Michel Butor

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Michel Butor
Ilustracja
Michel Butor (2002)
Data i miejsce urodzenia 14 września 1926
Mons-en-Baroeul
Data i miejsce śmierci 24 sierpnia 2016
Contamine-sur-Arve
Zawód pisarz

Michel Butor fr: miʃɛl bytɔʀ, (ur. 14 września 1926 w Mons-en-Baroeul, zm. 24 sierpnia 2016 w Contamine-sur-Arve[1]) – francuski pisarz.

Studiował filozofię na Sorbonie[2] pod kierunkiem Gastona Bachelarda[3], ukończył ją w 1947 roku. Nauczał w Egipcie, Manchesterze[2], Salonikach, Stanach Zjednoczonych i Genewie[3]. Zdobył liczne nagrody literackie, w tym Prix Apollo, Prix Fénéon i Nagrodę Renaudot. W 1958 poślubił Marie-Josèph Mas, z którą miał cztery córki: Cécile, Agnès, Irène i Mathilde[3]. W 1954 roku opublikował swoją pierwszą powieść Passage de Milan, która ukazała się nakładem wydawnictwa Éditions de Minuit[3].

Dziennikarze i krytycy wiązali jego pierwsze powieści z nurtem nouveau roman, ale sam Butor od dawna sprzeciwia się takiemu zaszufladkowaniu[3]. Jest wprawdzie pisarzem eksperymentującym, ale jego pisarstwo zmierza w kierunku eksperymentu inaczej niż "Nowa powieść". Jego najbardziej znane dzieło, Przemiana (La Modification), jest w całości napisane w drugiej osobie. Autor pozostawał pod wyraźnym wpływem twórczości Jamesa Joyce'a[2].

Od roku 1960 nie napisał żadnej powieści. Korzystał z innych form, takich jak eseje, poezja, "książki artystyczne"; niektóre utwory nie poddają się klasyfikacji (np. Mobile). Jego ulubione tematy to literatura, malarstwo, podróże. Jego proza łączy w sobie rygorystyczną symetrię strukturalistyczną (np. schemat architektoniczny w Passage de Milan albo strukturę kalendarzową w Odmianach czasu) z liryczną, poetycką i nienowatorską wrażliwością.

W 2013 roku Akademia Francuska uhonorowała go Grand Prix za całokształt twórczośc[3]i.

Twórczość[edytuj]

Powieści
  • Passage de Milan (1954)
  • L'emploi du temps (1956) (pol. Odmiany czasu)
  • La modification (1957) (pol. Przemiana)
  • Degrés (1960)
Krytyka literacka
  • Histoire extraordinaire: essai sur un rêve de Baudelaire (1961)
  • Les mots dans la peinture (1969)
  • Improvisations sur Flaubert (1984)
  • Improvisations sur Michel Butor: l'écriture en transformation (1993)
  • L'utilité poétique (1995)
  • Quant au livre: triptyque en l'honneur de Gauguin (2000)
Eseje
  • Répertoires [I à V] (1960-1982)
  • Essais sur le roman (w Polsce wydano zbiór Powieść jako poszukiwanie : wybór esejów)
Inne gatunki
  • Mobile : étude pour une représentation des États-Unis (1952)
  • Le génie de lieu (1958)
  • Portrait de l'artiste en jeune singe (1967)
  • Niagara (1969)
  • Matière de rêves (1975-1985)
  • Retour du boomerang (1988)
  • L'embarquement de la reine de Saba (1989)
  • Transit A, Transit B (1992)

Przypisy[edytuj]

  1. Thierry Clermont: Décès du romancier Michel Butor (fr.). lefigaro.fr, 2016-08-24. [dostęp 2016-08-25]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-08-25)].
  2. a b c Michel Butor, French author (ang.). Encyclopaedia Britannica. [dostęp 2016-11-07].
  3. a b c d e f William Grimes: Michel Butor, French Novelist Who Shattered Conventions, Dies at 89 (ang.). nytimes.com. [dostęp 2016-11-07].

Linki zewnętrzne[edytuj]