Mikołaj Orechwa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Mikołaj Orechwa[1] vel Mikołaj Kłyszko vel Mikołaj Malinowski (ur. 24 listopada 1902 w Borunach niedaleko Oszmiany, zm. 1990) – pułkownik MBP pochodzenia białoruskiego, kierownik Wydziału Personalnego i dyrektor Departamentu Kadr i Szkolenia MBP w latach 1944–1955.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Od 1919 żołnierz Armii Czerwonej, wziął udział w wojnie polsko-bolszewickiej i w bitwie pod Warszawą. W tym też roku wstąpił do Wszechzwiązkowej Komunistycznej Partii (bolszewików).

Do 1923 był sekretarzem komitetu gubernialnego w Nowogrodzie, w latach 1923–1924 sekretarz KC Komsomołu Białorusi. Jako delegat Białorusi uczestniczył w II Zjeździe Komsomołu i Kongresie Komunistycznego Międzynarodowego Związku Młodzieży. W 1924 skierowany do pracy komunistycznej w II RP, gdzie przebywał trzykrotnie w latach 1924–1930, 1934–1935 i 1936–1937, ukrywając się pod fałszywymi nazwiskami Malinowski vel Kłyszko. W 1926 został aresztowany w Wilnie i skazany na 5 lat więzienia. Od 1926 członek KC Komunistycznej Partii Zachodniej Białorusi. W 1935 został delegatem Zachodniej Białorusi na VII Kongres Kominternu. W latach 1936–1939 przebywał w Pradze, gdzie został uwięziony. W grudniu 1939 dzięki porozumieniu niemiecko-sowieckiemu wyjechał do ZSRR.

W 1944 oddelegowany do pracy w Ministerstwie Bezpieczeństwa Publicznego. 1 sierpnia 1944 roku w RBP w Lublinie objął stanowisko kierownika Wydziału Personalnego; następnie w stopniach majora, podpułkownika i pułkownika był na stanowisku – od 25 marca 1946 Dyrektora Biura Personalnego MBP, od 1 sierpnia 1949 Dyrektora Departamentu Kadr MBP i od 1 stycznia 1955 do 10 stycznia 1956 – Dyrektora Departamentu Kadr i Szkolenia Komitetu do spraw Bezpieczeństwa Publicznego. Członek PPR i PZPR. Uchwałą Prezydium KRN z lipca 1946 został odznaczony Złotym Krzyżem Zasługi[2]. Otrzymał także (10 października 1945) Order Krzyża Grunwaldu III klasy[3].

Po 1956 powrócił do ZSRR. W latach sześćdziesiątych rozmawiała z nim w Mińsku O. Szatunowska[4].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Niekiedy nazwisko oddaje się w spolonizowanej formie Mikołaj Orechwo. Zob. np. Jerzy Poksiński, Aleksander Kochański, Krzysztof Persak, Kierownictwo PPR i PZPR wobec wojska 1944-1956, Instytut Studiów Politycznych Polskiej Akademii Nauk, Warszawa 2003, s. 142; (red. Michał Gnatowski), Ruch robotniczy na Białostocczyźnie. Studia i materiały. Praca zbiorowa, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1987, s. 49. Rzadziej można je spotkać w wersji czysto białoruskiej Mikałaj Arechwa. Zob. Andrzej Garlicki, Encyklopedia historii Drugiej Rzeczypospolitej, Wiedza Powszechna, Warszawa 1999, s. 163.
  2. M.P. z 1947 r. Nr 12, poz. 28.
  3. M.P.1945.44.109 - prawo.pl, www.prawo.pl [dostęp 2018-02-05].
  4. О.Шатуновская, Катынь, katyn.chat.ru [dostęp: 6 lutego 2012] (ros.)

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]