Non, je ne regrette rien

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Non, je ne regrette rien
Utwór Édith Piaf
Wydany styczeń 1961[1]
Nagrywany listopad 1960[2]
Gatunek chanson française
Długość 2:20
Twórca Charles Dumont (muzyka), Michel Vaucaire (tekst)
Wydawnictwo Columbia (ESRF 1303)[3]

Non, je ne regrette rien ([nɔ̃ ʒə nə ʁəɡʁɛt ʁjɛ̃], tłum. „nie, niczego nie żałuję”) – francuska piosenka skomponowana przez Charlesa Dumonta, a słowa do niej napisał Michel Vaucaire[4]. Powstała w 1956 roku[5], a pierwszą wydaną wersją utworu, w 1961 roku, była ta nagrana przez Édith Piaf[4].

Piosenka w jej wykonaniu notowana była w sumie przez 7 tygodni (styczeń–czerwiec 1961) na 1. pozycji francuskiego zestawienia uwzględniającego sprzedaż płyt i emisję w rozgłośniach radiowych (IFOP)[6]. Mimo że dopiero trzy lata przed śmiercią Piaf, utwór „Non, je ne regrette rien” wszedł do jej repertuaru, piosenkarka jest identyfikowana właśnie z tą piosenką[7], która jest też uznawana za jej epitafium[1]. Utwór ten stał się światowym symbolem chanson française (francuskiej muzyki popularnej)[1].

Piosenkę nagrali tacy muzycy jak: Shirley Bassey (1965), Duke Ellington and His Orchestra (ang. No Regrets, 1962), Elaine Paige (1994)[8], Johnny Hallyday (2000)[9], Patricia Kaas (2012), Mireille Mathieu (niem. Nein, es tut mir nicht leid, 1985). Swoją aranżację utworu nagrał też niemiecki zespół heavymetalowy Rammstein[4][1]. W 2011 roku wydany został album Od Piaf do Garou Michała Bajora, na którym znalazła się jego aranżacja piosenki[10].

Historia piosenki[edytuj | edytuj kod]

Vaucaire zatytułował ją pierwotnie „Non, je ne trouverai rien” (tłum. „nie, nic nie znajdę”), planując przekazać ją Rosalie Dubois. Zmienił jednak zdanie i postanowił włączyć utwór do repertuaru Piaf, po czym zmienił część tytułu na regrette. Ta modyfikacja tekstu miała związek ze świadomością twórcy słów do kompozycji, jak wielu rzeczy musiała żałować[7]. Kiedy Dumont skomponował tę piosenkę, nie miała ona tytułu (w jego zamierzeniu miała się stać patriotycznym hymnem), ale tekściarz Michel Vaucaire przekształcił ją w pean odnoszący się do ludzkiego ducha i pokrzepiającej siły miłości[1].

24 października 1960 roku Vaucaire i Dumont przybyli do mieszkającej przy boulevard Lannes artystki i zaprezentowali jej piosenkę[1]. Piaf, która była wówczas wycieńczona alkoholem, narkotykami i licznymi romansami, w wieku 44 lat zakończyła karierę. Odrzucała wszystkie propozycje by powrócić na scenę. Pogardziła też Dumontem, którego odprawiła mówiąc o nim (wg Dumonta): „mechaniczny kompozytor pozbawiony wielkiego talentu, ktoś kto napisał mierne numery dla połowy tuzina piosenkarzy”. Kiedy w końcu Piaf zgodziła się ostatecznie spotkać z twórcami późniejszego przeboju, powiedziała im: „Odsłucham tylko jednej piosenki. Tylko jednej”. Mimo że kompozytor zdawał sobie sprawę, że piosenkarka odrzuci ich utwór, usiadł przy fortepianie, zagrał na nim i głośno zaśpiewał „Non, je ne regrette rien”. Zapadła cisza, i po chwili Piaf odrzekła: „Zagraj to raz jeszcze”. Kiedy skończył, Piaf zapytała go w szorstki sposób: „Czy to ty naprawdę napisałeś tę piosenkę? Ty?”. Wzruszył ramionami i odpowiedział, że to on jest autorem. Wtedy powiedziała: „Ta piosenka podbije świat”[1].

Piaf wróciła z emerytury i w listopadzie 1960 roku zaśpiewała „Non, je ne regrette rien” we francuskiej telewizji. 29 grudnia piosenka była główną atrakcją jej powrotnego koncertu galowego w sali koncertowej Olympia w Paryżu[11]. Wszystkie bilety na występ zostały sprzedane, dzięki czemu uratowało tę salę koncertową przed bankructwem. Piosenkę wydano na płycie w styczniu 1961 roku. W dwa dni sprzedano więcej niż 100 000 kopii, a przed końcem roku ponad milion egzemplarzy znalazło nabywców[1].

W czasie wojny algierskiej Piaf swoją wersję utworu zadedykowała Legii Cudzoziemskiej[2].

Wykonawcy utworu w innych wersjach językowych[edytuj | edytuj kod]

  • 1961: Dalida – „No me puedo quejar” (hiszpański)[4]
  • 1961: Anita Lindblom – „Nej, jag ångrar ingenting” (szwedzki)[12]
  • 1962: Tereza Kesovija – „Ne oplakujem” (chorwacki)[13]
  • 1964: Ana Štefok – „Ne oplakujem” (chorwacki)[14]
  • 1964: Lola Novaković – „Ne, ne žalim ni za čim” (serbski)[15]
  • 1966: Gun Sjöberg – „Nej, jag ångrar ingenting” (szwedzki)[16]
  • 2003: Světlana Nálepková – „Nelituj” (czeski)[17]

Wykorzystanie piosenki[edytuj | edytuj kod]

Filmy

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d e f g h John Lichfield: The man who made ‘The Little Sparrow’ fly | The Independent (ang.). independent.co.uk, 2010-10-22. [dostęp 2018-05-13]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-05-13)].
  2. a b Jean-Vincent Blanchard: At the Edge of the World: The Heroic Century of the French Foreign Legion. Bloomsbury Publishing USA, 2017, s. 15. ISBN 978-0-8027-4388-6.
  3. Tracks on Non, je ne regrette rien – Edith Piaf (1960) | SecondHandSongs (ang.). secondhandsongs.com. [dostęp 2018-05-13]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-05-13)].
  4. a b c d Cover versions of Non, je ne regrette rien written by Charles Dumont, Michel Vaucaire | SecondHandSongs (ang.). secondhandsongs.com. [dostęp 2018-05-13]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-05-13)].
  5. J. L. F. Lambert: The Quiet Tides of Bordeaux. Lulu.com, 2015, s. 175. ISBN 978-0-9936926-9-7.
  6. Daniel Lesueur, Dominic Durand: InfoDisc: Les Chansons N° 1 pendant les Années 50's (sic!) (fr.). infodisc.fr. [dostęp 2018-05-13]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-05-13)].
  7. a b Bee Wilson: Bee Wilson reviews ‘Edith Piaf’ by David Looseley · LRB 19 May 2016 (ang.). lrb.co.uk, 2016-05-19. [dostęp 2018-05-13]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-05-13)].
  8. PIAF | Elaine Paige (ang.). elainepaige.com. [dostęp 2018-05-13]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-05-13)].
  9. Johnny Hallyday Le Web – Site sur Johnny Hallyday – Le site d’information sur Johnny Hallyday – Les paroles des chansons (fr.). hallyday.com. [dostęp 2018-05-13]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-05-13)].
  10. MTJ: Michał Bajor: album 'Od Piaf do Garou'. mtj.pl. [dostęp 2018-05-13]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-05-13)].
  11. brak tytułu. „Theatre World”. 57, s. 51, 1961. Iliffe Specialist Publications, Limited (ang.). Cytat: Piaf at the Paris Olympia (Columbia 33SX 1330) is a recording of her reappearance at the Olympia Music Hall, on 29th December. 1960, after her former illness. 
  12. Anita Lindblom: (EP) Sån’t är livet / Det är nå't mysko / Det förstår inte du / Nej, jag ångrar ingenting – View all Vinyl Records (ang.). goldenoldies.se. [dostęp 2018-05-13]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-05-13)].
  13. Original versions of Ne oplakujem by Tereza Kesovija | SecondHandSongs (ang.). secondhandsongs.com. [dostęp 2018-05-13]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-05-13)].
  14. Original versions of Ne oplakujem by Ana Štefok | SecondHandSongs (ang.). secondhandsongs.com. [dostęp 2018-05-13]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-05-13)].
  15. Lola Novaković – Ne, Ne Žalim Ni Za Čim: buy 7", EP at Discogs (ang.). discogs.com. [dostęp 2018-05-13]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-05-13)].
  16. Gun Sjöberg – Nej, Jag Ångrar Ingenting (Vinyl) at Discogs (ang.). discogs.com. [dostęp 2018-05-13]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-05-13)].
  17. Nelituj – Světlana Nálepková (CD) (cz.). supraphonline.cz. [dostęp 2018-05-13]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-05-13)].
  18. Byki z Durham (1988) – Soundtracks – IMDb (ang.). imdb.com. [dostęp 2018-05-13]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-05-13)].
  19. Babe – świnka w mieście (1998) – Soundtracks – IMDb (ang.). imdb.com. [dostęp 2018-05-13]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-05-13)].
  20. Marzyciele (2003) – Soundtracks – IMDb (ang.). imdb.com. [dostęp 2018-05-13]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-05-13)].
  21. Okrucienstwo nie do przyjecia (2003) – Soundtracks – IMDb (ang.). imdb.com. [dostęp 2018-05-13]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-05-13)].
  22. Szeregowiec Dolot (2005) – Soundtracks – IMDb (ang.). imdb.com. [dostęp 2018-05-13]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-05-13)].
  23. Niczego nie zaluje – Edith Piaf (2007) – Soundtracks – IMDb (ang.). imdb.com. [dostęp 2018-05-13]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-05-13)].
  24. Russ Fischer: Hans Zimmer Explains the Intersection Between Edith Piaf and the Inception Score – /Film (ang.). slashfilm.com, 2010-07-28. [dostęp 2018-05-13]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-05-13)].
  25. Incepcja (2010) – Soundtracks – IMDb (ang.). imdb.com. [dostęp 2018-05-13]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-05-13)].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]