Obol zmarłych

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Charon and Psyche (1883), prerafaelicka interpretacja mitu przez Johna Roddama Spencera Stanhope'a

Obol zmarłych lub obol Charonamoneta stanowiąca formę zapłaty za usługi dla duszy w zaświatach.

Według mitologii greckiej Charon przewoził dusze zmarłych swą łodzią przez podziemną rzekę Styks do Hadesu. Obrządek pogrzebowy związany z tą wiarą nakazywał żywym wsunięcie zmarłemu do ust lub do ręki obola, lub innego drobnego pieniążka, aby ten miał czym zapłacić za przeprawę przewoźnikowi.

We wczesnym średniowieczu wyposażanie zmarłego w monetę widoczne było na cmentarzach rzędowych u ludów pogańskich, skandynawskich wikingów i Finów. Zwyczaj ten odżywał również na terenach świeżo schrystianizowanych, jak Polska, Czechy, Morawy, Węgry[1]. W Polsce jako najwcześniejsze obole zmarłych spotykane są denary i dirhemy arabskie z przełomu X/XI wieku odnajdywane w grobach zakładanych na osi północ-południe na cmentarzyskach wikingów w Kałdusie i Bodzi[2].

Na podstawie takich elementów kultury, jak obole wkładane zmarłym do ust czy też pochówki w kamiennej obstawie lub sarkofagu, toczą się w nauce przypuszczenia o przynależności etnicznej zmarłego.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Łukasz Miechowicz, Zjawisko obola zmarłych na przykładzie źródeł etnograficznych z obszaru Polski, w: Środowisko pośmiertne człowieka, Funeralia Lednickie. Spotkanie 7, red. W. Dzieduszycki, J. Wrzesiński, 2007, str. 89
  2. Wojciech Dzieduszycki. Kruszce w systemach wartości i wymiany społeczeństwa Polski wczesnośredniowiecznej. Instytut Archeologii i Etnologii Polskiej Akademii Nauk, 1995 str. 93

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

  • Znaleziska monet na cmentarzysku Środowisko pośmiertne człowieka, Funeralia Lednickie sp. 9, Michał Dzik, Znaleziska monet na cmentarzyskach w Polsce od XIV do XVIII w, 2007.