny stok góry Velký Jezerník i północno-zachodni stok góry Malý Děd o łącznej powierzchni 141,41 ha[2].

Turystyka[edytuj | edytuj kod]

Maloklínská chata na połaci szczytowej góry Malý Klín

Do bazy turystycznej z położonym u podnóża stoku wschodniego góry Velký Klín Hotelem Eduard[11] w Běli pod Pradědem jest od szczytu około 2,2 km w kierunku północno-wschodnim, natomiast do bazy turystycznej z hotelem Červenohorské Sedlo i pensjonatami, położonymi na przełęczy Červenohorské sedlo jest od szczytu około 3 km w kierunku północno-zachodnim[2]. Nieco bliżej, bo w odległości około 2,4 km na południowy wschód od szczytu, na wysokości 1304 m n.p.m. położone jest najstarsze schronisko turystyczne w paśmie Wysokiego Jesionika Švýcárna. Natomiast do bazy hoteli rozsianych wokół góry Pradziad jest od szczytu około 5 km w kierunku południowo-wschodnim[2].

Na połaci szczytowej góry, przy ścieżce głównej położona jest Maloklínská chata[12], ale nie ma ona charakteru schroniska turystycznego.

Szlaki turystyczne[edytuj | edytuj kod]

Wzdłuż doliny Studenego potoku poprowadzono jedyny szlak turystyczny, przebiegający fragmentarycznie przez stok góry na krótkich odcinkach, na trasie[2]:

Szlak niebieski Bělá pod Pradědem – góra Nad Borovým – góra Zaječí hora – góra Jelení loučky-Z – góra Lysý vrch – szczyt Klanke – góra Velký Klín – góra Malý Klín – Rezerwat przyrody Vysoký vodopád – wodospad Vysoký vodopád – góra Malý Děd – schronisko Švýcárna – dolina potoku Střední Opava – VidlyBílý Potok – Hutě[13]

Szlaki rowerowe i trasy narciarskie[edytuj | edytuj kod]

Przez przełęcz w kierunku góry Malý Jezerník biegnie natomiast jedyny szlak rowerowy na trasie[2]:

Stripe-marked biketrail blue.svg Videlské sedlo – Rezerwat przyrody Vysoký vodopád – góra Malý Děd – góra Velký Jezerník – góra Malý Klín – góra Velký Klín – Jeřáb – góra Velký Klínovec – Červenohorské sedlo[14]

W okresach ośnieżenia wzdłuż szlaku rowerowego przebiega trasa narciarstwa biegowego[15]. W obrębie góry nie poprowadzono żadnej trasy narciarstwa zjazdowego.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Oznaczenie indeksowane w odróżnieniu od znajdującego się w tym samym paśmie potoku Studený p. (2), płynącym ze stoku góry Dlouhé stráně.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Malý Klín (Kl. Käulig B.) (1099 m) 1:12 000 (cz.). mapy.cz. [dostęp 2017-02-24].
  2. a b c d e f g h i j k l m Malý Klín (1099 m) (Turistická mapa) 1:12 000 (cz.). mapy.cz. [dostęp 2015-11-11].
  3. a b Malý Klín (cz.). turistika.cz. [dostęp 2015-11-11].
  4. a b Malý Klín 1099 m n.m. (cz.). geocaching.com. [dostęp 2015-11-11].
  5. Studený potok (cz.). turistika.cz. [dostęp 2015-11-11].
  6. Malý Klín (VV 26d; 1100 m). tisicovky.cz ↓.
  7. Základní mapa (ČÚZK). geoportal.cuzk.cz ↓.
  8. Cymerman 1998 ↓, s. 531 (mapa).
  9. Geologická mapa. (lokalita 964, 970 i 1024) ↓.
  10. Přírodní rezervace Vysoký vodopád (cz.). rymarovsko.cz. [dostęp 2015-11-11].
  11. Hotel Eduard (cz.). firmy.cz. [dostęp 2015-11-11].
  12. Zdeňka Jordanová: Lovecké chaty v Jeseníkách. Maloklínská chata (cz.). lovecke-chaty-v-jesenikach.webnode.cz. [dostęp 2015-11-11].
  13. Jeseníky, jak je neznáte – Malý, Velký Klín (cz.). horycesko.cz. [dostęp 2015-11-11].
  14. Trasy rowerowe – Z Czervenogórskiego Sedla do Videlskiego Sedla (pol.). czeskiegory.pl. [dostęp 2015-11-11].
  15. Chráněná Krajinná Oblast Jeseníky sever. Turistická a cykloturistická mapa ↓.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]