Maria Zmarz-Koczanowicz

Maria Zmarz-Koczanowicz

Data i miejsce urodzenia	8 listopada 1954 Cieplice Śląskie-Zdrój
Zawód	reżyser, scenarzysta
Odznaczenia

Maria Elżbieta Zmarz-Koczanowicz (ur. 8 listopada 1954 w Cieplicach Śląskich) – polska reżyserka i scenarzystka filmowa.

Życiorys

Ukończyła w 1978 r. malarstwo na Wydziale Malarstwa, Grafiki i Rzeźby Państwowej Wyższej Szkoły Sztuk Plastycznych we Wrocławiu (obecnie: Akademia Sztuk Pięknych im. Eugeniusza Gepperta), w 1982 r. studia na Wydziale Radia i Telewizji Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach. W 2008 r. uzyskała stopień naukowy doktora sztuki filmowej, stopień doktora habilitowanego sztuki filmowej w 2011 r. nadany na Wydziale Reżyserii Filmowej i Telewizyjnej PWSFTviT w Łodzi. W 2019 r. otrzymała tytuł naukowy profesora sztuk filmowych. Wykładowca Wydziału Reżyserii Filmowej i Telewizyjnej PWSFTViT w Łodzi, w latach 2008–2016 jego prodziekan.

Członkini Stowarzyszenia Filmowców Polskich. Zasiadała w zarządzie Gildii Reżyserów Polskich. 30 maja 2025 r. ministra kultury i dziedzictwa narodowego Hanna Wróblewska powołała ją na członkinię Rady Programowo-Naukowej Filmoteki Narodowej – Instytutu Audiowizualnego.

Stworzyła dziesiątki filmów dokumentalnych i Teatrów Telewizji, a także komedię społeczną Kraj świata (1993).

W 2013 r. za wybitne zasługi w badaniu, dokumentowaniu i upamiętnianiu historii Marca '68, została odznaczona Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski, którym miała zostać udekorowana 8 marca 2013, z okazji 45 rocznicy tych wydarzeń, ale order odebrała 3 maja 2013 podczas uroczystości na Zamku Królewskim z okazji Święta Narodowego Trzeciego Maja.

Nagrody i wyróżnienia

• II nagroda na III Ogólnopolskim Przeglądzie „Młode Kino Polskie” w Gdańsku w kategorii filmów krótkich za film Jestem mężczyzną (1986)
• „Brązowy Lajkonik” na Ogólnopolskim Festiwalu Filmów Krótkometrażowych w Krakowie za filmy Jestem mężczyzną (1986)
• „Złota Taśma” - Nagroda Jury Samodzielnego Koła Piśmiennictwa Filmowego SFP przyznana podczas Ogólnopolskiego Festiwalu Filmów Krótkometrażowych w Krakowie w kategorii: film polski za film Jestem mężczyzną (1986)
• Nagroda Szefa Kinematografii w dziedzinie filmu dokumentalnego za film Jestem mężczyzną i Urząd (1986)
• I nagroda na IV Festiwalu „Młode Kino Polskie” w Gdańsku w kategorii filmów krótkich za film Urząd (1987)
• Grand Prix „Złoty Lajkonik” na Ogólnopolskim Festiwalu Filmów Krótkometrażowych w Krakowie za film Urząd (1987)
• Nagroda Główna „Srebrny Smok” na Międzynarodowym Festiwalu Filmów Krótkometrażowych w Krakowie za film Urząd (1987)
• I nagroda na MFF „Cinema du Reel” w Paryżu w kategorii filmu krótkiego za film Urząd (1988)
• Nagroda im. Stanisława Wyspiańskiego za dotychczasowe osiągnięcia w reżyserii filmów dokumentalnych (1988)
• Nagroda na 6. Festiwalu „Młode Kino Polskie” w Gdańsku za scenariusz filmu Sprzedawca chleba (1989)
• Nagroda Szefa Kinematografii za twórczość filmową w dziedzinie filmu dokumentalnego za reżyserię filmu Nie wierzę politykom (1991)
• „Brązowy Smok” na Międzynarodowym Festiwalu Filmów Krótkometrażowych w Krakowie za film Zamień mnie w długiego węża (1998)
• 2.sakiewki (nagrody 2.jurorów) na IV Ogólnopolskim Festiwalu Sztuki Reżyserskiej „Interpretacje” w Katowicach za reżyserię przedstawienia Sandra K. Manueli Gretkowskiej w Teatrze Telewizji (2001)
• Nagroda Prezesa TVP w Ogólnopolskim Niezależnym Przeglądzie Form Dokumentalnych „Nurt” w Kielcach za film Dzieci rewolucji (2002)
• Polsko-Niemiecka Nagroda Dziennikarska w kategorii Telewizja (2003)
• Nagroda Specjalna „Brązowy Lajkonik” na XLIII Krakowskim Festiwalu Filmowym w Konkursie Polskim za film Pokolenie 89 (2003)
• Nagroda Główna „Złoty Nurt - Wydarzenie Nurtu” na X Ogólnopolskim Przeglądzie Form Dokumentalnych „Nurt” w Kielcach "za brawurowe i wnikliwe pokazanie obrazu trudnego wchodzenia w życie sześciu bohaterów z pokolenia 20-latków" w filmie Dziennik.pl (2005)
• Grand Prix V Festiwalu Teatru Polskiego Radia i Teatru Telewizji Polskiej „Dwa Teatry” w Sopocie za adaptację (z Tadeuszem Sobolewskim) i reżyserię dla Teatru Telewizji sztuki Pamiętnik z Powstania Warszawskiego (2005)
• Nagroda Fundacji Monumentum Iudaicum Lodzense na XVII Festiwalu Mediów „Człowiek w zagrożeniu” w Łodzi za film Dworzec Gdański (2007)
• „Kamera Dawida” na Warszawskim Festiwalu Filmów o Tematyce Żydowskiej w kategorii: Długi dokument za film Zwyczajny marzec (2009)
• Nagroda Prezesa Stowarzyszenia Filmowców Polskich na 49. Krakowskim Festiwalu Filmowym - w Konkursie Polskim za film Zwyczajny marzec (2009)
• Nagroda Główna 9. Festiwalu Filmów z Europy Środkowej i Wschodniej „goEast” w Wiesbaden w kategorii filmów dokumentalnych za film Kocham Polskę (2009)
• Nagroda Fundacji Monumentum Iudaicum Lodzense na XXII Festiwalu Mediów „Człowiek w zagrożeniu” w Łodzi za film Wiera Gran (2012)
• Nagroda Specjalna Przewodniczącego Komitetu Organizacyjnego Festiwalu Filmu Polskiego w Ameryce w Chicago za "szczególne wartości uniwersalne" w filmie Wiera Gran (2012)
• Nagroda im. Aleksandra Kamińskiego na Festiwalu Mediów „Człowiek w zagrożeniu” w Łodzi za film Gruba (2017)
• „Złote Grono” na Lubuskim Lecie Filmowym w Łagowie w Konkursie Filmów Dokumentalnych za film Gruba (2017)
• Nagroda Fundacji Monumentum Iudaicum Lodzense na Festiwalu Mediów „Człowiek w zagrożeniu” w Łodzi za film Notatki z życia. Edward Żebrowski (2018)
• III nagroda na Festiwalu Polonijnym „Losy Polaków” w Warszawie w kategorii: Filmy dokumentalne za film Guczo. Notatki z życia (2020)
• „Złote Grono” na Lubuskim Lecie Filmowym w Łagowie w Konkursie Filmów Dokumentalnych za "wielowymiarowy i spójny portret artysty-arystokraty, świadka XX wieku" w filmie Guczo. Notatki z życia (2020)
• „Laur Cisowy” za wybitne osiągnięcia na 26. Festiwalu Filmu-Muzyki-Malarstwa „Lato z Muzami” w Nowogardzie (2023)

Źródło:.

Linki zewnętrzne

• Maria Zmarz-Koczanowicz w bazie filmpolski.pl
• Maria Zmarz-Koczanowicz w bazie IMDb (ang.)
• Maria Zmarz-Koczanowicz w bazie Filmweb
• Maria Zmarz-Koczanowicz [online], Gildia Reżyserów Polskich  (pol.).