Nawałnice w Polsce (2017)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Nawałnice w Polsce w 2017
Ilustracja
Skutki nawałnicy nad Kaszubami (Lipusz)
Państwo  Polska
Miejsce województwo kujawsko-pomorskie, województwo pomorskie, województwo wielkopolskie
Rodzaj zdarzenia burza wielokomórkowa typu bow echo
Data 11–12 sierpnia 2017
Ofiary śmiertelne 6 osób[1]
Ranni 62[2]
brak współrzędnych

Nawałnice w Polsce z 11 i 12 sierpnia 2017 – katastrofalne w skutkach zjawisko pogodowe (burza wielokomórkowa typu bow echo o długości 300 km[3]), które spowodowało śmierć 6 osób[1].

Sytuacja meteorologiczna[edytuj | edytuj kod]

Gwałtowne burze występowały na terenie kraju od 10 sierpnia 2017[1]. 11 sierpnia 2017 (ok. godziny 14) wydano ostrzeżenie drugiego stopnia o burzach z gradem obowiązujące do godziny 21 tego samego dnia[1].

Najgwałtowniejsza burza przeszła w godzinach popołudniowych, wieczornych oraz w nocy z 11 na 12 sierpnia 2017 w pasie od Dolnego Śląska przez Wielkopolskę i Kujawy po Pomorze Gdańskie oraz Warmię. Prędkość wiatru w porywach podczas przejścia tego układu osiągała 120 km/h, a punktowo przekraczała nawet 150 km/h[4].

Skutki[edytuj | edytuj kod]

Największe straty materialne odnotowano w województwach: kujawsko-pomorskim (powiaty: bydgoski, nakielski, sępoleński, tucholski i żniński) oraz pomorskim (31 gmin w powiatach: bytowskim, chojnickim, człuchowskim, kartuskim, kościerskim i lęborskim), a także w wielkopolskim[1][2]. Ogółem oszacowane straty w zniszczonych budynkach to ponad 250 milionów złotych[5]. Ogólna wielkość strat w województwie kujawsko-pomorskim wyniosła ok. 200 mln zł, woj. wielkopolskim – 38 mln zł, a pomorskim – 27 mln zł[6]. W całej Polsce zniszczonych zostało 72 tys. ha upraw[7]. Ostateczne straty w woj. pomorskim oszacowano na 2,7 mld zł[8]. Do listopada 2017 tylko w woj. kujawsko-pomorskim na wypłatę pomocy finansowej dla poszkodowanych gminy otrzymały 54 mln zł[9]. W czerwcu 2018 Komisja Europejska przyznała 12,2 mln euro na likwidację skutków nawałnicy w woj. kujawsko-pomorskim, pomorskim i wielkopolskim[10].

Tylko na obszarze województwa kujawsko-pomorskiego w wyniku nawałnicy ucierpiały dwa tysiące domów (na ogólna liczbę 6 tys. uszkodzonych budynków); w samej gminie Sośno zniszczeniu uległo 1450 budynków, w tym 496 mieszkalnych i 954 niemieszkalnych[11]. W pierwszych godzinach po kataklizmie 132 tysiące osób z 1140 miejscowości pozbawionych było energii elektrycznej[12], przy czym czas wyłączenia w wielu wypadkach wynosił od kilku dni (np. miasto Tuchola) do kilkunastu. Uszkodzonych zostało 3 tys. stacji średniego napięcia, 129 linii przesyłowych. W kulminacyjnym momencie nieczynnych i uszkodzonych zostało około 12 głównych punktów zasilania[13][14].

Premier Beata Szydło w zniszczonej wsi Rytel, 15 sierpnia 2017

Na obozie harcerskim zorganizowanym przez Okręg Łódzki ZHR, położonym w lesie (Nadleśnictwo Rytel w Borach Tucholskich) w okolicach miejscowości Suszek (powiat chojnicki) zginęły dwie harcerki, a 22 innych harcerzy zostało rannych[15]. Liczba rannych w skali kraju wyniosła 62 osoby, w tym 23 strażaków[2].

Lasy Państwowe oszacowały straty w drzewostanie na 8,2 mln m3 drewna, a 45 tysięcy hektarów lasów będzie potrzebowało odnowienia[16]. Na obszarze podległym Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w Gdańsku zniszczeniu uległo od 30 do 36 mln drzew, czyli blisko 10 tys. hektarów lasu[17]. Na terenach o największych zniszczeniach ogłoszono stan siły wyższej o zasięgu ponadlokalnym oraz powołano zespoły kryzysowe, które zajęły się organizacją i koordynacją działań zmierzających do zabezpieczenia tych terenów przed szkodnictwem leśnym, a także uprzątnięciem powalonych drzew z dróg leśnych oraz przeprowadzeniem dokładnej inwentaryzacji szkód[18]. Oszacowano, że uprzątnięcie powalonych drzew zajmie 2 lata[16].

W ciągu roku po katastrofie Lasy Państwowe na sprzedaży powalonego drewna przez Regionalne Dyrekcje Lasów Państwowych w Gdańsku, Toruniu, Poznaniu i Szczecinku zarobiły ponad 810 mln zł. Jest to o 250 proc. więcej niż wartość drewna sprzedanego przez RDLP w Gdańsku w całym 2016 (w tym samym roku całe Lasy Państwowe sprzedały drewno za 7,4 mld zł). Nabywcami byli producenci papieru, celulozy i palet; część drewna wyeksportowano do Estonii, Węgier, Szwecji i w kontenerach do Chin. Według szacunków z 2018 z powalonych drzew można uzyskać nawet 10 mln m3 drewna[19].

Od 10 do 22 sierpnia 2017 Państwowa Straż Pożarna interweniowała 25997 razy[2]. Silny wiatr zerwał dachy z 4893 budynków (3522 mieszkalnych)[2].

Do likwidacji skutków nawałnic zostało skierowane wojsko (m.in. w okolicach miejscowości Zapora udrożniono koryto Brdy z powalonych drzew, które spiętrzały wodę, co mogłoby spowodować lokalne podtopienia)[20][21]. Nie wprowadzono jednak stanu klęski żywiołowej[22].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d e Stanowisko IMGW-PIB ws. sytuacji meteo. 11-12.08.2017 (pol.). [dostęp 2017-08-17].
  2. a b c d e Podsumowanie skutków nawałnic w okresie od 10 do 22 sierpnia 2017 r.. 2017-07-22. [dostęp 2017-09-06].
  3. Tak powstało bow echo, które zabiło 6 osób. Skutki nie musiały być tak tragiczne, ale.... 2017-08-15. [dostęp 2017-08-19].
  4. 42 M/S. 2017-08-12. [dostęp 2017-08-18].
  5. Beata Szydło o skutkach sierpniowej nawałnicy. Ponad 250 milionów złotych strat. 2017-09-01. [dostęp 2017-09-01].
  6. "Oszacowano wstępnie skutki nawałnicy", Dziennik Bałtycki 2 września 2017
  7. Pomoc dla rolników po nawałnicy. Tysiąc złotych za hektar. 2017-08-25. [dostęp 2017-08-26].
  8. Dariusz Gałązka Prawie 3 mld zł strat po nawałnicy. Marszałek woj. pomorskiego: "Unijna pomoc jest niezbędna"
  9. Wojewoda zdaje raport z pomocy dla ofiar sierpniowej nawałnicy. 2017-11-06. [dostęp 2017-11-07].
  10. Żaneta Kopczyńska Bruksela daje 12,2 mln euro na likwidację skutków nawałnicy
  11. Podarował nieznanej rodzinie dom. Sam kiedyś stracił swój w pożarze. 2017-11-20. [dostęp 2017-11-20].
  12. Po nawałnicy. "Robią sobie seflie przed ruinami naszego domu". 2017-08-18. [dostęp 2017-08-19].
  13. 74 tysiące ludzi bez prądu. Najgorzej w okolicach Tucholi i Chojnic
  14. W szpitalu w Tucholi nie ma prądu. Energia płynie z agregatu
  15. Komunikat prasowy nr 1/08/2017. 2017-08-12. [dostęp 2017-08-17].
  16. a b NAJWIĘKSZA TAKA KLĘSKA W HISTORII POLSKICH LASÓW (pol.). 2017-08-14. [dostęp 2017-08-17].
  17. Miliony powalonych drzew na Pomorzu, ale leśnicy nie chcą wstrzymać wycinek. 2017-09-02. [dostęp 2017-09-02].
  18. Lasy Państwowe wprowadzą tzw. stan siły wyższej o zasięgu ponadlokalnym. 2017-08-14. [dostęp 2017-08-18].
  19. Lasy Państwowe zainkasowały już ponad 800 mln zł za drewno z nawałnicy. 2018-08-12. [dostęp 2018-08-12].
  20. Jest decyzja MON ws. pomocy dla poszkodowanych przez nawałnice. 2017-08-15. [dostęp 2017-08-18].
  21. Akcja strażaków i wojska na Brdzie. Wyciągają z wody powalone drzewa. 2017-08-15. [dostęp 2017-08-18].
  22. Premier: Stan klęski żywiołowej ogłaszany jest na wniosek wojewody – obecnie nie ma takiej potrzeby. 2017-08-16. [dostęp 2017-08-18].