Markward von Salzbach

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Markward von Salzbach
Grunwald Markward.jpg
Markward von Salzbach złapany na arkan przez Tatara. Fragment obrazu Bitwa pod Grunwaldem Jana Matejki
Data urodzenia XIV wiek
Data śmierci 1410
Ród Salzbach
Wojny i bitwy Bitwa nad Worsklą (1399)
Bitwa pod Grunwaldem (1410)
Chorągiew komturii i miasta Pokarmin (Brandenburg) w bitwie pod Grunwaldem

Markward (Marquard) von Salzbachrycerz i dostojnik krzyżacki, komtur pokarmiński. Na początku XV wieku założył wieś Salzbach.

W 1384, podczas wojny domowej na Litwie został pojmany przez Witolda. Za jego pośrednictwem Witold rozpoczął tajne układy z krzyżakami. W roku 1390, podczas kolejnej wojny domowej na Litwie Markward wziął udział w podpisaniu układu w Ełku pomiędzy zakonem a Witoldem. Następnie Salzbach obejmował coraz odpowiedzialniejsze stanowiska. W 1402 został komturem Pokarmina (niem. Brandenburg).

W 1399 dowodził oddziałem krzyżackim posiłkującym Witolda w bitwie nad Worsklą[1]. W 1407, gdy wojna polsko-litewsko-krzyżacka wisiała na włosku, został wysłany do Witolda w poselstwie, aby uzyskać deklarację pokoju między Litwą a zakonem. Bardzo obraźliwie zapytał Witolda czy zamierza zdradzić krzyżaków po raz czwarty[2].

W 1409 wraz z komturem Ostródy Friedrichem von Zollern dowodził wojskami krzyżackimi, które najechały Księstwo Mazowieckie[3].

Zginął po bitwie pod Grunwaldem. Według Jana Długosza rycerza pojmał jego ojciec Jan Długosz z Niedzielska[4]:

Schwytany zaś został (...) wspomniany Markward [von Salzbach], komtur brandenburski w wielkiej bitwie przez Jana Długosza z Niedzielska, rycerza z domu Zubrzagłowa albo Perstina, czyli Wieniawa, ojca i rodzica mego rodzonego wraz z kilku rycerzami zakonnymi i chorągwią wspomnianą, wśród nich i rycerzem Schumborkiem.

Zaraz po bitwie Markward został ścięty na rozkaz wielkiego księcia Witolda – na temat powodów egzekucji istnieje kilka teorii. Jedna z nich głosi iż podczas jednego z poselstw Salzbach nazwał matkę Witolda Birutę „ladacznicą i nieczystą matroną” za co Witold poprzysiągł mu zemstę. Wraz z Markwardem zostali zabici dwaj inni rycerze: Schaumburg oraz Jerzy Marschalk[5].

Ciekawostki[edytuj]

  • Polski malarz Jan Matejko uczynił Markwarda jedną z postaci na obrazie Bitwa pod Grunwaldem. W wizji artysty rycerz siedzi na potkniętym, brązowym koniu w zbroi próbując go popędzić i zostaje złapany na arkan przez Tatara. Na obrazie nie posiada on hełmu. Zarówno on jak i koń okryci są kolorowymi tunikami.
  • Prawdopodobnie na tej postaci wzorował się Henryk Sienkiewicz w powieści Krzyżacy, kiedy mówiono o wymordowaniu domniemanych dzieci Witoldowych przez braci zakonnych Szomberga i Markwarta[potrzebny przypis].

Przypisy

  1. Anna Supruniuk: Abraham Socha (pol.). ipsb.nina.gov.pl. [dostęp 2015-11-10].
  2. Stefan Kuczyński: Wielka wojna z Zakonem Krzyżackim w latach 1409–1411. Warszawa: MON, 1955, s. 87.
  3. Stefan Kuczyński: Wielka wojna z Zakonem Krzyżackim w latach 1409–1411. Warszawa: MON, 1955, s. 98.
  4. Rafał Jaworski: Jan Długosz – kustosz narodowych pamiątek.
  5. Stefan Kuczyński: Wielka wojna z Zakonem Krzyżackim w latach 1409–1411. Warszawa: MON, 1955, s. 304.