Okręg Wilno Armii Krajowej

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z Okręg Wilno AK)
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Okręg Wilno
Armii Krajowej
Ilustracja
Historia
Państwo  Polskie Państwo Podziemne
Sformowanie grudzień 1939
Rozformowanie 1945
Dowódcy
Pierwszy Nikodem Sulik
Ostatni Aleksander Krzyżanowski
Organizacja
Kryptonim „Miód”; „Wiano”
Dyslokacja Wilno
Rodzaj sił zbrojnych partyzantka
Formacja SZP, ZWZ, AK
Podległość Komenda Główna AK

Okręg Wilno – jednostka terytorialna Służby Zwycięstwu Polski, Związku Walki Zbrojnej, wreszcie Armii Krajowej nosząca kryptonimy „Miód” i „Wiano”.

Pokrywał obszar byłego województwa wileńskiego i Litwy w granicach z 1939. W swojej strukturze zawierał również Podokręg Litwa Środkowa.

Komendantem okręgu był ppłk Nikodem Sulik „Jodko”, a po jego aresztowaniu mjr/ppłk Aleksander Krzyżanowski „Wilk”.

Pod okupacją sowiecką[edytuj | edytuj kod]

Gen. Michał Tokarzewski-Karaszewicz, komendant powstałej w Warszawie 27 września 1939 roku Służby Zwycięstwu Polski, wysłał do Wilna trzech emisariuszy. Byli to: płk dypl. Janusz Gaładyk, ppłk dypl. Nikodem Sulik „Jodko” oraz mjr Aleksander Krzyżanowski „Andrzej”. Oficerowie przybyli do Wilna 8 grudnia 1939 bez płk. Janusza Gaładyka, którego to aresztowano na granicy litewsko-sowieckiej.

Poprzez ks. Kazimierza Kucharskiego nawiązali oni łączność z samorzutnie powstałymi organizacjami podziemnymi. 28 grudnia 1939 formalnie powstał Wileński Okręg SZP wchłaniający wszystkie powstałe podziemne organizacje na terenie Wileńszczyzny.

Już w styczniu 1940 przemianowano SZP na Związek Walki Zbrojnej. Okręg Wileński ZWZ podlegał bezpośrednio komendantowi głównemu ZWZ w Paryżu, gen. broni Kazimierzowi Sosnkowskiemu. Łączność utrzymywano za pośrednictwem bazy w Kownie, a później bazy „Anna” w Sztokholmie.

Organizacja SZP-ZWZ na początku 1940 roku[edytuj | edytuj kod]

Nikodem Sulik

Obsada Dowództwa Wojewódzkiego (od maja 1940 Komenda Okręgu)

kpt. Aleksander Wasilewski
kpt. Karol Zieliński
mjr Józef Roczniak
kpt. Czesław Dębicki

W styczniu 1943 roku zlikwidowano podział okręgu na „Dwór” i „Pole”. Od tej pory okręg dzielił się na garnizon miasta Wilno i Inspektoraty.

Pod okupacją niemiecką[edytuj | edytuj kod]

Zgodnie z dekretem Hitlera z 17 lipca 1941 roku „Administracja terytoriami na Wschodzie”, Wileńszczyznę wraz z Litwą określono jako Generalbezirk Liteauen. Utworzono dwa Gebietskommissariaty: Wilna-Stadt pod zarządem Kreisleitera NSDAP Hansa Hingsta j Wilna-Land pod zarządem SS-Obersturmführera Horsta Wulfa. Obok niemieckiego Gestapo, służby bezpieczeństwa i policji powstały odpowiedniki litewskie włącznie z polityczną Saugumą.

Zgodnie z wytycznymi Komendy Głównej Wileńszczyzna została podzielona na Wilno-Miasto oraz Wilno-Wieś (Prowincja)[1]. Wilno – Miasto otrzymało kryptonim „Dwór”, a Wilno-Wieś kryptonim „Pole”. Komendantem „Pola” został inż. por Czesław Dębicki „Chudy”, a szefem sztabu Mieczysław Potocki „Kamień”.

14 lutego 1942 roku Związek Walki Zbrojnej przemianowano na Armię Krajową. Na wiosnę z Komendy Głównej AK w Warszawie przybyli do Komendy Okręgu ppłk Lubosław Krzeszowski „Ludwik” oraz kpt. Teodor Cetys „Sław”. Zgodnie z wytycznymi Komendy Głównej nastąpiła reorganizacja Komendy Okręgu Wileńskiego AK.

Komenda Okręgu Wileńskiego AK[edytuj | edytuj kod]

komendant – ppłk Aleksander Krzyżanowski „Wilk”
szef sztabu – ppłk Lubosław Krzeszowski „Ludwik”
  • Oddział I Ogólnoorganizacyjny – ppłk Julian Kulikowski „Ryngraf”, „Witold”, „Drohomirski”
  • Oddział II
    • Wydział Operacyjny – Stefan Stawiej „Otto”
    • Kontrwywiad – sędzia Mirosław Głębocki „Cecylia”[2]
  • Oddział III Operacyjno-szkoleniowy – mjr Teodor Cetys „Sław”
  • Oddział IV Kwatermistrzowski – mjr Kazimierz Heilman „Tomasz”
  • Oddział V Łączności – kpt Stefan Czernik „Orwat”
  • Oddział VI BIP – Antoni Kokociński „Julian”, „Tulipan”
  • Komórka Kedywu – mjr Kazimierz Radzikowski „Dąbek”
  • Wojskowy Sąd Specjalny – ppor. czasu wojny Stanisław Ochocki „Argus”
  • Służba Duszpasterska – ks. ppłk Piotr Rynkiewicz „Piotr”, „Aleks”

Inspektoraty rejonowe[edytuj | edytuj kod]

Insp wilno 1.png

W czerwcu 1942 roku, zamiast dotychczasowego podziału na „Dwór” i „Pole” wprowadzono inspektoraty. Inspektoraty rejonowe dzieliły się na obwody, które pokrywały się z powiatami według podziału administracyjnego sprzed 1939 r.

Przygotowania do Burzy[edytuj | edytuj kod]

W kwietniu 1944 roku, na podstawie rozkazu organizacyjnego Komendy Okręgu, na bazie inspektoratów utworzono sztaby zgrupowań partyzanckich. 6 czerwca oficjalnie ujawnione zostało Dowództwo Oddziałów Partyzanckich Okręgu Wileńskiego.

Dowództwo

Tablica pamiątkowa ku czci gen. Aleksandra Krzyżanowskiego „Wilka” oraz jego podkomendnych z Armii Krajowej (bazylika św. Elżbiety we Wrocławiu)
  • Dowódca – ppłk Aleksander Krzyżanowski „Wilk”
  • Szef sztabu – mjr dypl. Teodor Cetys „Sław”
  • Szef oddziału I – kpt. Zbigniew Brodzikowski „Rarańcza”
  • Szef oddziału II – por. Józef Ciecierski „Rokita”
  • Szef oddziału III – ppłk Zygmunt Blumski „Strychański”
  • Szef oddziału IV – mjr Kazimierz Radzikowski „Robur”
  • Szef oddziału V – kpt. Stefan Czemik „Orwat”
  • Szef oddziału VI – por. Antoni Snarski „Solny”
  • Szef saperów – kpt. Michał KwArmii Krajowejszyc „Kowal”,
  • Szef służby sanitarnej – por. dr Michał Reicher „ Sosna”[3].

Zgrupowania partyzanckie:

Ważniejsze akcje bojowe oddziałów partyzanckich[edytuj | edytuj kod]

Data i miejsce Opis działań
Gieladnia

15 kwietnia 1943

Chrzest bojowy OP „Kmicica”. Oddział dokonał ataku na stację kolejową i magazyny. Zniszczono urządzenia stacyjne, zdobyto broń i amunicję.
Duniłowicze

1/2 sierpnia 1943

OP „Kmicica” zlikwidował posterunek niemiecki. Straty nieprzyjaciela: kilku zabitych. Zdobyto: kilka sztuk kb i pm z zapasem amunicji oraz żywność.
Male

7 sierpnia 1943

Pierwsze starcie oddziału partyzanckiego na terenie Inspektoratu F. OP „Świta” stoczył potyczkę z Niemcami i policją litewską. Zginął dowódca oddziału „Świt” Tadeusz Borowiński.
Żodziszki

14/15 sierpnia 1943

OP „Kmicica” zlikwidował załogę miasteczka. Stanowiło ją ok. 50 żandarmów niemieckich i 80 policjantów litewskich. Zdobyto broń, amunicję, umundurowanie i żywność.
Zanarocze-Hatowicze

26 sierpnia 1943

Partyzanci sowieccy z oddziału Markowa podstępnie opanowali bazę OP „Kmicica” w Zanaroczu i rozbroili polskich partyzantów. Rozstrzelano „Kmicica”, 56 polskich partyzantów i 20 członków konspiracji terenowej.
Madziuny

28 sierpnia 1943

OP „Żuka” spalił most na Mereczance, powodując zakłócenia ruchu kołowego na szosie Wilno-Grodno.
Chojeckowszczyzna

12 września 1943

Drużyna „Maksa” ostrzelała bandę rabunkową. W związku z brakiem amunicji partyzanci wycofali się. Przeciwnik poniósł duże straty.
Sorok-Tatary[b]

19–24 września 1943

Zlikwidowano kilka małych band rabunkowych i kolaborantów z Niemcami i Litwinami.
Popiszki

17 X 1943

OP „Szczepcia” wpadł w zasadzkę przygotowaną przez Łotyszów. W walce zginęli „Lipniak” i „Hardy”. Łotysze stracili 4 zabitych i kilku rannych. Rozproszony polski oddział wycofał się do bazy.
Worniany

5 listopada 1943

OP „Górala” rozbił więzienie, uwolnił Żydów i miejscowych rolników. W urzędzie gminy zniszczył dokumentację.
Turgiele i Taboryszki

28/29 XII 1943

3 i 6 Brygada zajęła obie miejscowości, rozbrojono posterunki policji litewskiej, zniszczono dokumenty kontyngentowe i osobowe, nakazano policjantom i urzędnikom litewskim opuszczenie miejscowości w ciągu doby, co zostało wykonane. Zdobyto: 30 kb, 2 rkm, pistolety, zapas amunicji i granaty.
Lasy Stoickie

31 XII 1943

6 Brygada przeczesała lasy. Zlikwidowała dwa bunkry bandy rabunkowej. W bunkrach znaleziono rzeczy skradzione okolicznej ludności. Straty bandy: 2 zabitych. Zdobyto: 4 kb, 1 pm.
Zabrzezie

III 1944

OP „Małego” dokonana nieudanego zamachu na konfidenta Gestapo. W czasie wymiany strzałów poległ „Mały” (Andrzej Kutzner vel Kucner).
Mikuliszki

8 I 1944

3 i 6 Brygada walczyły skutecznie z atakującym je oddziałem litewskiej policji i niemieckiej żandarmerii. Broniące się oddziały 3 Brygady wsparła kwaterująca w Łapiejkach 6 Brygada z pobliskich. Straty nieprzyjaciela: 25 zabitych. Zdobyto: 25 kb, 1 lkm, 4 pm. Straty własne: 5 poległych, wśród nich por. Piotr Motylewicz „Szczepcio”.
Bodziszki

16 I 1944

5 Brygada rozbiła atakujący kolumnę partyzantów oddział niemiecki. Straty nieprzyjaciela: 7 zabitych. Zdobyto: działko 27 mm, 2 ciężarówki z amunicją.
Rudomino

17/18 I 1944

Brygady 6. i 3. pod dowództwem por. Adama Boryczki „Tońki” zaatakowały Rudomino. Rozbito posterunek policji litewskiej, pocztę i urząd gminy. Do niewoli wzięto 15 policjantów. Zdobyto 14 kb, 2 lkm i amunicję. Policjantom i urzędnikom polecono opuścić miasteczko.
Polany

21 I 1944

3 i 6 Brygada bez walki zajęły miejscowość. Litewscy policjanci i urzędnicy uciekli. Zniszczono dokumenty kontyngentowe i osobowe.
Worziany

31 I 1944

5 Brygada stoczyła zwycięską walkę z ekspedycyjnym oddziałem niemieckim w sile ok. 200 ludzi. Po całodziennej walce atak odparto. Straty własne: 20 poległych.
Radziusze-Lozowe

2 II 1944

Stacjonująca tu po krwawym boju z Niemcami 5 Brygada została podstępnie zaatakowana przez oddział partyzantki sowieckiej. Odpierając skutecznie ataki, wycofano się za rz. Streczankę. Rosjanie ponieśli duże straty. Straty własne: 1 partyzant utonął podczas przeprawy przez rzekę.
Bołtupie

9/10 II 1944

Oddział partyzancki „Tura” uderzył na 20-osobowy posterunek policji litewskiej. Litwini nie wytrzymali uderzenia i wycofali się do Oszmiany.
Majralice

4 III 1944

Plutony „Rakoczego” z 5 Brygady i pluton „Mścisława” z „Błyskawicy” oraz drużyna doraźnie zmobilizowana z placówki AK w Podbrzeziu wspólnie zaatakowały kwatery bandy rabunkowej „Borodacza”. Po krótkiej walce bandę zlikwidowano. Zdobycz: 15 kb, 2 rkm, 10 pm, 5 pistoletów, zapas amunicji.
Bękarty(Jaszuny)

2 III 1944

6 Brygada zdobyła magazyn Luftwaffe. Zdobyto ok. 50 tys. sztuk amunicji karabinowej – zapalającej, przeciwpancernej oraz rakiety i materiały wybuchowe.
Kiejdzie

3/4 III

Wydzielony oddział 6 Brygady zaatakował posterunek niemiecki ochraniający magazyny zboża. W krótkiej walce Niemców pokonano. Zdobycz: 2 rkm, 1 pm, dużo amunicji, granaty oraz koce, buty itp. Zboże z magazynu rozdano rolnikom. Wziętych do niewoli Niemców zwolniono. Straty własne: 1 zabity (d-ca drużyny „Polza”), 5 rannych.
Dubinki

4 III

OP „Błyskawica” rozbił posterunek policji litewskiej. Straty przeciwnika: 1 zabity, 1 ranny, 2 jeńców. Zdobycz: 30 kb, 2 rkm, 5 pm, amunicja. Budynek posterunku spalono.
Szumsk

12 III

6 Brygada rozbroiła posterunek złożony z policjantów litewskich i żołnierzy organizacji Todt. Zdobycz: 1 ckm, 2 rkm, karabiny, amunicja.
Miedniki Królewskie

8/9 III

Wydzielony oddział 6 Brygady pod dowództwem „Zygmunta” zaatakował i zdobył niemiecki posterunek (ok 30 żołnierzy). Niemców rozbrojono i zwolniono. Zdobycz: 30 kb, 1 ckm, 1 rkm, 4 pm, 6 pistoletów, amunicja, granaty.
Graużyszki

12/13 III

3 Brygada zaatakowała i po krótkiej walce z załogą litewską zajęła Graużyszki. 28 Litwinów rozbrojono, 1 Litwin zabity. Zdobycz: 27 kb, 2 lkm, 1 pm, 3 pistolety, 85 granatów, 1300 naboi.
Krewo

15 III 1944

OP III „Tura” i OP VI „Nietoperza” zdobył miasteczko, rozbił posterunek policji litewskiej. Straty nieprzyjaciela: 2 zabitych, kilku rannych. Jeńców zwolniono. Zdobycz: 25 kb, 3 rkm, 1 pm, 30 granatów, 6 tys. sztuk amunicji.
Dziewieniszki

16 III 1944

6 batalion „Pala” (16 kompania) pod dowództwem „Zbroi” zdobyła miasteczko, likwidując administrację litewską.
Nowe Troki

29/30 III 1944

3 Brygada czasowo opanowała miasto. Zdobyto broń, żywność, pieniądze. Zniszczono dokumentację Arbeitsamtu. Straty własne: l partyzant poległ. Akcję ubezpieczała 7 Brygada.
Ostrowiec

30/31/1 IV 1944

Wydzielony oddział 6 Brygady pod dowództwem „Tońki” zaatakował miasteczko, którego broniła załoga złożona z 80 żołnierzy Wehrmachtu, 150 ludzi z OT, 20 strażników holenderskich z ochrony majątku, 15 policjantów litewskich. Po dwugodzinnej walce główne siły przeciwnika wycofały się w kierunku Gudogaj. Straty nieprzyjaciela: 2 zabitych, 6 rannych. Zdobycz: 100 kb, 5 rkm, 1 ckm, 1 granatnik, granaty, amunicja, 1 motocykl, 10 rowerów, umundurowanie, wyposażenie, dokumentacja. Straty własne: 1 zabity, 9 rannych, wśród nich ciężko ranny „Tońko”.
Pohulanka

24 IV

5 i 4 Brygada opanowała pociąg służbowy po krótkiej wymianie strzałów. Straty nieprzyjaciela: kilku zabitych i rannych. Straty własne: 1 partyzant ranny. Niemcom zabrano broń i inne materiały wojskowe.
Worniany

21 IV

Plan dowódcy 6 Brygady opanowania miasteczka nie powiódł się, nie zdołano rozbić posterunku policji litewskiej. W urzędzie gminnym i na poczcie zniszczono dokumenty. Zdobyto żywność.
Osienniki

25 IV

Wzmocniony pluton „Kruka” z 6 Brygady rozbroił oddział Holzkomando złożony z 11 Niemców, 22 własowców, 32 radzieckich jeńców wojennych. Straty przeciwnika: zabitych 3 Niemców, rannych 3 Niemców, 4 własowców i 2 jeńców. Zdobyto: 14 kb, 3 km, amunicję, 2 wozy, 6 koni. Straty własne: 6 rannych.
Bołosza

28 IV

5 Brygada zaatakowała niemiecki oddział rekwirujący bydło i trzodę chlewną. Straty nieprzyjaciela: kilkunastu zabitych i rannych. Zdobyto: 20 kb, 1 ckm, 3 rkm, amunicję, granaty, 2 samochody ciężarowe. Straty własne: 1 zabity, 3 rannych. Dowodził „Węgielny”(„Łupaszko” w tym czasie więziony był przez Niemców).
Opsa

3 V

23 Brygada zorganizowała ucieczkę załogi posterunku białoruskiej policji pomocniczej. Zabrali ze sobą: 100 kb, 1 ckm, 5 lkm i wstąpili do 23 Brygady. Organizator ucieczki plut. Pupkiewicz.
Sieńkowszczyzna

7 V

8, 13 i 9 Brygada rozbiły litewski oddział Plechaviciusa. Straty nieprzyjaciela: 30 zabitych, 11 zaginionych, kilkunastu rannych. Zdobyto znaczną ilość broni i wyposażenia.
Koniawa

8 V

Batalion litewskiej formacji Plechaviciusa zaatakował w nocy z 12 na 13 maja 6 Brygadę. Bój trwał cały dzień bez rozstrzygnięcia. Straty nieprzyjaciela: 12 zabitych, 8 zaginionych. Straty własne: 9 zabitych, kilkunastu rannych. Dwaj partyzanci dostali się do niewoli, zostali przez mieszkańców litewskiej wsi wrzuceni do studni i ukamienowani.
Murowana Oszmianka i Tołminowo

12/13 V 1944

Brygady 3, 8, 9, 12 uderzyły na Murowaną Oszmiankę bronioną przez dwie kompanie wojska Plechaviciusa. W tym samym czasie wieś Tołminowo bronioną przez jedną kompanię Litwinów zdobyła 13 Brygada przy współdziałaniu z 9 Brygadą. Straty nieprzyjaciela: Murowana Oszmianka 23 zabitych, Tołminowo 2 zabitych, 3 rannych. Straty własne; poległo 11 partyzantów.
Koleśniki

21 V

Siłami plutonu 6 Brygady zaatakowano jeden samochód osobowy i dwa ciężarowe przewożące niemiecką żandarmerię i litewską policję. Straty nieprzyjaciela: 6 Niemców i 15 Litwinów zabitych, 11 Niemców i 8 Litwinów rannych oraz 4 Litwinów zaginionych. Zdobyto: kilkadziesiąt kb, 2 rkm, 2 pm, kilkanaście pistoletów, granaty, amunicję. Straty własne: 2 zabitych, 8 rannych.
Nowe Daugieliszki

21 V

23 Brygada Brasławska i 24 Brygada „Dryświaty” po krótkiej nocnej walce opanowały miasteczko. Straty nieprzyjaciela: 2 zabitych, 3 rannych. Zdobyto: 16 kb, 2 rkm, 6 pistoletów, kilka min ppanc, granaty, amunicję, materiały sanitarne, papierosy, żywność. W urzędzie gminnym zniszczono dokumenty kontyngentowe. Jeńców po pouczeniu zwolniono.
Wielkopole

30 V

Na stacji Czarny Bór 7 Brygada opanowała pociąg towarowo-osobowy z Wilna, którym następnie 30 partyzantów przejechało przez most na rzece Rudomince i zaatakowało bunkier strzegący mostu. Nie udało się zaskoczyć przeciwnika. Straty nieprzyjaciela: 4 zabitych, 5 rannych, reszta załogi wycofała się. Straty własne: 2 zabitych, 1 ranny. Zdobyto 1 ckm. Wobec zbliżania się pociągu pancernego z odsieczą, partyzanci wycofali się.
Janiszki

po 15 V 1944

5 i 4 Brygada zaatakowała i zdobyła miejscowość. Akcję rozpoczęto szarżą kawalerii na bunkry, do których wrzucono granaty. W ślad za kawalerią uderzyła kompania szturmowa 5 Brygady. Załoga litewska poddała się.
Łokciany

21 VI

4 i 23 Brygada wykoleiła i zaatakowała pociąg towarowy transportujący zarekwirowane bydło i inne mienie. Straty nieprzyjaciela: kilku zabitych i rannych. Straty własne: poległ dowódca 23 Brygady por. „Ostroga” (Marian Kisielewicz). Zdobyto: 20 kb, 2 rkm, granaty, amunicję, kilka pistoletów, rakietnicę, dużo sprzętu łączności i saperskiego, ponadto 40 szt. bydła rogatego.
Postawy

27 VI 1944

4 Brygada na linii kolejowej Nowe Święciany – Postawy zniszczyła 4 mosty.
Rudomino

29 VI

3 Brygada toczyła bój spotkaniowy z oddziałem Luftwaffe w okolicach Rudomina. Straty nieprzyjaciela: 3 rannych. Zdobyto: samochód ciężarowy, działko p.panc., 3 ckm, 9 pm.
Szakieny

2 VII

23 i 4 Brygada na szosie Święciany – Podbrodzie urządziły zasadzkę na kolumnę 15 samochodów, którymi ewakuowała się z Głębokiego niemiecka administracja wojskowa i cywilna. Straty nieprzyjaciela: 5 zabitych, 2 rannych. Straty własne: 2 rannych. Zdobyto: 12 samochodów, 1 motocykl, 2 km, kilkanaście kb, 10 pistoletów, amunicję, sprzęt kancelaryjny i inne.
Soły-Kiena

3 VII

4 i 23 Brygada na linii kolejowej Soły – Kiena wysadziły pociąg zaporowy i zniszczyły drezynę. Straty nieprzyjaciela: 3 zabitych, 12 rannych.
Szwajcary

7 VI1 1944

6 i 12 Brygada rozbroiła eskortę złożoną ze 120 żołnierzy niemieckich konwojującą ok. 3 tys. jeńców sowieckich, włoskich i jugosłowiańskich ze Stalagu 352 w Mińsku. Uwolniono jeńców, zdobyto dużo broni.
Wilno

7–13 VII 1944

I i III Zgrupowanie oraz Garnizon Wilno walczy o miasto w ramach operacji „Ostra Brama”
IX 1944- VIII 1945 Młodzież z rozwiązanych oddziałów Armii Krajowej Ziemi Wileńskiej (Okręgów Wileńskiego i Nowogródzkiego), zagrożona aresztowaniami, zsyłką do ZSRR, deportacją lub poborem do Armii Czerwonej, organizuje się w partyzanckie oddziały samoobrony.
  • Wyboru dokonano na podstawie: J. Adamska, L. Świerda, S. Matuszewicz Miejsca bitew i mogiły żołnierzy okręgu wileńskiego AK. Biblioteka wileńskich rozmaitości. Seria A nr 8.

Upamiętnienie[edytuj | edytuj kod]

1 sierpnia 1980 w katedrze we Wrocławiu odsłonięto tablicę upamiętniającą żołnierzy Obszaru Lwowskiego i Okręgu Wileńskiego AK[4].

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. Powstał w 1943 z połączenia Inspektoratu „C” i Inspektoratu „B” (wiosną 1943 komendant Inspektoratu C mjr Stefan Świechowski „Sulima” został ciężko ranny).
  2. Także w Skorbucianach i Południa

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Snasin W. Inspektorat „F” s. 19.
  2. Palestra 7–8/2004. [dostęp 2015-05-25].
  3. Skład podano za Z dziejów Armii Krajowej na... s. 51–52.
  4. Kazimierz Lorenc. Najdroższa relikwia narodowa. „Biuletyn”. Nr 41, s. 18, Czerwiec 1981. Koło Lwowian w Londynie. 

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Wiktor Snastin: Inspektorat „F” : (materiały do historii) Okręgu Wileńskiego Armii Krajowej. Bydgoszcz: Towarzystwo Miłośników Wilna i Ziemi Wileńskiej, 1997. ISBN 83-905279-8-7.
  • Struktura Organizacyjna Armii Krajowej, Marek Ney-Krwawicz w: Mówią wieki nr 9/1986.
  • Paweł Rokicki: Armia Krajowa na Wileńszczyźnie 1943–1945. Warszawa: Barwa i Broń; Expadon Publishing SP. z o.o., 2007. ISBN 978-83-60786-01-7.
  • Longin Tomaszewski: Kronika Wileńska 1939–1941 : z dziejów Polskiego Państwa Podziemnego. Warszawa: Pomost, 1990.
  • Longin Tomaszewski: Kronika Wileńska 1941–1945 : z dziejów Polskiego Państwa Podziemnego. Warszawa: Pomost, 1992. ISBN 83-85521-09-7.
  • Roman Korab-Żebryk: Operacja wileńska AK. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1985. ISBN 83-01-04946-4.
  • Zygmunt Grunt-Mejer: Partyzancka brygada „Kmicica” : Wileńszczyzna 1943. Bydgoszcz: Towarzystwo Miłośników Wilna i Ziemi Wileńskiej. Oddział, 1997. ISBN 83-905279-9-5.
  • Jarosław Wołkonowski, Grzegorz Łukomski: Okręg Wileński Związku Walki Zbrojnej Armii Krajowej w latach 1939–1945. Warszawa: Adiutor, 1996. ISBN 83-86100-18-4.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]