Nils Liedholm
| Pełne imię i nazwisko |
Nils Erik Liedholm | ||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Data i miejsce urodzenia |
8 października 1922 | ||||||||||||||||||||||||||||||
| Data i miejsce śmierci |
5 listopada 2007 | ||||||||||||||||||||||||||||||
| Wzrost |
183 cm[1] | ||||||||||||||||||||||||||||||
| Pozycja | |||||||||||||||||||||||||||||||
| Kariera seniorska[a] | |||||||||||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||||||||||
| Kariera reprezentacyjna | |||||||||||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||||||||||
| Kariera trenerska | |||||||||||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||||||||||
| Dorobek medalowy | |||||||||||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||||||||||
Nils Erik Liedholm (ur. 8 października 1922 w Valdemarsvik, zm. 5 listopada 2007 w Cuccaro Monferrato) – szwedzki piłkarz występujący na pozycji pomocnika lub cofniętego łącznika, reprezentant kraju, olimpijczyk, trener.
Jeden z najbardziej utytułowanych ludzi w historii szwedzkiej i włoskiej piłki nożnej. Jako zawodnik reprezentował barwy IK Sleipner, IFK Norrköping (dwukrotne mistrzostwo Szwecji) oraz AC Milanu (czterokrotne mistrzostwo Włoch, dwukrotny zdobywca Pucharu Łacińskiego). Z reprezentacją Szwecji zdobył mistrzostwo Nordyckie 1937–1947, mistrzostwo olimpijskie 1948 oraz wicemistrzostwo świata 1958. Słynął ze swojej dobrej techniki, kontroli, klasy i celnego strzału. Doskonale grał zespołowo, poprzez budowanie akcji za pomocą świetnego tempa i podań oraz wykazywał cechy przywódcze[2][3][4][5].
Jako trener był asystentem trenera Nereo Rocco w AC Milanie, którego w przyszłości trenował trzykrotnie, potem dwukrotnie trenował Hellasa Veronę (awans do Serie A), AC Monzę, FC Varese (awans do Serie A), ACF Fiorentinę oraz 5-krotnie AS Romę. Dwukrotnie zdobył mistrzostwo Włoch (1 z AC Milanem, 1 z AS Romą), a także czterokrotnie zdobył Puchar Włoch (1 z AC Milanem, 3 z AS Romą), co czyni go razem z Massimiliano Allegrim, Sven-Göran Erikssonem oraz Roberto Mancinim najabardziej utytułowanym trenerem w historii rozgrywek.
Był także nagradzany indywidualnie: trzykrotnie wybierany do Drużyny Roku Serie A według magazynu Corriere dello Sport, dwukrotnie nagradzany Seminatore d'Oro – wyróżnienie dla trenera sezonu we Włoszech oraz członek 100 Magnifici (1997) – listy 100 najlepszych piłkarzy wszechczasów wg magazynu Il Venerdì di Repubblica[6], UEFA Jubilee Poll (2004 – 69. miejsce)[7], oraz Galerii Sławy AC Milanu (2009) oraz Galerii Sławy włoskiej piłki nożnej (2016)[8][9].
Kariera piłkarska
[edytuj | edytuj kod]Nils Liedholm karierę piłkarską rozpoczął w 1938 roku w IF Valdemarsviks, w którym grał do 1943 roku. Oprócz piłki nożnej grał także w bandy w IF Valdemarsviks i dla drużyny okręgowej Östergötland[9]. Grał także w hokeja na lodzie oraz uprawiał biegi, pchnięcie kulą i rzut oszczepem. Następnie w latach 1943–1946 reprezentował barwy IK Sleipner[10], a w latach 1946–1949 IFK Norrköping (dwukrotne mistrzostwo Szwecji 1947, 1948).
Następnie wraz z kolegami z reprezentacji Szwecji: Gunnarem Grenem i Gunnarem Nordahlem przeniósł się do występującego we włoskiej Serie A AC Milanu, w którym tworzył z nimi słynny tercet tzw. Gre-No-Li[11][12][13]. Debiut w drużynie Rossonerrich zaliczył 11 września 1949 roku w wygranym 3:1 ligowym meczu wyjazdowym z Sampdorią Genua[1]. W klubie w latach 1949–1961 rozegrał 359 meczów ligowych, w których zdobył 81 goli oraz odniósł największe sukcesy w karierze piłkarskiej: trzykrotne mistrzostwo Włoch (1951, 1955, 1957), czterokrotne wicemistrzostwo Włoch (1950, 1952, 1956, 1961), trzykrotnie 3. miejsce w Serie A (1953, 1954, 1960), dwukrotny zdobywca Pucharu Łacińskiego (1951, 1956), finał tych rozgrywek (1953), finał Pucharu Europy 1958, w którym 28 maja 1958 roku na Stadionie Heysel w Brukseli drużyna Rossonerrich przegrała 3:2 po dogrywce z obrońcą trofeum, hiszpańskim Realem Madryt, oraz trzykrotnie wybierany do Drużyny Roku Serie A według magazynu Corriere dello Sport (1955[14], 1956[15], 1959[16]). W latach 1956–1961 był kapitanem drużyny Rossonerrich,
Kariera reprezentacyjna
[edytuj | edytuj kod]Nils Liedholm 16 czerwca 1946 roku na Idrottsparken w Norrköping rozegrał swój jedyny mecz w reprezentacji Szwecji B, w którym drużyna Trzech Koron wygrała 4:2 w meczu towarzyskim z reprezentacją Danii B[17][18].
Debiut w seniorskiej reprezentacji Szwecji zaliczył 15 czerwca 1947 roku na Idrætsparken w Kopenhadze w wygranym 4:1 z reprezentacją Danii (Liedholm w 30. minucie zdobył gola na 3:0[19]) w ramach mistrzostw Nordyckich 1937–1947, które wkrótce drużyna Trzech Koron wygrała. Rok później, w 1948 roku triumfował w turnieju olimpijskim w Londynie po wygranej 13 sierpnia 1948 roku na Stadionie Wembley w Londynie w finale 3:1 z reprezentacją Jugosławii.
Następnie z powodu gry we Włoszech przez 9 lat nie grał w drużynie Trzech Koron, aż dostał powołanie na mistrzostwach świata 1958 w Szwecji, na których pełnił funkcję kapitana reprezentacji Szwecji, która zdobyła wicemistrzostwo turnieju po przegranej w finale 5:2 z reprezentacją Brazylii, rozegranym 29 czerwca 1958 roku na Råsundastadion w Solnej, w którym Liedholm zdobył gola w 4. minucie, otwierającym tym samym wynik meczu na 1:0. Był ostatni mecz Liedholma w drużynie Trzech Koron.
Łącznie w latach 1947–1958 w reprezentacji Szwecji rozegrał 23 mecze, w których zdobył 12 goli.
Kariera trenerska
[edytuj | edytuj kod]Nils Liedholm po zakończeniu kariery piłkarskiej rozpoczął karierę trenerską. Jako trener jest uznawany za jednego z pionierów nowoczesnego futbolu we Włoszech; był znany ze swojego nowatorskiego systemu strefowego krycia i nacisku na cierpliwe posiadanie piłki i płynne pozycjonowanie, zainspirowane holenderskim futbol totalnym. Jego styl zarządzania opierał się na tworzeniu zjednoczonej atmosfery zespołu, rozwijaniu młodych talentów i stosowaniu nowatorskich technik trenerskich, które stawiały utrzymanie piłki i umiejętną grę ponad taktyką obronną[3][2][20][21][22][4][23].
Karierę rozpoczął w sezonie 1961/1962 jako asystent trenera Nereo Rocco w AC Milanie, którego w przyszłości trenował trzykrotnie: w latach 1964–1966 (w 1964–1965 wspólnie z Giuseppe Vianim) , 1977–1979 oraz 1984–1987. Z drużyną Rossonerrich zdobył mistrzostwo Włoch (1979), wicemistrzostwo Włoch (1965), zajął 3. miejsce w Serie A w sezonie 1963/1964 oraz dotarł do finału Pucharu Włoch (1985).
Następnie dwukrotnie trenował Hellasa Veronę (1967–1968, 1992), z którym w sezonie 1967/1968 awansował do Serie A, AC Monzę (1968–1969), FC Varese (1969–1971, awans do Serie A w sezonie 1969/1970), ACF Fiorentinę (1971–1973) oraz czterokrotnie AS Romę (1973–1977, 1979–1984, 1987–1989, 1997), z którą zdobył mistrzostwo Włoch (1983), dwukrotnie wicemistrzostwo Włoch (1981, 1984), trzykrotnie Puchar Włoch (1980, 1981, 1984), trzykrotnie zajął 3. miejsce w Serie A (1975, 1982, 1988), dotarł finał Pucharu Europy 1984, w którym przegrał 30 maja 1984 roku na Stadio Olimpico w Rzymie 4:2 po serii rzutów karnych z angielskim FC Liverpoolem (1:1 po dogrywce). Został także dwukrotnie wyróżniony Seminatore d'Oro (1975, 1983).
Statystyki
[edytuj | edytuj kod]Klubowe
[edytuj | edytuj kod]| Klub | Sezon | Liga | Liga | Puchar krajowy | UEFA[24] | Inne[25] | Łącznie | |||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Mecze | Gole | Mecze | Gole | Mecze | Gole | Mecze | Gole | Mecze | Gole | |||
| 1943/1944 | Division 2 | — | — | — | ||||||||
| 1944/1945 | Division 2 | — | — | — | ||||||||
| 1945/1946 | Division 2 | — | — | — | ||||||||
| Łącznie | 60 | 24 | — | — | — | 60 | 24 | |||||
| 1946/1947 | Allsvenskan | 10 | 5 | — | — | — | 10 | 5 | ||||
| 1947/1948 | Allsvenskan | 19 | 10 | — | — | — | 19 | 10 | ||||
| 1948/1949 | Allsvenskan | 19 | 7 | 2 | 2 | — | — | 21 | 9 | |||
| Łącznie | 48 | 22 | 2 | 2 | — | — | 50 | 24 | ||||
| 1949/1950 | Serie A | 37 | 18 | — | — | — | 37 | 18 | ||||
| 1950/1951 | Serie A | 31 | 13 | — | — | 2 | 0 | 33 | 13 | |||
| 1951/1952 | Serie A | 38 | 9 | — | — | — | 38 | 9 | ||||
| 1952/1953 | Serie A | 30 | 6 | — | — | 2 | 1 | 32 | 7 | |||
| 1953/1954 | Serie A | 31 | 10 | — | — | — | 31 | 10 | ||||
| 1954/1955 | Serie A | 28 | 6 | — | — | 1 | 1 | 29 | 7 | |||
| 1955/1956 | Serie A | 31 | 1 | — | 6 | 0 | 2 | 0 | 39 | 1 | ||
| 1956/1957 | Serie A | 26 | 4 | — | — | 2 | 1 | 28 | 5 | |||
| 1957/1958 | Serie A | 24 | 7 | — | 8 | 2 | — | 32 | 9 | |||
| 1958/1959 | Serie A | 30 | 1 | 2 | 1 | — | — | 32 | 2 | |||
| 1959/1960 | Serie A | 28 | 3 | — | 4 | 0 | 3 | 2 | 35 | 5 | ||
| 1960/1961 | Serie A | 25 | 3 | 1 | 0 | — | 2 | 0 | 28 | 3 | ||
| Łącznie | 359 | 81 | 3 | 1 | 18 | 2 | 14 | 5 | 394 | 89 | ||
Reprezentacyjne
[edytuj | edytuj kod]| Reprezentacja | Rok | Mecze | Gole |
|---|---|---|---|
| 1947 | 7 | 5 | |
| 1948 | 9 | 4 | |
| 1949 | 2 | 1 | |
| 1950 | 0 | 0 | |
| 1951 | 0 | 0 | |
| 1952 | 0 | 0 | |
| 1953 | 0 | 0 | |
| 1954 | 0 | 0 | |
| 1955 | 0 | 0 | |
| 1956 | 0 | 0 | |
| 1957 | 0 | 0 | |
| 1958 | 5 | 2 | |
| Łącznie | 23 | 12 | |
Mecze w reprezentacji
[edytuj | edytuj kod]Trenerskie
[edytuj | edytuj kod]| Drużyna | Od | Do | Wyniki | ||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| M | Z | R | P | Z% | |||
| 03.03.1964 | 07.03.1966 | 82 | 45 | 21 | 16 | 54,88 | |
| 23.01.1967 | 30.06.1968 | 61 | 26 | 18 | 17 | 42,62 | |
| 01.07.1968 | 30.06.1969 | 37 | 9 | 17 | 11 | 24,32 | |
| 01.07.1969 | 30.06.1971 | 83 | 24 | 38 | 21 | 28,92 | |
| 01.07.1971 | 30.06.1973 | 84 | 38 | 25 | 21 | 45,24 | |
| 26.11.1973 | 30.06.1977 | 138 | 49 | 47 | 42 | 35,51 | |
| 01.07.1977 | 30.06.1979 | 78 | 37 | 28 | 13 | 47,44 | |
| 01.07.1979 | 30.06.1984 | 212 | 108 | 68 | 36 | 50,94 | |
| 01.07.1984 | 05.04.1987 | 120 | 46 | 41 | 33 | 38,33 | |
| 13.05.1987 | 19.02.1989 | 69 | 33 | 15 | 21 | 47,83 | |
| 20.03.1989 | 30.06.1989 | 12 | 5 | 4 | 3 | 41,67 | |
| 29.03.1992 | 30.06.1992 | 9 | 1 | 2 | 6 | 11,11 | |
| 08.04.1997 | 30.06.1997 | 8 | 1 | 2 | 5 | 12,50 | |
| Łącznie | 993 | 422 | 326 | 245 | 42,50 | ||
Sukcesy
[edytuj | edytuj kod]Zawodnicze
[edytuj | edytuj kod]- IFK Norrköping
- AC Milan
- Mistrzostwo Włoch: 1951, 1955, 1957, 1959
- Wicemistrzostwo Włoch: 1950, 1952, 1956, 1961
- 3. miejsce w Serie A: 1953, 1954, 1960
- Finał Pucharu Europy: 1958
- Puchar Łaciński: 1951, 1956
- Finał Pucharu Łacińskiego: 1953
Reprezentacyjne
[edytuj | edytuj kod]Trenerskie
[edytuj | edytuj kod]- AC Milan
- Mistrzostwo Włoch: 1979
- Wicemistrzostwo Włoch: 1965
- 3. miejsce w Serie A: 1964
- Finał Pucharu Włoch: 1985
- Hellas Verona
- FC Varese
- AS Roma
- Mistrzostwo Włoch: 1983
- Wicemistrzostwo Włoch: 1981, 1984
- 3. miejsce w Serie A: 1975, 1982, 1988
- Puchar Włoch: 1980, 1981, 1984
- Finał Pucharu Europy: 1984
Indywidualne
[edytuj | edytuj kod]- Drużyna Roku Serie A: 1955, 1956, 1959
- Seminatore d'Oro: 1975, 1983
- Członek 100 Magnifici: 1997
- UEFA Jubilee Poll: 2004 (69. miejsce)
- Członek Galerii Sławy AC Milanu: 2009
- Członek Galerii Sławy włoskiej piłki nożnej: 2016
Życie prywatne
[edytuj | edytuj kod]Nils Liedholm w 1968 roku wziął ślub z hrabiną Maria Lucia "Nina" Gabotto di San Giovanni, która zmarła w 2004 roku[9][28][29]. Mieli syna Carla[30][29]. Mieszkał z rodziną w Cuccaro Monferrato, gdzie prowadził winiarnię[31].
W 2003 roku został honorowym członkiem Włoskiej Federacji Bandy[32].
Zmarł 5 listopada 2007 roku w Cuccaro Monferrato.
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ a b Golden Great: Nils Liedholm (ang.)
- ↑ a b Addio al Barone del calcio � morto a 85 anni Nils Liedholm [data dostępu: 2007-11-05] (wł.)
- ↑ a b Obituary: Nils Liedholm [data dostępu: 2007-11-06] (ang.)
- ↑ a b LIEDHOLM Nils: il monumento che si innamorò dell'Italia [data dostępu: 2015-12-25] (wł.)
- ↑ The 9 Greatest Players to Wear AC Milan's Number 10 Shirt [data dostępu: 2020-03-18] (ang.)
- ↑ Venerdì's All-Time Top-100 (100 Magnifici) (ang.)
- ↑ UEFA Awards (ang.)
- ↑ Hall of fame - I più grandi rossoneri di tutti i tempi [data dostępu: 2009-10-03] (wł.)
- ↑ a b c Nils Liedholm: the Swede who conquered calcio [data dostępu: 2015-12-08] (ang.)
- ↑ 100 år sedan Nils Liedholm föddes [data dostępu: 2022-10-08] (szw.)
- ↑ Członek sławnego mediolańskiego tria Gre-No-Li. Poznajcie Nilsa Liedholma [data dostępu: 2016-10-08]
- ↑ Historia reprezentacji: Szwecja
- ↑ Nils Liedholm w bazie AC Milanu (ang.)
- ↑ Corriere dello Sport 1955 (wł.)
- ↑ Corriere dello Sport 1956 (wł.)
- ↑ Corriere dello Sport 1959 (wł.)
- ↑ "Lill Kubben" och Eidefjäll Södragiganter i B-landslaget [data dostępu: 2010-12-06] (szw.)
- ↑ Nils Liedholm w bazie ISOH (ang.)
- ↑ Denmark vs Sweden, 15 June 1947 w bazie Eu-Football.info (ang.)
- ↑ Liedholm remembered as great player and manager [data dostępu: 2007-11-05] (ang.)
- ↑ Ancelotti a cuore aperto "E non-dite che sono buono" [data dostępu: 2009-03-09] (ang.)
- ↑ La storia della tattica: da Sacchi a Guardiola [data dostępu: 2015-05-18] (wł.)
- ↑ Cruyff, Liedholm's Roma and total football [data dostępu: 2016-03-27] (ang.)
- ↑ Uwzględniono Puchar Europy.
- ↑ Uwzględniono Puchar Łaciński, Coppa dell'Amicizia.
- ↑ a b Nils Liedholm w bazie Eu-Football.info (ang.)
- ↑ Nils Liedholm w bazie National Football Teams (ang.)
- ↑ Nils Liedholm w bazie App.ar-tour.com (ang.)
- ↑ a b Nils Liedholm w bazie Telegraph (ang.)
- ↑ Nils Liedholm: son Carlo explains the differences between his AC Milan and Roma [data dostępu: 2022-07-10] (ang.)
- ↑ Contatti Liedholm (wł.)
- ↑ Nisse Liedholm ska fixa bandy-VM till Italien [data dostępu: 2003-08-08] (szw.)
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- Oficjalna strona winiarni Liedholm (ang.)
- Nils Liedholm w bazie ISOH (ang.)
- Nils Liedholm w bazie Telegraph (ang.)
- Nils Liedholm w bazie AC Milanu (wł.)
- Nils Liedholm w bazie Channel4.com (ang.)
- Nils Liedholm w bazie Olympedia.org (ang.)
- Nils Liedholm w bazie App.ar-tour.com (ang.)
- Nils Liedholm w bazie WorldFootball.net (ang.)
- Nils Liedholm w bazie Eu-Football.info (ang.)
- Nils Liedholm w bazie Legends Database (ang.)
- Nils Liedholm w bazie National Football Teams (ang.)
- Nils Liedholm w bazie FootballDatabase.eu (ang. • fr. • hiszp.)
- Nils Liedholm w bazie BDFutbol.com (trenerzy) (ang. • hiszp. • kat.)
- Nils Liedholm w bazie BDFutbol.com (zawodnicy) (ang. • hiszp. • kat.)
- Nils Liedholm w bazie BeSoccer.com (trenerzy) (ang.)
- Nils Liedholm w bazie BeSoccer.com (zawodnicy) (ang.)
- Nils Liedholm, [w:] baza Transfermarkt (trenerzy) [dostęp 2025-06-08].
- Nils Liedholm, [w:] baza Transfermarkt (zawodnicy) [dostęp 2025-06-08].
- Nils Liedholm w bazie PlayMakerStats (trenerzy) (ang. • fr. • hiszp. • niem. • port. • wł.)
- Nils Liedholm w bazie PlayMakerStats (zawodnicy) (ang. • fr. • hiszp. • niem. • port. • wł.)
- Urodzeni w 1922
- Zmarli w 2007
- Reprezentanci Szwecji w piłce nożnej
- Piłkarze IK Sleipner
- Piłkarze IFK Norrköping
- Piłkarze A.C. Milan
- Szwedzcy medaliści olimpijscy
- Szwedzcy olimpijczycy (Londyn 1948)
- Piłkarze nożni na Letnich Igrzyskach Olimpijskich 1948
- Medaliści Letnich Igrzysk Olimpijskich 1948
- Uczestnicy Mistrzostw Świata w Piłce Nożnej 1958
- Szwedzcy trenerzy piłkarscy
- Trenerzy piłkarzy A.C. Milan
- Trenerzy piłkarzy Hellasu Verona
- Trenerzy piłkarzy ACF Fiorentina
- Trenerzy piłkarzy AS Roma