Mur Aureliana
 Mur Aureliana (2006) | |
| Państwo | |
|---|---|
| Lokalizacja | |
| Typ | |
| Data budowy |
272–282 |
Położenie na mapie Rzymu  | |
Położenie na mapie Włoch  | |
Położenie na mapie Lacjum  | |
 41°52′23,85″N 12°29′56,24″E/41,873292 12,498956
| |
Mur Aureliana, mury Aureliana (łac. murus Aureliani, moenia Aureliana) – obronne mury miejskie wzniesione wokół starożytnego Rzymu w latach 272–282 z inicjatywy cesarza Lucjusza Domicjusza Aureliana.
Powstały w reakcji na najazd Alanów na Italię w roku 268 (kryzys wieku III); ich budowę ukończył cesarz Probus. Umocnienia objęły swym zasięgiem Rzym na lewym brzegu Tybru oraz niewielki umocniony przyczółek na prawym brzegu rzeki. Mur zamykał w swoim obrębie siedem wzgórz miasta, Pole Marsowe oraz Zatybrze. Całość fortyfikacji otaczała teren o powierzchni około 14 km².
Opis
[edytuj | edytuj kod]Do budowy wielkiego pasa umocnień wykorzystano wiele istniejących budowli (między innymi Castra praetoria, Amphitheatrum Castrense, Sepulcrum Cestii). Jego długość wynosiła 19 kilometrów, wysokość od 6 do 8 metrów. Mur skonstruowany był głównie z betonu okładanego cegłą, czym różnił się od murów serwiańskich zbudowanych w czasach republiki. Jego szczyt został wzmocniony blankami, wzdłuż których prowadził przesłonięty korytarz. W odstępach 100 stóp rzymskich (około 30 metrów) wzniesiono kwadratowe wieże z pomieszczeniami, w których ścianach wykuto otwory strzelnicze. We wnętrzu umieszczono machiny miotające pociski. Mur posiadał wewnętrzne pomieszczenia służące jako magazyny. Fortyfikację wyposażono w 116 latryn. W fortyfikacjach przebito 18 bram (między innymi Porta Maggiore); część z nich jest używana do dzisiaj przez ruch kołowy. Przez Porta San Sebastiano wiedzie droga Via Appia.
Mur Aureliana nie uchronił Rzymu w starożytności przed zdobyciem przez Wizygotów (410) i Wandalów (455), a w czasach nowożytnych przez Francuzów (1849) i Włochów (1870).
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Wielka historia świata. T. 4: Kształtowanie średniowiecza. Kraków: Oficyna Wydawnicza Fogra, 2005, ISBN 83-89265-54-0
- Sari Gilbert, Michael Brouse: Przewodnik National Geographic-Rzym. Warszawa: Wydawnictwo G+J RBA, 2011, s. 214. ISBN 978-83-7596-189-8.