Przejdź do zawartości

Nowe Kotkowice

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Nowe Kotkowice
Neu Kuttendorf
wieś
Ilustracja
Nowe Kotkowice (2024)
Państwo

 Polska

Województwo

 opolskie

Powiat

prudnicki

Gmina

Głogówek

Liczba ludności (2011)

105[2]

Strefa numeracyjna

77

Kod pocztowy

48-250[3]

Tablice rejestracyjne

OPR

SIMC

0493860

Położenie na mapie gminy Głogówek
Mapa konturowa gminy Głogówek, blisko centrum na prawo u góry znajduje się punkt z opisem „Nowe Kotkowice”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, na dole nieco na lewo znajduje się punkt z opisem „Nowe Kotkowice”
Położenie na mapie województwa opolskiego
Mapa konturowa województwa opolskiego, blisko centrum na dole znajduje się punkt z opisem „Nowe Kotkowice”
Położenie na mapie powiatu prudnickiego
Mapa konturowa powiatu prudnickiego, po prawej nieco na dole znajduje się punkt z opisem „Nowe Kotkowice”
Ziemia50°22′19″N 17°54′40″E/50,371944 17,911111[1]

Nowe Kotkowice (dodatkowa nazwa w j. niem. Neu Kuttendorf) – wieś w Polsce, położona w województwie opolskim, w powiecie prudnickim, w gminie Głogówek[4][5]. Historycznie leży na Górnym Śląsku, na ziemi prudnickiej. Położona jest na terenie Kotliny Raciborskiej, będącej częścią Niziny Śląskiej.

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do ówczesnego województwa opolskiego.

Według danych na 2011 wieś była zamieszkana przez 105 osób[2].

Przysiółkiem wsi jest Chudoba[4][5].

Geografia

[edytuj | edytuj kod]

Położenie

[edytuj | edytuj kod]

Wieś jest położona w południowo-zachodniej Polsce, w województwie opolskim, około 12 km od granicy z Czechami, w zachodniej części Kotliny Raciborskiej, tuż przy granicy powiatu prudnickiego z powiatem krapkowickim (gmina Walce). Należy do Euroregionu Pradziad[6].

Środowisko naturalne

[edytuj | edytuj kod]

W Nowych Kotkowicach panuje klimat umiarkowany ciepły. Średnia temperatura roczna wynosi +8,4 °C. Duże zróżnicowanie dotyczy termicznych pór roku. Średnie roczne opady atmosferyczne w rejonie Nowych Kotkowic wynoszą 629 mm. Dominują wiatry zachodnie[7].

Integralne części wsi

[edytuj | edytuj kod]
Integralne części wsi Nowe Kotkowice[4][8]
SIMC Nazwa Rodzaj
0493876 Chudoba przysiółek

Istnieją dwie wersje pochodzenia nazwy Kotkowice. Pierwsza z nich związana jest z kuciem koni. Druga z pobytem mnichów, ponieważ der Kuttentrager oznacza mnicha, więc Neu Kuttendorf to „nowa mnisia wieś”[9].

W Spisie miejscowości województwa śląsko-dąbrowskiego łącznie z obszarem ziem odzyskanych Śląska Opolskiego wydanym w Katowicach w 1946 wieś wymieniona jest pod polską nazwą Kutkowice Nowe[10]. 9 grudnia 1947 nadano miejscowości nazwę Nowe Kotkowice[11]. 1 grudnia 2009 wprowadzono dodatkową nazwę wsi w języku niemieckimNeu Kuttendorf[12]. Nazywana też Kotkowice Nowe[13].

Historia

[edytuj | edytuj kod]
Nowe Kotkowice (Neu Kuttendorf od. Hundsteck) wśród miejscowości ziemi prudnickiej na mapie z XIX wieku

Do 1742 wieś należała do powiatu sądowego głogóweckiego w Monarchii Habsburgów[14]. Po I wojnie śląskiej znalazła się w granicach Królestwa Prus i weszła w skład powiatu prudnickiego w prowincji Śląsk[15]. Pod koniec XIX wieku w Nowych Kotkowicach powstały pierwsze zabudowania folwarczne. Zarządcą był wówczas Hans Beck[16].

Według spisu ludności z 1 grudnia 1910, na 165 mieszkańców Nowych Kotkowic wszyscy posługiwali się językiem polskim[17]. W 1913 we wsi wzniesiono kaplicę[16]. W 1921 w zasięgu plebiscytu na Górnym Śląsku znalazła się tylko część powiatu prudnickiego. Nowe Kotkowice znalazły się po stronie wschodniej, w obszarze objętym plebiscytem[18]. Do głosowania uprawnionych było w Nowych Kotkowicach 89 osób, z czego 66, ok. 74,2%, stanowili mieszkańcy (w tym 62, ok. 69,7% całości, mieszkańcy urodzeni w miejscowości). Oddano 85 głosów (ok. 95,5% uprawnionych), w tym 85 (ok. 100%) ważnych; za Niemcami głosowało 78 osób (ok. 91,8%), a za Polską 7 osób (ok. 8,2%)[19].

Lista mieszkańców poległych w II wojnie światowej

Na przełomie lat 20. i 30. XX wieku Oppersdorffowie sprzedali ziemię, którą odkupili najemni pracownicy miejscowego folwarku. W 1932 zabudowania folwarczne sprzedano rodzinom: Pastuszka, Wilczek i Linde[16]. We wsi znajdowała się karczma[20].

W 1935 na polach w pobliżu Nowych Kotkowic powstało lotnisko sportowo-treningowe (Lotnisko Rossweide). W 1937 zostało rozbudowane i przekształcone w ośrodek szkoleniowo-wojskowy. Podczas II wojny światowej na miejscu znajdowała się jednostka Flugplatzkommando C 14/VIII in Rossweide (komendatura lotnicza). We wrześniu 1939 z lotniska w Nowych Kotkowicach startowały samoloty biorące udział w inwazji na Polskę. Luftwaffe wykonywało loty bojowe z Nowych Kotkowic do 10 marca 1945. Następnie, w latach 1945–1946 z lotniska korzystało lotnictwo ZSRR[21]. W Nowych Kotkowicach pracowali robotnicy przymusowi z Polski, m.in. z miejscowości: Radlin i Dąbrowa Górnicza[22].

W latach 1945–1950 Nowe Kotkowice należały do województwa śląskiego, a od 1950 do województwa opolskiego. W latach 1945–1954 wieś należała do gminy Biedrzychowice[23], w latach 1954–1961 do gromady Rozkochów[24], a w latach 1961–1972 do gromady Kórnica. Podlegała urzędowi pocztowemu w Głogówku[25].

Mieszkańcy

[edytuj | edytuj kod]

Miejscowość zamieszkiwana jest przez mniejszość niemiecką oraz Ślązaków[26]. Mieszkańcy wsi posługują się gwarą prudnicką, będącą odmianą dialektu śląskiego.

Liczba mieszkańców wsi

[edytuj | edytuj kod]

Transport

[edytuj | edytuj kod]
Wjazd do Nowych Kotkowic

W zarządzie Wydziału Drogownictwa Starostwa Powiatowego w Prudniku znajduje się droga powiatowa nr 1210O relacji Głogówek – Nowe Kotkowice – Żużela[35].

Nowe Kotkowice posiadają połączenia autobusowe z Głogówkiem. We wsi znajdują się dwa przystanki autobusowe – „Nowe Kotkowice”, „Chudoba”[36].

Religia

[edytuj | edytuj kod]
Kaplica

Katolicy z Nowych Kotkowic należą do parafii św. Bartłomieja w Głogówku (dekanat Głogówek)[37].

Turystyka

[edytuj | edytuj kod]

Oddział PTTK „Sudetów Wschodnich” w Prudniku ustanowił turystyczną Odznakę Krajoznawczą Ziemi Prudnickiej, którą zdobywa się poprzez zwiedzenie odpowiedniej liczby obiektów w miejscowościach położonych na ziemi prudnickiej, w tym w Nowych Kotkowicach[38].

12 lipca 2010, w ramach organizowanego w Prudniku VI Europejskiego Tygodnia Turystyki Rowerowej, w którym wzięli udział rowerzyści z całej Europy, przez Nowe Kotkowice prowadziła trasa „Szlakiem Pielgrzyma”[39].

Bezpieczeństwo

[edytuj | edytuj kod]

Miejscowość jest pod opieką dzielnicowego rejonu służbowego nr 11 Komendy Powiatowej Policji w Prudniku (Komisariat Policji w Głogówku)[40].

Teren wsi, jak i całej gminy Głogówek, położony jest w strefie nadgranicznej w związku z czym Straż Graniczna dysponuje, na tym obszarze, specjalnymi kompetencjami w zakresie bezpieczeństwa[41]. Gminę Głogówek obejmuje zasięgiem służbowym placówka Straży Granicznej w Opolu ze Śląskiego Oddziału SG[42].

Przypisy

[edytuj | edytuj kod]
  1. Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 88864.
  2. a b GUS: Ludność – struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r.. [dostęp 2016-09-23].
  3. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2013, s. 824 [zarchiwizowane z adresu 2014-02-22].
  4. a b c Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200).
  5. a b GUS. Rejestr TERYT.
  6. Mapa interaktywna [online], emapy.com [dostęp 2020-05-28].
  7. Klimat: Nowe Kotkowice: Klimatogram, wykres temperatury, tabela klimatu – Climate-Data.org [online], pl.climate-data.org [dostęp 2020-05-28].
  8. Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 1 stycznia 2025.
  9. Kasza 2018 ↓, s. 278.
  10. P. Wicik: Spis miejscowości województwa śląsko-dąbrowskiego łącznie z obszarem ziem odzyskanych Śląska Opolskiego, tudzież podział administracyjny województwa na powiaty, gminy i gromady. Katowice: 1946, s. 28.
  11. Rozporządzenie Ministrów: Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 9 grudnia 1947 r. o przywróceniu i ustaleniu urzędowych nazw miejscowości (M.P. z 1948 r. nr 14, poz. 55).
  12. Stanisław Stadnicki, Głogówek – Oberglogau [online], tygodnikprudnicki.pl, 1 października 2008 [dostęp 2022-06-22] [zarchiwizowane z adresu 2014-04-07].
  13. Andrzej Hanich, Słownik nazw miejscowości diecezji opolskiej w XX i XXI wieku, Opole: Instytut Śląski, 2021, s. 229, ISBN 97-83-7126-390-3.
  14. Johann Wolfgang Wieland, Principatus Silesiae Oppoliensis exactissima Tabula geographica, sistens Circulus Oppoliensem Ober-Glogau Gros Strehliz, Cosel, Tost, Rosenberg, Falckenberg & Lubleniz, Norimbergae: ab Homannianis Heredibus. Cum Spec. S. Caes. Rque Mtis Privilegio, 1736.
  15. Andrzej Dereń, XVIII-wieczna rewolucja, „Tygodnik Prudnicki”, Antoni Weigt – redaktor naczelny, 18 (441), Prudnik: Spółka Wydawnicza „Aneks”, 6 kwietnia 1999, s. 17, ISSN 1231-904X.
  16. a b c Dagmara Syguła, Głogówek i Gmina Głogówek, Głogówek: Urząd Miejski w Głogówku, 2012, s. 14.
  17. Kazimierz Nabzdyk, Rezultaty wyborów w powiecie prudnickim na początku XX wieku – szkic demograficzny, „Ziemia Prudnicka”, Andrzej Dereń – redaktor naczelny, Prudnik: Spółka Wydawnicza „Aneks”, 2007, s. 74.
  18. Natomiast z pow. prudnickiego należą do terenu plebiscytowego tylko następujące gminy, które tutaj poniżej według polskich i niemieckich nazw imiennie podajemy, „Instrukcja dla Komitetów Parytetycznych”, 2, 1921, s. 24.
  19. Landsmannschaft der Oberschlesier in B-W [online], web.archive.org, 29 stycznia 2017 [dostęp 2023-02-04] [zarchiwizowane z adresu 2017-01-29].
  20. Nowe Kotkowice [online], gminaglogowek.info [dostęp 2025-06-19].
  21. Dragomir Rudy, Lotnisko Rossweide w Nowych Kotkowicach, „Gazeta Pogranicza”, Jarosław Okrągły – redaktor naczelny, 12 (14), Prudnik: TelArt Studio, 30 sierpnia 2017, s. 17, ISSN 2543-9081.
  22. „NOWE KOTKOWICE” w bazie danych „Straty osobowe i ofiary represji pod okupacją niemiecką” [online], straty.pl [dostęp 2025-09-11].
  23. Powiat Prudnicki (Prudnik), [w:] Wykaz gromad Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej. Według stanu na z dnia 1 VII 1952 r., Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 1952, s. 249–250.
  24. Uchwała Nr VII/28/54 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Opolu z dnia 4 października 1954 r. w sprawie podziału na gromady powiatu prudnickiego, „Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Opolu”, 12, Opole: Prezydium WRN, 27 grudnia 1954, s. 10–11.
  25. Wykaz gromad wchodzących w skład gminy, „Głos Prądnika”, Czesław Żelazny – redaktor naczelny, 3 (4), Prądnik [Prudnik]: Powiatowy Komitet Osadniczy, 23 listopada 1946, s. 5.
  26. Ludność Ziemi Prudnickiej, „Tygodnik Prudnicki”, Antoni Weigt – redaktor naczelny, 52 (266), Prudnik: Spółka Wydawnicza „Aneks”, 24 grudnia 1995, s. 10, ISSN 1231-904X.
  27. Kreis Neustadt O.S. (1. Dezember 1871) [online], AGOFF [dostęp 2024-06-14] (niem.).
  28. Kreis Neustadt O.S. (1. Dezember 1885) [online], AGOFF [dostęp 2024-06-14] (niem.).
  29. Kreis Neustadt O.S. (1. Dezember 1905) [online], AGOFF [dostęp 2024-06-14] (niem.).
  30. Willkommen bei Gemeindeverzeichnis.de [online], www.gemeindeverzeichnis.de [dostęp 2020-05-28].
  31. a b Deutsche Verwaltungsgeschichte Schlesien, Kreis Neustadt [online], treemagic.org [dostęp 2020-05-28] [zarchiwizowane z adresu 2019-05-31].
  32. Ludność wiejska. Wyniki badania struktury ludności wsi z dnia 15 X 1966, Opole: Wojewódzki Urząd Statystyczny w Opolu, 1969, s. 100.
  33. a b c d Wieś Nowe Kotkowice w liczbach [online], Polska w liczbach [dostęp 2020-05-28], liczba ludności na podstawie danych GUS.
  34. Andrzej Dereń, Jak wyludniła się Twoja miejscowość: sprzedam wieś pod Prudnikiem, „Tygodnik Prudnicki”, 2 (1202), Prudnik: Spółka Wydawnicza „Aneks”, 8 stycznia 2014, s. 11, ISSN 1231-904X.
  35. Wykaz dróg powiatu prudnickiego [online], powiatprudnicki.pl [dostęp 2024-09-26].
  36. Rozkład jazdy PKS na przystanku Biedrzychowice 01, gm. Głogówek [online], e-podroznik.pl [dostęp 2023-08-18].
  37. Parafie według dekanatów [online], www.diecezja.opole.pl [dostęp 2023-05-01] (pol.).
  38. Regulamin Odznaki Krajoznawczej Ziemi Prudnickiej [online], prudnik.pttk.pl [dostęp 2024-01-01].
  39. Trasy rowerowe VI ETTR w Prudniku, „Tygodnik Prudnicki”, Andrzej Dereń – redaktor naczelny, 27 (1019), Prudnik: Spółka Wydawnicza „Aneks”, 7 lipca 2010, s. 20–21, ISSN 1231-904X.
  40. Komisariat Policji w Głogówku [online], prudnik.policja.gov.pl [dostęp 2024-02-24] (pol.).
  41. Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 29 sierpnia 2005 r. w sprawie wykazu gmin i innych jednostek zasadniczego podziału terytorialnego państwa położonych w strefie nadgranicznej oraz tablicy określającej zasięg tej strefy (Dz.U. z 2005 r. nr 188, poz. 1580).
  42. PSG w Opolu [online], slaski.strazgraniczna.pl, 19 sierpnia 2012 [dostęp 2024-05-08].