Marek Bieńczyk

Marek Bieńczyk

Marek Bieńczyk (2025)
Data i miejsce urodzenia	6 lipca 1956 Milanówek
Narodowość	polska
Dziedzina sztuki	literatura piękna
Ważne dzieła
Książka twarzy
Nagrody
Paszport „Polityki” (1999) Nagroda Literacka im. Władysława Reymonta (2000) Nagroda Literacka „Nike” (2012)

Marek Bieńczyk, Kazimiera Szczuka, Paweł Goźliński

Marek Bieńczyk (ur. 6 lipca 1956 w Milanówku) – polski pisarz, historyk literatury, tłumacz z języka francuskiego, eseista, współpracownik „Tygodnika Powszechnego”; enolog.

Życiorys

Studiował romanistykę na Uniwersytecie Warszawskim. Pracuje jako historyk literatury w Instytucie Badań Literackich Polskiej Akademii Nauk. Wykłada też w Studium Literacko-Artystycznym na Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie. Jest współpracownikiem francuskiego kwartalnika „L’atelier du roman”. Znawca literatury polskiego romantyzmu i współczesnej humanistyki francuskiej. Jego debiutem naukowym była rozprawa Czarny człowiek. Zygmunt Krasiński wobec śmierci (1990).

Jest członkiem International Federation of Wine and Spirits Journalists and Writers (F.I.J.E.V.), współpracuje z krakowskim Collegium Vini. Publikował i publikuje cykle felietonów na temat wina m.in. w „Magazynie” „Gazety Wyborczej”, „Przekroju”, miesięczniku „Forbes”, dwumiesięczniku „Magazyn Wino” i miesięczniku „Kuchnia”. Wraz z Wojciechem Bońkowskim stworzył pierwszy polski przewodnik enologiczny Wina Europy.

7 października 2012 został laureatem Nagrody Literackiej „Nike” za zbiór esejów Książka twarzy. Za książkę Książę w cukierni otrzymał nagrodę Graficzna Książka Roku 2013 (polska sekcja IBBY). W 2019 został nominowany do Nagrody Literackiej „Nike” za zbiór esejów Kontener.

10 grudnia 2023 roku otrzymał Nagrodę Literacką im. Juliana Tuwima. W 2025 roku otrzymał Nagrodę Literacką Warszawy w kategorii „Warszawski twórca”. W 2026 został laureatem 25. edycji Nagrody „Nowych Książek” za prozę „Rondo Wiatraczna”, którą opublikowało Wydawnictwo Karakter.

Należy do Stowarzyszenia Unia Literacka.

Tłumaczenia

Jest przede wszystkim tłumaczem książek Milana Kundery (m.in. Nieśmiertelność; Powolność; Tożsamość; Niewiedza; Święto nieistotności; eseje), a także Emila Ciorana i Rolanda Barthes’a.

Twórczość literacka

• Terminal, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa 1994 (ISBN 83-06-02387-0);
• Tworki, Wydawnictwo Sic!, Warszawa 1999 (wyd. II 2007) (ISBN 83-86056-56-8) – nominacja do Nagrody Literackiej Nike 2000, Nagroda Literacka im. Władysława Reymonta za książkę roku w 2000 r., Paszport „Polityki” w 1999 r.
• Rondo Wiatraczna, Wydawnictwo Karakter, Kraków 2025 (ISBN 978-83-68059-52-6)

Zbiory esejów

• Szybko i szybciej – eseje o pośpiechu w kulturze, Warszawa 1996 (ISBN 83-85605-81-9)
• Czarny człowiek. Krasiński wobec śmierci, Instytut Badań Literackich PAN, Warszawa 1990 (ISBN 83-88560-26-3) – Nagroda Fundacji im. Górskich
• Melancholia. O tych co nigdy nie odnajdą straty, Wydawnictwo Sic!, Warszawa 1998 (ISBN 83-86056-72-X) – wyróżnienie Fundacji Kultury, nominacja do Nagrody Literackiej Nike 1999
• Oczy Dürera. O melancholii romantycznej, Wydawnictwo Sic!, Warszawa 2002 (ISBN 83-88807-09-9) – nominacja do Nagrody Literackiej Nike 2003
• Przezroczystość, Wydawnictwo Znak, Kraków 2007 (ISBN 978-83-240-0838-4)
• Książka twarzy, Świat książki – Weltbild Polska, Warszawa 2011 (ISBN 978-83-247-2472-7) – Nagroda Literacka Nike 2012
• Jabłko Olgi, stopy Dawida, Wielka Litera, Warszawa 2015 (ISBN 978-83-8032-007-9)
• Kontener, Wielka Litera, Warszawa 2018 (ISBN 978-83-8032-281-3) – nominacja do Nagrody Literackiej Nike 2019

Publikacje o tematyce enologicznej

• Kroniki wina, Wydawnictwo Sic!, Warszawa 2001 (ISBN 83-86056-93-2)
• Wina Europy 2003/2004, Wiedza i Życie, Warszawa 2003 (ISBN 83-7184-224-4)
• Wina Europy 2005/2006, Wiedza i Życie – Hachette Livre Polska, Warszawa 2005 (ISBN 83-7184-268-6)
• Wina Europy 2009, Warszawa 2008 (ISBN 83-7448-668-6)
• Nowe Kroniki Wina, Świat Książki, Warszawa 2010 (ISBN 978-83-247-1973-0)
• Wszystkie kroniki wina, Wielka Litera, Warszawa 2018 (ISBN 978-83-8032-298-1)

Książki dla dzieci

• Nussi i coś więcej, il. Adam Wójcicki, Wrocław 2012
• Książę w cukierni, il. Joanna Concejo, Wrocław 2013

Linki zewnętrzne

• DonataD. Subbotko DonataD., Mam kłopoty z Dionizosem, wyborcza.pl, 10 kwietnia 2011 [dostęp 2011-10-29] [zarchiwizowane 2011-07-04]  (pol.).
• Felietony Marka Bieńczyka [online], tygodnikpowszechny.pl [dostęp 2025-05-16]  (pol.).
• Marek Bieńczyk – publikacje [online], polona.pl [dostęp 2025-05-16]  (pol.).
• BeataB. Dorosz BeataB., Polscy pisarze i badacze literatury przełomu XX i XXI wieku: Marek Bieńczyk [online], nplp.pl [dostęp 2025-05-16]  (pol.).