Obrzezanie kobiet

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Klitoridektomia (zwana też obrzezaniem kobiet oraz wyrzezaniem) – częściowe lub całkowite usunięcie łechtaczki (łac. clitoris), czasem również warg sromowych mniejszych. Praktykowane ze względów religijnych lub estetycznych u Egipcjan[1] oraz wśród niektórych ludów afrykańskich, a także wśród irackich Kurdów i część ludności Jemenu[2][3].

Obrzezanie kobiet to także niemający nic wspólnego z religią obyczaj występujący wśród wielu ludów Afryki, Ameryki Południowej, państw Azji Południowo-Wschodniej z regionu Jawy, Borneo, Nowej Gwinei i Australii oraz wysp Pacyfiku[4].

W ekstremalnych przypadkach klitoridektomia polega na usunięciu łechtaczki, warg sromowych i skóry ze ścianek pochwy oraz zaszyciu, co najmniej częściowym, samego wejścia do pochwy. Pozostawiony niewielki otwór umożliwia jedynie wydostawanie się moczu i krwi menstruacyjnej. Ten rodzaj obrzezania jest określany według metodologii WHO jako obrzezanie "trzeciego typu"[5].

Graficzne przedstawienie różnych metod okaleczania żeńskich narządów płciowych.

Występowanie[edytuj]

Rozpowszechnienie klitoridektomii w różnych regionach Afryki

Rytualne usuwanie łechtaczek metodą zabiegów chirurgicznych jest stosowane głównie w Afryce Środkowej oraz do niedawna praktykowane legalnie w Egipcie (co rzekomo wiąże się z tradycją faraońską). Obecnie wykonywanie takiego zabiegu jest w Egipcie prawnie zakazane[6]. Do niedawna sądzono, że obrzezanie kobiet nie występuje poza kontynentem afrykańskim, jednak najnowsze badania wykazały, że praktyka ta jest rozpowszechniona również w Kurdystanie i wśród ludności kurdyjskiej w ogóle (Irak, Turcja, Syria, Iran), a także w Jordanii, Arabii Saudyjskiej, Jemenie, Omanie, Katarze, Zjednoczonych Emiratach Arabskich i Bahrajnie oraz w Malezji, Pakistanie, Afganistanie, Brunei, na Malediwach, na Filipinach, w Indonezji i w muzułmańskich społecznościach w Indiach[7][8][9][10][11][12][13][14][15].

Występuje głównie w Etiopii (również praktykowane przez etiopskich wyznawców judaizmu, Felaszów), Kenii (gdzie dominującą religią jest chrześcijaństwo), Erytrei, Sierra Leone, Sudanie, Somalii, Gambii, Czadzie, Mali, Nigerii, Kamerunie, Indonezji itd. Obrzezanie kobiet praktykowali również egipscy chrześcijanie – Koptowie. Nie jest ono jednak związane z religią jako taką w odróżnieniu od obrzezania mężczyzn – jedynie z tradycją danego kraju lub regionu.

W kulturach ludów mniej rozwiniętych obrzezanie kobiet jest znacznie bardziej okrutne. Może polegać nawet na stosowaniu wrzątku oraz wyskrobywaniu fragmentów ciała zamiast ich odcinania.

Znaczenie i pochodzenie[edytuj]

W niektórych społecznościach obrzezanie stanowi okrutny element ceremonii rytualnej i jest uważany za wskaźnik przejścia młodych dziewcząt w wiek dorosły. Ogólne wierzenie dostrzega w obrzezaniu sposób na kontrolowanie seksualności kobiet, gdyż głównie gwarantuje ono dochowanie dziewictwa do ślubu i utrzymywanie wierności małżeńskiej po nim.

Obrzezanie kobiet w porównaniu do obrzezania mężczyzn w mniejszym stopniu wiąże się z czynnikami religijnymi[16].

Wiek dziewcząt w momencie obrzezania różni się w zależności od regionu. Zabieg ten jest więc przeprowadzany na kilkudniowych niemowlętach, na dziewczynkach w wieku 7-10 lat lub na nastolatkach, jednak czasem dotyczy dopiero kobiet dorosłych, które są mu poddawane w czasie ślubu.

Obrzezanie jest powszechnie praktykowane w Afryce. Na mniejszą skalę zabiegi są wykonywane również w Azji, Azji Mniejszej, na Półwyspie Arabskim[17], w Australii i w Ameryce Łacińskiej. Przypadki obrzezania coraz częściej można spotkać w krajach rozwiniętych, głównie u kobiet pochodzących ze społeczeństw, u których zwyczaj ten istnieje.

Dane liczbowe[edytuj]

Na świecie żyje co najmniej 200 mln "obrzezanych" kobiet. Poniższa tabela przedstawia dane zagregowane przez UNICEF dla kobiet w wieku 15 - 49 lat.[18].

Kraj  % okaleczonych kobiet Rok pochodzenia danych
Somalia 98 2006
Gwinea 97 2012
Dżibuti 93 2006
Sierra Leone 90 2013
Mali 89 2010
Egipt 87 2015
Sudan 87 2014
Erytrea 83 2010
Burkina Faso 76 2010
Gambia 75 2013
Etiopia 74 2005
Mauretania 69 2011
Liberia 50 2013
Gwinea Bissau 45 2014
Czad 44 2010
Wybrzeże Kości Słoniowej 38 2011-2012
Nigeria 25 2013
Senegal 25 2014
Republika Środkowoafrykańska 24 2010
Kenia 21 2014
Jemen 19 2013
Tanzania 15 2010
Benin 9 2014
Irak 8 2011
Togo 5 2013-2014
Ghana 4 2011
Niger 2 2012

Krytyka[edytuj]

W przeciwieństwie do obrzezania mężczyzn, obrzezanie kobiet jest uznawane przez wiele środowisk i organizacji za pogwałcenie praw człowieka – jest bardziej drastyczne, a w niektórych kulturach jest nawet wręcz specjalnie aktem mającym sprawić ból, co ma dawać dodatkowy efekt "oczyszczający". Jednak nawet bardziej cywilizowane akty obrzezania kobiet, jak odcięcie ostrym narzędziem łechtaczki przez specjalistę, budzi protesty wielu osób na całym świecie jako akt nieuzasadnionego niczym okaleczenia człowieka z istotnej części jego ciała, wpływającej na jego funkcje seksualne. Stanowi to kulturowo akt uprzedmiotowienia kobiety w stosunku do mężczyzny, którego celem ma być obniżenie jej libido.

Organizacje zajmujące się prawami człowieka uważają praktykę obrzezania kobiet za niedozwolone formy modyfikacji fizycznej integralności osoby, tym bardziej, że są one często wykonywane na zbyt młodych i bezbronnych kobietach, które nie są w stanie wyrażać na nie świadomej zgody.

Obrzezanie jest nielegalne w większości krajów świata[19].

Znanymi przeciwniczkami obrzezania kobiet są: Holenderka somalijskiego pochodzenia Ayaan Hirsi Ali oraz somalijska modelka i pisarka Waris Dirie[20].

Historia[edytuj]

Klitoridektomia wykonywana była przy próbach zmiany orientacji seksualnej kobiet homoseksualnych (lesbijek)[21][22].

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

  1. Piotr Ibrahim Kalwas: Piekło kobiet (pol.). gazeta Wyborcza.
  2. Dane statystyczne dotyczące liczby okaleczonych kobiet w poszczególnych krajach
  3. Tekst o występowaniu okaleczania kobiet na Bliskim Wschodzie (ang.)
  4. Obrzezanie dziewczynek – krwawa tradycja silniejsza od granic
  5. Klitoridektomia – zabieg higieniczno-religijny
  6. BBC News: Egypt forbids female circumcision
  7. Tekst o występowaniu okaleczania kobiecych narządów płciowych na świecie (ang.)
  8. http://www.bt.com.bn/news-national/2012/06/16/female-circumcision-cultural-practice
  9. http://www.fgmnetwork.org/intro/fgmintro.html
  10. http://www.smh.com.au/world/female-circumcision-fear-as-fundamentalists-roll-back-womens-rights-20120124-1qflv.html
  11. http://www.nytimes.com/2008/01/20/magazine/20circumcision-t.html?_r=0
  12. http://www.theguardian.com/society/2012/nov/18/female-genital-mutilation-circumcision-indonesia
  13. http://epostersonline.s3.amazonaws.com/rcog2013/rcog2013.4df0243.NORMAL.pdf
  14. http://som.adzu.edu.ph/research/pdf/2008-06-25-135433casalin,s..pdf
  15. http://whqlibdoc.who.int/publications/2008/9789241596442_eng.pdf
  16. WojciechW. Oronowicz WojciechW., Klitoridektomia w perspektywie społecznej i religijnej, VII Ogólnopolska Konferencja Naukowa: „Religia a procesy społeczne”, Poznań, 22 kwietnia 2016, DOI10.13140/RG.2.1.3069.9929.
  17. http://www.unicef.org/media/files/FGCM_Lo_res.pdf
  18. UNICEF: Female Genital Mutilation/Cutting - UNICEF STATISTICS (ang.). [dostęp 2016-09-10].
  19. Analytical Management - Department for Education
  20. Waris Dirie Homepage. [dostęp 2010-03-19].
  21. A Case of Developmental Degenerative Insanity, with Sexual Inversion, Melancholia, Following Removal of Testicles, Attempted Murder and Suicide. . 42, s. 341–44, 1896. DOI: 10.1192/bjp.42.177.340. 
  22. Results of Castration in Sexual Abnormalities. . 33, s. 351, 1929. 

Linki zewnętrzne[edytuj]