Maria Emanuel von Wettin

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z Maria Emanuel ks. saski)
Skocz do: nawigacja, szukaj
Maria Emanuel Wettyn
margrabia Miśni, książę Saksonii
Pretendent do tronu Saksonii
Okres panowania od 9 sierpnia 1968
do 23 lipca 2012
Poprzednik Fryderyk Krystian Wettyn
Następca Aleksander de Afif
lub Albert Wettyn
Dane biograficzne
Dynastia Wettynowie
Data i miejsce urodzenia 31 stycznia 1926
Prüfening
Data i miejsce śmierci 23 lipca 2012
La Tour-de-Peilz
Ojciec Fryderyk Krystian Wettyn
Matka Elżbieta Thurn und Taxis
Żona Anastazja von Anhalt
Dzieci Aleksander de Afif
(adoptowany syn)
Odznaczenia
Order Wojskowy Świętego Henryka Order Korony Rucianej D-SAX Sidonie BAR.png Order Złotego Runa (Austria) Order Domowy Hohenzollernów

Maria Emanuel Wettyn, właśc. Maria Emanuel Prinz von Sachsen Herzog zu Sachsen (ur. 31 stycznia 1926 w Prüfening, zm. 23 lipca 2012 w La Tour-de-Peilz) – książę saski z dynastii Wettynów (linii albertyńskiej), głowa saksońskiej rodziny królewskiej i jednocześnie pretendent do tronu Saksonii, używający tytułów Margrabiego Miśni i Księcia Saksonii, a także spadkobierca tronu Polski[1], bankier.

Najstarszy syn księcia Fryderyka Krystiana i księżniczki Elżbiety Thurn und Taxis a zarazem wnuk ostatniego króla Saksonii Fryderyka Augusta III, do którego przodków w prostej linii należą między innymi królowie polscy i wielcy książęta litewscy: August II Mocny oraz August III Sas a także do którego rodziny należy książę warszawski Fryderyk August I[2].

Biografia[edytuj]

Urodził się w zamku zamku Prüfening(niem.) k. Ratyzbony, stanowiącym własność rodu Thurn und Taxis, jako najstarszy z piątki rodzeństwa. Dopiero po kilku latach rodzina przeniosła się do gniazda rodowego w Dreźnie. W 1933 roku towarzyszył rodzicom podczas prywatnej audiencji u papieża Piusa XI w Watykanie. Do wybuchu II wojny światowej razem z ojcem regularnie objeżdżał pociągiem rodzinne włości na Śląsku. Jak sam wspominał, często odwiedzali wtedy posiadłość Sibyllenort (obecnie Szczodre) pod Wrocławiem, w skład której wchodził wspaniały zamek z 400 komnatami i w której zmarł jego dziadek – ostatni król Saksonii Fryderyk August III[3].

Ponieważ należał do rodziny, która nigdy nie poparła Adolfa Hitlera, w wieku 18 lat został aresztowany przez Gestapo[4] a następnie, na mocy wyroku sądu w Berlinie[5], skazany na karę więzienia (za opór przeciwko Adolfowi Hitlerowi), którą odbywał do końca wojny. Po upadku III Rzeszy uciekł z radzieckiej strefy okupacyjnej. Jako że większość dóbr rodzinnych przepadła, by móc utrzymać się na studiach, na Akademii Malarstwa w Düsseldorfie, wraz z kolegami rysował obrazki w angielskich i amerykańskich klubach oficerskich. Wreszcie w 1958 roku wyjechał z Niemiec do Szwajcarii, gdzie rozpoczął pracę w sektorze bankowym[6].

Jako jedyny wnuk Fryderyka Augusta III 31 stycznia 1963 roku w Vevey zawarł równoprawne małżeństwo z księżniczką anhalcką Anastazją z dynastii Ascania (ur. 22 grudnia 1940 w Ratyzbonie), córką księcia Eugeniusza (1903-1980) i Anastazji Jungmeier (1901-1970). Para nie miała dzieci[7]. Wraz ze śmiercią swojego ojca Fryderyka Krystiana 9 sierpnia 1968 roku został głową saksońskiej rodziny królewskiej z tytułem Margrabiego Miśni. W związku z tą funkcją redagował książki o historii rodziny i Saksonii, udzielał się charytatywnie, uczestniczył w zjazdach rodzinnych, fundował stypendia młodym historykom. Jednym z jego głównych obowiązków było spisywanie protokołów ze ślubów członków rodziny królewskiej i czuwanie by nikt nie zszargał dobrego imienia rodziny[8].

W 1997 roku odwiedził Polskę, biorąc udział w konferencji naukowej pt. Trzysta lat od początku unii polsko-saskiej. Rzeczpospolita wielu narodów i jej tradycje, zorganizowanej w dniach 15-17 września na Wawelu. Wygłaszając przemówienie podczas uroczystego otwarcia obrad, które miało miejsce w Sali Poselskiej Zamku Królewskiego na Wawelu, wyraził przekonanie, iż – wiążąc swój los z Polską w trudnych chwilach XVIII i XIX stulecia – jego sascy przodkowie próbowali służyć jej najlepiej, jak umieli. Z radością przyjął fakt, iż postanowiono uczcić to w Krakowie, gdzie Polska nigdy nie zginęła[9].

Był stroną układu o przeżycie, w myśl którego – po jego śmierci – głową saksońskiej rodziny królewskiej z tytułem Margrabiego Miśni miał zostać jego siostrzeniec Aleksander de Afif i w związku z którym to układem adoptował tegoż siostrzeńca w 1999 roku, na co wyrazili zgodę wszyscy członkowie saksońskiej rodziny królewskiej[10]. Po zmianie zdania przez młodszego brata Alberta Wettyna w 2002 roku stwierdził, że cała sytuacja jest „bolesna” i postanowił pozostać przy swojej regulacji sukcesji[11]. Podobnie jak jego ojciec, nigdy nie uznał Rüdigera von Sachsen (jako urodzonego z małżeństwa morganatycznego) za członka saksońskiej rodziny królewskiej[12].

W 2005 roku udzielił wywiadu polskiemu dziennikarzowi, Grzegorzowi Rzeczkowskiemu, w Dreźnie dla Przekroju. Wbrew krążącym informacjom na jego temat, nie był bezpaństwowcem – posiadał obywatelstwo niemieckie i szwajcarskie. Znał kilka słów i zwrotów po polsku. Zapytany, czy chciałby zostać królem Polski, odpowiedział dyplomatycznie – Jestem bardzo wzruszony, gdy ludzie mnie o to pytają. To dla mnie wielki zaszczyt[13].

Zmarł 23 lipca 2012 roku w swojej posiadłości, w La Tour-de-Peilz k. Vevey i został pochowany obok rodziców w królewskiej kaplicy Brennbichl(niem.) na austriackim Tyrolu[14]. W ramach uroczystości żałobnych między innymi została odprawiona uroczysta msza Requiem za zmarłego w dawnym Kościele Dworskim w Dreźnie, w której wzięli udział członkowie saksońskiej rodziny królewskiej[15]. Po jego śmierci pretensje do tytułu Margrabiego Miśni zgłosili adoptowany syn Aleksander de Afif oraz młodszy brat Albert Wettyn.

Odznaczenia[edytuj]

Wielki Mistrz saskich orderów domowych[16]

Genealogia[edytuj]

Prapradziadkowie

król Saksonii
Jan Wettyn
(1801-1873)
∞ 1822
Amelia Augusta Wittelsbach
(1801-1877)

król Portugalii
Ferdynand II Koburg
(1819-1885)
∞1836
królowa Portugalii
Maria II Bragança
(1819-1853)

Wielki książę Toskanii
Leopold II Habsburg-Lotaryński
(1797-1870)
∞1832
Maria Antonietta Sycylijska
(1814-1898)

Karol III Parmeński
(1823-1854)
∞1845
Ludwika Burbon
(1819-1864)

Maksymilian Karol Thurn und Taxis
(1802-1871)
∞1828
Wilhelmina Karolina von Dornberg
(1803-1835)

Maksymilian Wittelsbach
(1808-1888)
∞1828
Ludwika Wilhelmina Wittelsbach
(1808-1892)

Józef Antoni Habsburg-Lotaryński
(1776-1847)
∞ 1819
Maria Dorota Wirtemberska
(1797-1855)

August Ludwik Koburg
(1818-1881)
∞1843
Klementyna Orleańska
(1817-1907)

Pradziadkowie

król Saksonii
Jerzy Wettyn
(1832-1904)
∞ 1859
Maria Anna Portugalska
(1843-1884)

Wielki książę Toskanii
Ferdynand IV Habsburg-Lotaryński
(1835-1908)
∞ 1842
Alicja Burbon-Parmeńska
(1849-1935)

Maksymilian Antoni Thurn und Taxis
(1831-1867)
∞ 1858
Helena Karolina Wittelsbach
(1834-1890)

Józef Karol Habsburg-Lotaryński
(1833-1905)
∞ 1864
Klotylda Maria Sachsen-Coburg-Saalfeld
(1946-1927)

Dziadkowie

król Saksonii
Fryderyk August III Wettyn
(1865-1932)
∞ 1891
Luiza Habsburg-Lotaryńska
(1870-1947)

Albert Thurn und Taxis (1867-1952)
∞ 1890
Małgorzata Klementyna Habsburg-Lotaryńska
(1870-1955)

Rodzice

Fryderyk Krystian Wettyn (1893-1968)
∞ 1923
Elżbieta Thurn und Taxis (1903-1976)

Maria Emanuel Wettyn (1926-2012)

Powiązania dynastyczne z innymi pretendentami do tronu[edytuj]

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Fryderyk August III
1865-1932
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Fryderyk Krystian
1893-1968
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Ernest Henryk
1896-1971
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Maria Emanuel
1926-2012
 
Maria Anna
1929-2012
 
Albert Józef
1934-2012
 
Dedo
1922-2009
 
Timo
1923-1982
 
Gero
1925-2003
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Aleksander de Afif
1954-
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Rüdiger von Sachsen
1953-
 

Przypisy

  1. Adam Biliński "Czy Polacy mają swojego pretendenta do tronu?" (w:) Verbum Nobile Nr 17 z 2008, str. 8-10
  2. An Online Gotha
  3. Grzegorz Rzeczkowski "Król Maria Pierwszy" [w:] Przekrój Nr 25 z 16 czerwca 2005, str. 48-49.
  4. "Not long after the raid, Prince Maria Emanuel, then 18, sent a letter to ... . Before reaching its destination, the letter fell into the hands of a Nazi spy, and the Gestapo arrested the young prince at Haus Wachnitz. He was cast into prison and given a death sentence ..." [w:] Olga S. Opfell. Royalty who wait. 2001. str. 108. ISBN 978-0-7864-0901-3
  5. Űbersendung der Führerinformation 191 der Reichsjustizministers : Anklage gegen den Schüler Maria Emanuel Herzog zu Sachsen (Dresden) wegen Wehrkraftzersetzung und Rundfunkverbrechens [w:] Helmut Heiber, Peter Longerich, Institut für Zeitgeschichte (Munich, Germany). Akten der Partei-Kanzlei der NSDAP: Rekonstruktion eines verlorengegangenen. 1983. str. 1034.
  6. Grzegorz Rzeczkowski "Król Maria Pierwszy" [w:] Przekrój Nr 25 z 16 czerwca 2005, str. 48-49.
  7. An Online Gotha
  8. Grzegorz Rzeczkowski "Król Maria Pierwszy" [w:] Przekrój Nr 25 z 16 czerwca 2005, str. 48-49.
  9. Przywołując dewizę Augusta II "Tantum quantum possum" [w:] Studia historyczne. Polskie Towarzystwo Historyczne. Polska Akademia Nauk. Komisja Nauk Historycznych. t. 41, 1998. str. 311 (ks. Maria Emanuel Saski, Mowa wygłoszona na Wawelu w dniu 15 września 1997 roku, s. 13 – 14); Rzeczpospolita wielu narodów i jej tradycje Materiały z konferencji „Trzysta lat od początku unii polsko-saskiej. Rzeczpospolita wielu narodów i jej tradycje”, Kraków 15 – 17 IX 1997 r., pod redakcją Andrzeja K. Link – Lenczowskiego i Mariusza Markiewicza. 1999 ISBN 83-909177-8-5
  10. Umowa o dziedziczenie z 14 maja 1997 roku
  11. artykuł w czasopiśmie Der Spiegel
  12. Adam Biliński "Kto ma prawo do tytułu Margrabiego Miśni?" (w:) Verbum Nobile Nr 19 z 2015, str. 8-17
  13. Grzegorz Rzeczkowski "Król Maria Pierwszy" [w:] Przekrój Nr 25 z 16 czerwca 2005, str. 48-49.
  14. Zmarł książę Maria Emanuel, margrabia Miśni i głowa rodu Wettynów - Wiadomości Tradycji katolickiej
  15. Król Maria Emanuel nie żyje – informacja na stronie Organizacji Monarchistów Polskich
  16. Dynastic orders. W: Register of orders of chivalry. Report of the International Commission for Orders of Chivalry (2002) [on-line]. en. [dostęp 2016-05-24].