Malimbus

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Malimbus[1]
Vieillot, 1805[2]
Przedstawiciel rodzaju – wikłacz zmienny (M. cucullatus)
Przedstawiciel rodzaju – wikłacz zmienny (M. cucullatus)
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ptaki
Podgromada Neornithes
Nadrząd ptaki neognatyczne
Rząd wróblowe
Podrząd śpiewające
Rodzina wikłaczowate
Rodzaj Malimbus
Typ nomenklatoryczny

Malimbus cristatus Vieillot, 1805 = Tanagra malimbica Daudin, 1802

Synonimy
Gatunki

zobacz opis w tekście

Malimbus – rodzaj ptaka z podrodziny wikłaczy (Ploceinae) w rodzinie wikłaczowatych (Ploceidae).

Występowanie[edytuj]

Rodzaj obejmuje gatunki występujące w Afryce[32].

Morfologia[edytuj]

Długość ciała 10-22 cm; masa ciała 10-65 g[33].

Systematyka[edytuj]

Etymologia[edytuj]

  • Malimbus: Malimbe lub Malimba, Kongo Portugalskie (obecnie Malembo, prowincja Kabinda, Angola)[34].
  • Textor: epitet gatunkowy Oriolus textor Latham 1790 (łac. textor, textoris – tkacz, od texere – tkać)[35]. Gatunek typowy: Oriolus cucullatus Statius Müller, 1776.
  • Symplectes: gr. συν sun – łącznie, razem; nowołac. plectes – tkacz, od πλεκω plekō – wyplatać (por. συμπλεκω sumplekō – wyplatać)[36]. Gatunek typowy: Symplectes chrysocomus Swainson, 1837 = Ploceus bicolor Vieillot, 1819.
  • Hyphantornis: gr. ὑφαντης huphantēs – tkacz, od ὑφαινω huphainō – tkać; ορνις ornis, ορνιθος ornithos – ptak[37]. Gatunek typowy: Hyphantornis grandis G.R. Gray, 1844.
  • Sitagra: gr. σιτος sitos – kukurydza, ziarno; αγρα agra – polowanie, od αγρεω agreō – polować[38]. Gatunek typowy: Fringilla luteola M.H.C. Lichtenstein, 1823.
  • Hyphanturgus: gr. ὑφαντης huphantēs – tkacz; -ουργος -ourgos – pracownik, od εργον ergon – praca[39]. Gatunek typowy: Ploceus ocularius A. Smith, 1828.
  • Sycobrotus: gr. συκον sukon – figa, od συκεα sukea – figowiec; βρωτος brōtos – zjadac, od βιβρωσκο bibrōskō – jeść[40]. Gatunek typowy: Ploceus bicolor Vieillot, 1819.
  • Ploceolus: zdrobnienie nazwy rodzaju Ploceus Cuvier, 1816[41]. Gatunek typowy: Fringilla luteola M.H.C. Lichtenstein, 1823.
  • Oriolinus: nowołac. oriolinus – jak wilga (tj. złoto-żółty), od nazwy rodzaju Oriolus Linnaeus, 1766, wilga[42]. Gatunek typowy: Ploceus subaureus A. Smith, 1839.
  • Xanthophilus: gr. ξανθος xanthos – żółty; φιλος philos – miłośnik[43]. Gatunek typowy: Ploceus aureiflavus A. Smith, 1839.
  • Anaplectes: gr. ανα ana – z, zaraz potem; rodzaj Symplectes Swainson, 1837[44]. Gatunek typowy: Ploceus melanotis Lafresnaye, 1840 = Ploceus leuconotos J.W. von Müller, 1851.
  • Sharpia: Richard Bowdler Sharpe (1847-1909), brytyjski ornitolog[45]. Gatunek typowy: Sharpia angolensis Bocage, 1878.
  • Icteropsis: rodzaj Icterus Brisson, 1760, wilga (por. gr. ικτερος ikteros – żółtaczkowo-żółty); gr. οψις opsis – wygląd[46]. Gatunek typowy: Icteropsis crocata Pelzeln, 1881 = Sitagra pelzelni Hartlaub, 1887.
  • Cinnamopteryx: gr. κινναμον kinnamon – cynamon; πτερυξ pterux, πτερυγος pterugos – skrzydło[47]. Gatunek typowy: Ploceus castaneofuscus Lesson, 1840.
  • Melanopteryx: gr. μελας melas, μελανος melanos – czarny; πτερυξ pterux, πτερυγος pterugos – pióro (por. μελανοπτερυξ melanopterux, μελανοπτερυγος melanopterugos – czarnoskrzydły)[48]. Gatunek typowy: Ploceus nigerrimus Vieillot, 1819.
  • Heterhyphantes: gr. ἑτερος heteros – inny; ὑφαντης huphantēs – tkacz, od ὑφαινω huphainō – tkać[49]. Gatunek typowy: Ploceus melanogaster Shelley, 1887.
  • Melanhyphantes: gr. μελας melas, μελανος melanos – czarny; ὑφαντης huphantēs – tkacz, od ὑφαινω huphainō – tkać[50]. Gatunek typowy: Malimbus nigricollis Vieillot, 1808.
  • Othyphantes: gr. ους ous, ωτος ōtos – ucho; ὑφαντης huphantēs – tkacz, od ὑφαινω huphainō – tkać[51]. Gatunek typowy: Sycobrotus reichenowi G.A. Fischer, 1884.
  • Pachyphantes: gr. παχυς pakhus – wielki, gruby; ὑφαντης huphantēs – tkacz, od ὑφαινω huphainō – tkać[52]. Gatunek typowy: Hyphantornis superciliosus Shelley, 1873.
  • Hypermegethes: gr. ὑπερμεγεθης hupermegethēs – niezmiernie wielki, od ὑπερ huper – nadzwyczajny; μεγεθος megethos – wielkość, objętość[53]. Gatunek typowy: Hyphantornis grandis G.R. Gray, 1844.
  • Phormoplectes: gr. φορμος phormos – kosz wiklinowy, od φερω pherō – nosić; nowołac. plectes – tkacz, od gr. πλεκω plekō – wyplatać[54]. Gatunek typowy: Sycobrotus insignis Sharpe, 1891.
  • Notiospiza: gr. νοτιος notios – południowy, od νοτος notos – południe; σπιζα spiza – zięba, od σπιζω spizō – ćwierkać[55]. Gatunek typowy: Sharpia angolensis Bocage, 1878.
  • Plesiositagra: gr. πλησιος plēsios – powiązany, od πελας pelas – blisko, od πελαζω pelazō – zbliżyć się; rodzaj Sitagra Reichenbach, 1850[56]. Gatunek typowy: Hyphantomis spekei von Heuglin, 1861.
  • Euploceus: gr. ευ eu – dobry; rodzaj Ploceus Cuvier, 1816[57]. Gatunek typowy: Oriolus capensis Linnaeus, 1766.
  • Microplectes: gr. μικρος mikros – mały; nowołac. plectes – tkacz, od gr. πλεκω plekō – wyplatać[58]. Gatunek typowy: Ploceus velatus Vieillot, 1819.
  • Xanthoplectes: gr. ξανθος xanthos – żółty; nowołac. plectes – tkacz, od gr. πλεκω plekō – wyplatać[59]. Gatunek typowy: Hyphantornis xanthopterus Finsch & Hartlaub, 1870.
  • Thomasophantes: São Tomé lub São Thomé, Zatoka Gwinejska; gr. ὑφαντης huphantēs – tkacz, od ὑφαινω huphainō – tkać[60]. Gatunek typowy: Sycohius st. thomae Hartlaub, 1848.
  • Melanoploceus: gr. μελας melas, μελανος melanos – czarny; rodzaj Ploceus Cuvier, 1816[61]. Gatunek typowy: Hyphantornis tricolor Hartlaub, 1854.
  • Xanthoploceus: gr. ξανθος xanthos – żółty; rodzaj Ploceus Cuvier, 1816[62]. Gatunek typowy: Hyphantornis bertrandi Shelley, 1893.
  • Bensonhyphantes: Constantine Walter Benson (1909–1982), angielski administrator kolonialny, ornitolog, kolekcjoner; gr. ὑφαντης huphantēs – tkacz, od ὑφαινω huphainō – tkać[63]. Gatunek typowy: Symplectes olivaceiceps Reichenow, 1899.
  • Eremiphantes: gr. ερημια erēmia – pustynia; ὑφαντης huphantēs – tkacz, od ὑφαινω huphainō – tkać[64]. Gatunek typowy: Ploceus trothae Reichenow, 1905.
  • Eremiplectes: gr. ερημια erēmia – pustynia; nowołac. plectes – tkacz, od gr. πλεκω plekō – wyplatać[65]. Gatunek typowy: Ploceus trothae Reichenow, 1905.
  • Oriolinops: rodzaj Oriolinus Reichenbach, 1863; gr. ωψ ōps, ωπος ōpos – wygląd, oblicze[66]. Gatunek typowy: Hyphantornis xanthops Hartlaub, 1862.
  • Sitagroides: rodzaj Sitagra Reichenbach, 1850; gr. -οιδης -oidēs – przypominający[67]. Gatunek typowy: Sitagra aliena Sharpe, 1902.
  • Hypositagra: gr. ὑπο hupo – nieco, związany z; rodzaj Sitagra Reichenbach, 1850[68]. Gatunek typowy: Ploceus intermedius Rüppell, 1845.

Podział systematyczny[edytuj]

Do rodzaju należą następujące gatunki[69]:

Przypisy

  1. Malimbus, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. L.J.P. Vieillot: Histoire naturelle des plus beaux oiseaux chanteurs de la zone torride. Paryż: Crapelet pour J. E. Gabriel Dufour, 1805, s. 71. (fr.)
  3. C.J. Temminck: Nouveau recueil de planches coloriées d'oiseaux: pour servir de suite et de complément aux planches enluminées de Buffon. Strasbourgh: Chez Legras Imbert et Comp., 1838, s. ryc. 75. (fr.)
  4. W. Swainson: On the natural history and classification of birds. Cz. 2. London: John Taylor, 1837, s. 279, seria: Cabinet cyclopaedia. Natural history. (ang.)
  5. G.R. Gray: The genera of birds: comprising their generic characters, a notice of the habits of each genus, and an extensive list of species referred to their several genera. Cz. 2. London: Longman, Brown, Green, and Longmans, 1844, s. 1. (ang.)
  6. H.G.L. Reichenbach: Avium systema naturale. Das natürliche system der vögel mit hundert tafeln grösstentheils original-abbildungen der bis jetzt entdecken fast zwölfhundert typischen formen. Vorlaüfer einer iconographie der arten der vögel aller welttheile. Dresden und Leipzig: Expedition der vollständigsten naturgeschichte, 1850, s. ryc. 79. (niem.)
  7. a b J. Cabanis: Museum Heineanum: Verzeichniss der ornithologischen Sammlung des Oberamtmann Ferdinand Heine, auf Gut St. Burchard vor Halberstadt. Cz. 1. Halberstadt: In Commission bei R. Frantz, 1850–1851, s. 182. (niem.)
  8. Reichenbach 1862 ↓, s. 77.
  9. a b Reichenbach 1862 ↓, s. 84.
  10. Reichenbach 1862 ↓, s. 86.
  11. J.V.B. du Bocage. Mélanges ornithologiques (continuado do num. XXIII). V. Espèces nouvelles d'Angola. „Jornal de sciencias mathematicas, physicas e naturaes / Academia Real das Sciencias de Lisboa”. 6, s. 258, 1878 (port.). 
  12. A. von Pelzeln. Ueber eine Sendung von Vögeln aus Central-Afrika. „Verhandlungen der Kaiserlich-Königlichen Zoologisch-Botanischen Gesellschaft in Wien”. 31, s. 149, 1882 (niem.). 
  13. Reichenow 1886 ↓, s. 126.
  14. Reichenow 1886 ↓, s. 125.
  15. R.B. Sharpe: Catalogue of the Birds in the British Museum. Cz. 13: Perching Birds. London: Printed by order of the Trustees, 1890, s. 414. (ang.)
  16. R.B. Sharpe: Birds collected at entrenched camp, Aruwimi River. W: J.S. Jameson: The story of the rear column of the Emin Pasha Relief Expedition. London: R.H. Porter, 1890, s. 404. (ang.)
  17. Shelley 1896 ↓, s. 37.
  18. Shelley 1896 ↓, s. 36.
  19. a b A. Reichenow. Bericht über die Jahresversammlung. „Journal für Ornithologie”. 51, s. 149, 1903 (niem.). 
  20. H.Ch. Oberholser. Notes on the nomenclature of certain genera of birds. „Smithsonian Miscellaneous Collections”. 48, s. 64, 1907 (ang.). 
  21. T. Iredale & D.A. Bannerman. Regard to the generic names Textor and Hyphantornis. „Bulletin of the British Ornithologists’ Club”. 41, s. 129, 1921 (ang.). 
  22. Roberts 1922 ↓, s. 271.
  23. a b Roberts 1922 ↓, s. 270.
  24. W.L. Sclater. A new subgeneric name for the São Thomé Weaver (Thomasophantes). „Bulletin of the British Ornithologists’ Club”. 46, s. 16, 1925 (ang.). 
  25. a b C.W. Mackworth-Praed & C.H.B. Grant. On the Generic Classification of the Weaver-birds of Eastern Africa placed in the Genus Ploceus in Selater's Syst. Av. Æthiop. ii. 1930, pp. 730–750. „The Ibis”. 88, s. 228, 1946 (ang.). 
  26. Roberts 1947 ↓, s. 82.
  27. Roberts 1947 ↓, s. 78.
  28. Roberts 1947 ↓, s. 74.
  29. Roberts 1947 ↓, s. 73.
  30. Roberts 1947 ↓, s. 81.
  31. H.E. Wolters. On the Generic Classification of the Weaver Birds of the Malimbus-Ploceus Group. „Natural History Bulletin of the Siam Society”. 23 (3). s. 376 (ang.). 
  32. F. Gill & D. Donsker: Old World sparrows, snowfinches & weavers (ang.). IOC World Bird List: Version 7.1. [dostęp 2017-04-19].
  33. A. Craig: Family Ploceidae (Weavers). W: J. del Hoyo, A. Elliott & D.A. Christie: Handbook of the Birds of the World. Cz. 15: Weavers to New World Warblers. Barcelona: Lynx Edicions, 2010, s. 157-196. ISBN 978-84-96553-68-2. (ang.)
  34. Jobling 2017 ↓, s. Malimbus.
  35. Jobling 2017 ↓, s. Textor.
  36. Jobling 2017 ↓, s. Symplectes.
  37. Jobling 2017 ↓, s. Hyphantornis.
  38. Jobling 2017 ↓, s. Sitagra.
  39. Jobling 2017 ↓, s. Hyphanturgus.
  40. Jobling 2017 ↓, s. Sycobrotus.
  41. Jobling 2017 ↓, s. Ploceolus.
  42. Jobling 2017 ↓, s. Oriolinus.
  43. Jobling 2017 ↓, s. Xanthophilus.
  44. Jobling 2017 ↓, s. Anaplectes.
  45. Jobling 2017 ↓, s. Sharpia.
  46. Jobling 2017 ↓, s. Icteropsis.
  47. Jobling 2017 ↓, s. Cinnamopteryx.
  48. Jobling 2017 ↓, s. Melanopteryx.
  49. Jobling 2017 ↓, s. Heterhyphantes.
  50. Jobling 2017 ↓, s. Melanhyphantes.
  51. Jobling 2017 ↓, s. Othyphantes.
  52. Jobling 2017 ↓, s. Pachyphantes.
  53. Jobling 2017 ↓, s. Hypermegethes.
  54. Jobling 2017 ↓, s. Phormoplectes.
  55. Jobling 2017 ↓, s. Notiospiza.
  56. Jobling 2017 ↓, s. Plesiositagra.
  57. Jobling 2017 ↓, s. Euploceus.
  58. Jobling 2017 ↓, s. Microplectes.
  59. Jobling 2017 ↓, s. Xanthoplectes.
  60. Jobling 2017 ↓, s. Thomasophantes.
  61. Jobling 2017 ↓, s. Melanoploceus.
  62. Jobling 2017 ↓, s. Xanthoploceus.
  63. Jobling 2017 ↓, s. Bensonhyphantes.
  64. Jobling 2017 ↓, s. Eremiphantes.
  65. Jobling 2017 ↓, s. Eremiplectes.
  66. Jobling 2017 ↓, s. Oriolinops.
  67. Jobling 2017 ↓, s. Sitagroides.
  68. Jobling 2017 ↓, s. Hypositagra.
  69. Systematyka i nazwy polskie za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Podrodzina: Ploceinae Sundevall, 1836 - wikłacze (wersja: 2017-04-13). W: Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2017-04-19].

Bibliografia[edytuj]

  1. J.A. Jobling: Key to Scientific Names in Ornithology. W: J. del Hoyo, A. Elliott, J. Sargatal, D.A. Christie & E. de Juana (red.): Handbook of the Birds of the World Alive. Barcelona: Lynx Edicions, 2017. [dostęp 2017-04-19]. (ang.)
  2. H.G.L. Reichenbach: Die Singvögel als Fortsetzung der vollständigsten Naturgescliielite und zugleich als Central-Atlas für zoologische Gärten und für Thierfreunde. Dresden und Leipzig: Expedition der vollständigsten Naturgeschichte und durch alle Buchhandlungen des In- und Auslandes zu erhalten, 1862, s. 1–90. (niem.)
  3. A. Reichenow. Monographie der Gattung Ploceus Cuv. „Zoologische Jahrbücher”. 1, s. 113–164, 1886 (niem.). 
  4. G.E. Shelley: The birds of Africa, comprising all the species which occur in the Ethiopian region. Cz. 1. London: Published for the author by R.H. Porter, 1896, s. 1–196. (ang.)
  5. A. Roberts. Review of the nomenclature of South African birds. „Annals of the Transvaal Museum”. 8 (4), s. 187–272, 1922 (ang.). 
  6. A. Roberts. Reviews and criticism of nomenclatural changes. „Ostrich”. 18 (1), s. 59–85, 1947. DOI: 10.1080/00306525.1947.9639266 (ang.).