Nojewo

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Artykuł 52°36′16″N 16°18′40″E
- błąd 38 m
WD 52°39'N, 16°16'E, 52°40'N, 16°16'E
- błąd 20338 m
Odległość 657 m
Nojewo
wieś
Ilustracja
Kościół św. Andrzeja Boboli w Nojewie
Państwo  Polska
Województwo  wielkopolskie
Powiat szamotulski
Gmina Pniewy
Sołectwo Nojewo
Wysokość 80-97[1] m n.p.m.
Liczba ludności (2013) 294[2]
Strefa numeracyjna 61
Kod pocztowy 62-045
Tablice rejestracyjne PSZ
SIMC 0592756
Położenie na mapie gminy Pniewy
Mapa konturowa gminy Pniewy, u góry znajduje się punkt z opisem „Nojewo”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, po lewej nieco u góry znajduje się punkt z opisem „Nojewo”
Położenie na mapie województwa wielkopolskiego
Mapa konturowa województwa wielkopolskiego, po lewej znajduje się punkt z opisem „Nojewo”
Położenie na mapie powiatu szamotulskiego
Mapa konturowa powiatu szamotulskiego, w centrum znajduje się punkt z opisem „Nojewo”
Ziemia52°36′16″N 16°18′40″E/52,604444 16,311111

Nojewowieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie szamotulskim, w gminie Pniewy.

Położenie[edytuj | edytuj kod]

Wieś sołecka, położona 20 km na zachód od Szamotuł, przy drodze z Wronek do Pniew i nieczynnej obecnie linii kolejowej z Szamotuł do Międzychodu. Wieś jest położona na krawędzi dość głębokiej doliny.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Wzmiankowana po raz pierwszy pod datą 1284 r. Na starsze początki tej miejscowości wskazują położone między strumykiem Oszczynica a Jeziorem Kikowskim trzy grodziska wczesnośredniowieczne. Dwa stożkowate o obwodzie 125 m i 70 m oraz wysokości 10-12 m i 6 m, trzecie natomiast usytuowane na cyplu piaszczystego wzgórza – pierścieniowate o średnicy 25 m i wysokości do 16 m; mocno zniszczone. Takie usytuowanie grodzisk wskazuje nie tylko na gęste zaludnienie ziem położonych w sąsiedztwie, lecz także na ważną rolę strategiczną tych grodzisk w przeszłości. Być może broniły one dość ważnego szlaku komunikacyjno-handlowego, wiodącego z Poznania do Sierakowa[3]. Wieś szlachecka Noiewo położona była w 1580 roku w powiecie poznańskim województwa poznańskiego[4]. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa poznańskiego. Okolice Nojewa, o różnorodnym ukształtowaniu terenu, znajdują się w otulinie Sierakowskiego Parku Krajobrazowego, dlatego też są atrakcyjne turystycznie.

Przyroda[edytuj | edytuj kod]

Gniazduje tutaj rzadko spotykane ptactwo między innymi: kania ruda, pustułka, trzmielojad, żuraw[5].

Obiekty[edytuj | edytuj kod]

W centrum wsi na niewielkim wzniesieniu znajduje się neogotycki kościół parafialny pw. św. Andrzeja Boboli z 1865 r. ze strzelistą wieżą, wpisany do rejestru zabytków[6]. Obok pochodzący z 1945 r. pomnik ku czci 12 ofiar II wojny światowej i hitleryzmu. Nieopodal kościoła zobaczyć można budynek, w którym początkowo mieściła się polska szkoła. Nauka w niej rozpoczęła się 1 kwietnia 1934 roku. Pierwszym jej kierownikiem był Edmund Pawlicki. W Starej Szkole była jedna izba lekcyjna i mieszkanie dla nauczyciela; zajęcia prowadzone były także w Pastorówce (dawnej szkole niemieckiej) oraz w pomieszczeniu dzisiejszej salki katechetycznej przy Plebanii.

W budynku nowej szkoły, tzw. Tysiąclatce, pierwsze lekcje odbyły się w lutym 1964 r. W klasach znajdowały się 22 piece węglowe. W 1985 roku wybudowano drugie skrzydło i zainstalowano centralne ogrzewanie. W 2004 roku została wybudowana przy szkole hala sportowa. Zastosowano rozwiązania techniczne z uwzględnieniem osób niepełnosprawnych. Obecnie w szkole jest 6 klas i oddział przedszkolny.

Przy drodze do Pniew ok. 1980 roku zbudowano hydrofornię. Służy ona do wypompowywania wody z podziemnych źródeł dla wiejskich wodociągów. Jest ona nadal czynna i zaopatruje w wodę wszystkie sąsiednie wsie. Nieopodal hydroforni znajduje się budynek OSP Nojewo z 1993 roku oraz Sala Wiejska. W niej odbywają się zebrania wiejskie, zabawy taneczne i imprezy okolicznościowe.

Za budynkiem świetlicy znajduje się wiadukt ceglany, jeden z trzech znajdujących się w Nojewie. Zbudowane zostały one wraz z linią kolejową i oddane do użytku w 1908 roku. Dworzec kolejowy w Nojewie został opuszczony przez PKP około 2000 roku, po czym popadł w ruinę. W 2015 roku został zakupiony przez nowego właściciela, który prowadzi remont z przeznaczeniem na Muzeum Historii Linii Kolejowych. Obecnie (2020 r.) budynek dworcowy jest niemal całkowicie wyremontowany, na stacji znajduje się rozwijane wciąż niewielkie muzeum z licznymi eksponatami: umundurowaniem, tablicami informacyjnymi, rozkładami jazdy, starymi biletami, sprzętem kolejarskim itp. Właściciel udrożnił kilka kilometrów linii kolejowej, remontuje zabytkowy tabor (kilka wagonów towarowych i osobowych), oprowadza po eksponatach oraz prowadzi na zamówienie przejazdy drezyną spalinową i ręczną. Zwiedzić można wieżę ciśnień z 1907 roku[7] i wyposażenie dawnej nastawni. Do kupienia są różne pamiątki z historii kolejnictwa[8] .

Przez miejscowość przebiega szlak żółty z Ostroroga do Sierakowa.

Galeria[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Według: http://www.wysokosc.mapa.info.pl/.
  2. S.C., Najwięcej jest 37-latków, "Gazeta Szamotulska", Nr 5 (884), 3 lutego 2014 r.
  3. R. Krygiel, P. Mordal, Vademecum Krajoznawcze Ziemi Szamotulskiej, PTTK Oddział w Szamotułach, Szamotuły 2002, s. 81.
  4. Adolf Pawiński, Polska XVI wieku pod względem geograficzno-statystycznym, Wielkopolska t. I, Warszawa 1883, s. 42.
  5. http://www.pniewy.wlkp.pl/Dzialki-budowlane-w-Nojewie.html [Odczyt dnia: 21.07.2011].
  6. Wykaz zabytków nieruchomych wpisanych do rejestru zabytków. Narodowy Instytut Dziedzictwa, 2010-12-31. [dostęp 2012-06-29].
  7. http://www.nojewo.cba.pl/?page_id=21 [Odczyt dnia 21.07.2011].
  8. S. Fedorowicz, Nojewo powróci do życia, „Świat Kolei”, 4, Łódź: EMI-Press, 2016, s.5, ISSN 1234-5962.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]