Modrzyk markizyjski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Modrzyk markizyjski
Porphyrio paepae
Steadman, 1988
Ilustracja
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ptaki
Infragromada ptaki neognatyczne
Rząd żurawiowe
Nadrodzina Ralloidea
Rodzina chruściele
Rodzaj Porphyrio
Gatunek modrzyk markizyjski
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[1]
Status iucn3.1 EX pl.svg

Modrzyk markizyjski (Porphyrio paepae) – gatunek ptaka z rodziny chruścieli. Występował na Hiva Oa i Tahuata (Markizy, Polinezja Francuska). Znany z subfosylnych szczątków i obrazu Paula Gauguina z 1902, na którym widnieje prawdopodobnie modrzyk markizyjski. Gatunek wymarły.

Taksonomia[edytuj | edytuj kod]

Po raz pierwszy gatunek opisał David W. Steadman w 1988 na łamach Proceedings of the Biological Society of Washington. Holotyp stanowiła niekompletna kość udowa ze stanowiska Hanatekua Shelter na Hiva Oa. Odnaleziono również inne kości, również na wyspie Tahuata (Polinezja Francuska). Autor nadał nowemu gatunkowi nazwę Porphyrio paepae[2], akceptowaną przez autorów Handbook of the Birds of the World[3]. Międzynarodowy Komitet Ornitologiczny nie uznaje tego gatunku[4]. Szczątki subfosylne przechowywane są w zbiorach w Honolulu[5].

Zasięg[edytuj | edytuj kod]

Gatunek występował na wyspach Hiva Oa i Tahuata (Markizy, Polinezja Francuska), oddalonych od siebie o 3 km[5].

Status[edytuj | edytuj kod]

IUCN uznaje modrzyka markizyjskiego za gatunek wymarły (EX, Extinct)[6]. Prócz szczątków subfosylnych zachował się również obraz Paula Gauguina z 1902, na którym widnieje scena z Markizów zawierająca m.in. psa atakującego ptaka podobnego do chruściela; być może jest to właśnie modrzyk polinezyjski. Norweski podróżnik Thor Heyerdahl w 1937 na Hiva Oa miał widzieć nielotnego ptaka wielkości kury[5]. Nie są znane dokładne przyczyny wymarcia modrzyków markizyjskich[6]; proporcje długości kości skrzydeł nie wskazują jednoznacznie na lotność lub nielotność tych ptaków, miały prawdopodobnie ograniczoną zdolność lotu[5]. Do wymarcia mógł przyczynić się nadmierny odłów i drapieżnictwo ze strony wprowadzonych na wyspy gatunków[6].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Porphyrio paepae. Czerwona księga gatunków zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.).
  2. David W. Steadman. A New Species Of Porphyrio (Aves, Rallidae) From Archaeological Sites In The Marquesas islands. „Proceedings of the Biological Society of Washington”. 101 (1). s. 162–170. 
  3. Marquesan Swamphen (Porphyrio paepae). W: del Hoyo, J., Elliott, A., Sargatal, J., Christie, D.A. & de Juana, E. (eds.). Handbook of the Birds of the World Alive [on-line]. 2017. [dostęp 1 listopada 2017].
  4. Frank Gill & David Donsker: Rails, gallinules, trumpeters & cranes. IOC World Bird List (v7.3), 31 lipca 2017. [dostęp 1 listopada 2017].
  5. a b c d Julian P. Hume: Extinct Birds. Bloomsbury Publishing, 2017. ISBN 978-1-4729-3745-2.
  6. a b c Marquesan Swamphen Porphyrio paepae. BirdLife International. [dostęp 1 listopada 2017].