Odlewnia Ursus w Lublinie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Odlewnia Żeliwa „Ursus”
Forma prawna spółka z ograniczoną odpowiedzialnością
Data założenia 1972
Data likwidacji 2000
Państwo  Polska
Województwo  lubelskie
Siedziba ul. Metalurgiczna 7
20-952 Lublin
Numer KRS 0000032626
Branża przemysł metalurgiczny
Zatrudnienie 10 000 w najlepszym okresie, ponad 1200 w ostatnich latach
Położenie na mapie Lublina
Mapa lokalizacyjna Lublina
Odlewnia Żeliwa „Ursus”
Odlewnia Żeliwa „Ursus”
Położenie na mapie województwa lubelskiego
Mapa lokalizacyjna województwa lubelskiego
Odlewnia Żeliwa „Ursus”
Odlewnia Żeliwa „Ursus”
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Odlewnia Żeliwa „Ursus”
Odlewnia Żeliwa „Ursus”
Ziemia51°14′26″N 22°38′25″E/51,240556 22,640278

Odlewnia Ursus w Lublinie – jeden z największych zakładów tego typu w Polsce, do lat 90. XX wieku największy w Europie. Zbankrutowała w 1999 roku. Pracowało tam do 10 tys. pracowników. W kilka lat po upadłości została zdemontowana.

Historia[edytuj]

Odlewnia żeliwa została wybudowana w latach 70. XX wieku. Inwestycja PRL-u rozpoczęła się w 1972 roku, trwała 11 lat, z przeznaczeniem dla całego przemysłu motoryzacyjnego. Na jej realizację zaciągnięto dług w wysokości 75 milionów dolarów. Należała niegdyś do Fabryki Samochodów Ciężarowych w Lublinie, w późniejszych latach do Zrzeszenia Przemysłu Ciągnikowego – „URSUS”.

Powstała ogromna dwupoziomowa hala wybudowana na powierzchni 12 ha. Poziom zero mierzący 9 metrów wysokości – tu docierały torami kolejowymi wagony ze złomem, a wyjeżdżały z gotowymi odlanymi elementami. Poziom dziewięć, to już 13-metrowej wysokości hala. Obie kondygnacje zostały połączone ze sobą betonową rampą, po której wjeżdżały ciężarówki z materiałami. Osiem pieców o łącznej pojemności prawie 100 ton służyło do wytopu surówki.

Inwestycja nigdy nie została w pełni dokończona, uzyskano tylko 40 proc. zakładanej zdolności produkcyjnej. Okres świetności zakładu to koniec lat 80. To czas największego zatrudnienia około 3 tys. pracowników, a mimo tego zakład osiągnął jedynie 40% zdolności produkcyjnej. Przemiany gospodarcze początku lat 90. XX wieku sprawiły, że lubelskie przedsiębiorstwa państwowe zaczęły borykać się z problemami finansowymi. W 2000 r. odlewnię postawiono w stan likwidacji.

Problemy odlewni[edytuj]

Już w 1991 roku produkcja w fabryce zatrzymywała się kilkukrotnie. Nieopłacone należności z tytułu energii elektrycznej spowodowały przerwy w dostawie prądu dla zakładu. W roku 1998 straty jakie generował zakład sięgały 3,5 miliona złotych miesięcznie. W pierwszym kwartale 1999 roku próbę reanimacji podjęła firma Centrostal, kupując upadające przedsiębiorstwo za 8 milionów złotych. Nawet ulokowanie 23 milionów złotych nie postawiło na nogi borykającej się z problemami finansowymi odlewni. We wrześniu 1999 roku wygaszono piece. Trzy miesiące później zaczęto zwalniać zatrudnionych w tym momencie 1100 pracowników. W 2000 roku postawiono zakład w stan likwidacji. Na terenie hali odbywało się pozyskiwanie złomu. W 2008 r. hala została całkowicie rozebrana, ale pozostał teren biur. Znajduje się tam kilka zdewastowanych budynków (baseny w podziemiach) z możliwością wejścia na dach.

Kradzież kobaltu[edytuj]

4 listopada 2010 roku Państwowa Agencja Atomistyki poinformowała, że z nieczynnej odlewni żeliwa Ursus zniknęło siedem pojemników a radioaktywnym kobaltem. Poszukiwaniami zajmowała się Policja i Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego. Zagrożenie było o tyle duże, że w wypadku uszkodzenia lub rozbicia pojemnika mogło dość do zakażenia zarówno wewnętrznego, jak i zewnętrznego. Po dwóch latach postępowania karnego prokuratura umorzyła dochodzenie uznając, że pojemniki zostały oddane na złom, a radioaktywna substancja jest zupełnie niegroźna.

Pozostałość po odlewni, kwiecień 2013, widok panoramiczny
Pozostałość po odlewni, kwiecień 2013, widok panoramiczny

Bibliografia[edytuj]

Linki zewnętrzne[edytuj]