Mistagogia

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Mistagogia /(gr.) μυσταγογέω, μυσταγογία/ – pojęcie religijne oznaczające wprowadzanie w misterium – duchową tajemniczą rzeczywistość[1]. W chrześcijaństwie jest ona określana jako wtajemniczenie chrześcijańskie.

Mistagogia a katechumenat[edytuj | edytuj kod]

Termin „mistagogia” był początkowo w użytku greckich religii misteryjnych. W świeckim znaczeniu, mówiono o przewodniku oprowadzającym po mieście, że jest mistagogiem. Nie występował w literaturze chrześcijańskiej przed IV w., choć traktowała ona o rzeczywistości określanej później przez to pojęcie. Na przełomie IV/V w. mistagogią nazwano wprowadzanie katechumena w misterium wiary i zbawienia[1].

W Kościele starożytnym cały proces inicjacji kandydatów do chrztu w chrześcijaństwo zwany katechumenatem miał charakter mistagogii. Jednak szczególnym, właściwym etapem poświęconym mistagogii były katechezy pochrzcielne dla neofitów, zwane katechezami mistagogicznymi[2]. Mistagogia prowadzi niewierzących do wiary w tajemnicę Chrystusa i Jego Misterium paschalne, przechodząc od tego, co widzialne, do tego, co niewidzialne, od znaku do tego, co on oznacza, od "sakramentów" do "misteriów". Nie można wprowadzić w to misterium samym nauczaniem. Nie jest ono bowiem zbiorem prawd. Chrześcijańskim misterium jest Osoba Jezusa Chrystusa, a zadaniem mistagogii jest pomóc w poznaniu tej Osoby i oddaniu Jej swego życia. Ten proces wzrostu dokonuje się we wspólnocie Kościoła. W Kościele katolickim mistagogia na nowo znajduje swe należne jej miejsce od czasu reformy Soboru watykańskiego II[3].

Na najstarsze pisemne wzmianki o mistagogii natrafiono w liście Klemensa Aleksandryjskiego do Teodora z przełomu II i III w. n.e. w kontekście Ewangelii św. Marka i oraz gnostyckiej tzw. Tajemnej Ewangelii Marka.[potrzebne źródło]

Sakramenty wtajemniczenia chrześcijańskiego[edytuj | edytuj kod]

Powracając do tradycyjnej mistagogii chrześcijańskiej, Ogólne wprowadzenie do odnowionych po Soborze watykańskim II obrzędów chrztu dzieci, ponownie, jak w pierwszych wiekach, a także podobnie jak w praktyce Kościołów prawosławnych łączy trzy sakramenty: Chrzest, Bierzmowanie i Eucharystię, nazywając je sakramentami „wtajemniczenia chrześcijańskiego”. Przyjmowanie ich w tej właśnie kolejności prowadzi przez wiarę do wtajemniczenia w misterium paschalne: „doprowadzają do pełnej dojrzałości wyznawców Chrystusa, którzy w Kościele i w świecie pełnią posłannictwo właściwe całemu ludowi chrześcijańskiemu”. Neofici najpierw we chrzcie zostają odrodzeni z wody i Ducha Świętego (por. J 3,5) i stają się nowym stworzeniem. Następnie „dokładniej upodobniają się do Chrystusa i napełniają Duchem Świętym”, następnie „uczestnicząc w zgromadzeniu eucharystycznym, przyjmują Ciało Syna Człowieczego i piją Jego Krew, aby otrzymać życie wieczne (por. J 6,55) i wyrażać jedność ludu Bożego”[4][5].

W posynodalnej adhortacji Sacramentum Caritatis 64 papież Benedykt XVI mówił o konieczności prowadzenia w parafiach drogi mistagogicznej, która skupiałaby się na trzech elementach: wprowadzaniu wiernych w historię zbawienia, objaśnianiu znaków zawartych w obrzędach liturgicznych i sakramentach, oraz uczeniu wiązania tych obrzędów z codziennym życiem chrześcijańskim[6].

Przypisy

  1. 1,0 1,1 W. Zyzak: Mistagogia. s. 527.
  2. Por. Katechezy przedchrzcielne i mistagogiczne. Wojciech Kania (tł.); Jacek Bojarski OP (wstęp), Mateusz Bogucki OP (oprac.), Warszawskie Towarzystwo Teologiczne. Kraków: Wyd. "M", 2000, s. 394, seria: Biblioteka Ojców Kościoła 14. ISBN 8372212643.
  3. Por.William Harmless SJ: Augustine and the Catechumenate. s. 1-2.
  4. Wtajemniczenie chrześcijańskie. Wprowadzenie ogólne, n. 6. W: Obrzędy Chrztu dzieci dostosowane do zwyczajów diecezji polskich, 2.. Wyd. 3. Katowice: Księgarnia św. Jacka, 2009, s. 9-10.
  5. Por. Bishop Samuel Joseph Aquila. Confirmation as a Sacrament of Initiation. „L'Osservatore Romano (wersja angielska)”. 2012 (4 April). s. 4-5. 
  6. Krzysztof Broszkowski OP. Jedność parafii a celebracja Eucharystii w małych wspólnotach w parafii w świetle najnowszych dokumentów Kościoła. „Wrocławski Przegląd Teologiczny”. 21.2 (2013). s. 145-146. 

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Harmless, William SJ: Augustine and the Catechumenate. Collegville, Minnesota: Liturgical Press, 1995, s. 406. ISBN 0-8146-6132-7.
  • Wtajemniczenie chrześcijańskie. Wprowadzenie ogólne. W: Obrzędy Chrztu dzieci dostosowane do zwyczajów diecezji polskich. Wyd. 3. Katowice: Księgarnia św. Jacka, 2009, s. 9-18.
  • Zyzak, Wojciech, Mistagogia, w: Leksykon duchowości katolickiej, Wydawnictwo „M”, Lublin-Kraków 2002, s. 527-530, ISBN 83-7221-333-X

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]