Omar Bradley

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Omar Nelson Bradley
Gen. Omar Nelson Bradley
Gen. Omar Nelson Bradley
General of the Army General of the Army
Data i miejsce urodzenia 12 lutego 1893
Clark
Data i miejsce śmierci 8 kwietnia 1981
Nowy Jork
Przebieg służby
Lata służby 19151953
Siły zbrojne United States Department of the Army Seal.svg United States Army
Stanowiska dowódca: 82. i 28. Dywizji Piechoty, d-ca II Korpusu,
d-ca 1. i 12. Grupy Armii, Przewodniczący Połączonego Kolegium Szefów Sztabów
Główne wojny i bitwy I wojna światowa
II wojna światowa

wojna koreańska

Odznaczenia
Bronze oakleaf-3d.svg
Bronze oakleaf-3d.svg
Bronze oakleaf-3d.svg
Distinguished Service Medal - czterokrotnie (Stany Zjednoczone)
Navy Distinguished Service Medal  (Stany Zjednoczone) Srebrna Gwiazda  (Stany Zjednoczone) Legia Zasługi (USA) Brązowa Gwiazda  (Stany Zjednoczone) Mexican Border Service Medal Allied Victory Medal American Defense Service Medal European-African-Middle Eastern Campaign Medal World War II Victory Medal Army of Occupation Medal National Defense Service Medal Prezydencki Medal Wolności z Wyróżnieniem (Stany Zjednoczone) Krzyż Wojenny 1939–1945 (Francja) Krzyż Wojenny (Luksemburg) Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Komandorski Orderu Łaźni (Wielka Brytania) Order Suworowa I klasy (ZSRR) Order Kutuzowa I klasy (ZSRR)
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Wikicytaty Omar Bradley w Wikicytatach

Omar Nelson Bradley (ur. 12 lutego 1893 w Clark, zm. 8 kwietnia 1981 w Nowym Jorku w stanie Nowy Jork) – generał armii amerykańskiej, na froncie północnoafrykańskim i europejskim w czasie II wojny światowej, Przewodniczący Połączonego Kolegium Szefów Sztabów (1949–1953).

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Dzieciństwo i młodość[edytuj | edytuj kod]

Omar Nelson Bradley w Akademii Wojskowej West Point
Gen. Omar Nelson Bradley, 1949
Gen. Omar Nelson Bradley otrzymuje z rąk prezydenta USA Harry'ego Trumana piątą gwiazdkę generalską, 22 września 1950
Grób gen. armii Omara Nelsona Bradleya na Narodowym Cmentarzu w Arlington

Urodził się niedaleko miasteczka Clark w stanie Missouri, w rodzinie wiejskiego nauczyciela. Ukończył lokalną szkołę i chciał kontynuować edukację na uniwersytecie stanowym, namówiono go jednak, aby spróbował dostać się na West Point (gdzie edukacja była darmowa, co było faktem nie bez znaczenia dla biednej rodziny Bradleya). Ukończył West Point w 1915, jako jeden z wielu przyszłych generałów z tego rocznika.

Początkowo służył w 14. Pułku Piechoty. Przed wybuchem I wojny światowej stacjonował przy granicy z Meksykiem. Po jej wybuchu otrzymał promocje do stopnia kapitana i został przeniesiony do Montany. W 1918 został przeniesiony do 19. Dywizji Piechoty, która miała być wysłana na front europejski, ale zanim do tego doszło zostało podpisane zawieszenie broni.

Dwudziestolecie międzywojenne[edytuj | edytuj kod]

W okresie międzywojennym Bradley służył jako nauczyciel i studiował. W latach 1920–1924 wykładał matematykę w West Point. W 1924 otrzymał promocję na majora i przeszedł przez szkolenie "Advanced Infantry Course" w Fort Benning w Georgii. Po okresie służby na Hawajach ukończył kurs dla wyższych oficerów sztabowych "Command and General Staff School" w Fort Leavenworth. Od 1929 ponownie wykładał w West Point, w 1934 ukończył "Army War College". W 1936, po promocji na podpułkownika, pracował w Departamencie Wojny.

II wojna światowa[edytuj | edytuj kod]

Po wybuchu II wojny światowej objął najpierw dowództwo 82. Dywizji Piechoty, a następnie 28. Dywizji Piechoty.

Miał zostać dowódcą VIII Korpusu biorącego udział w operacji "Torch", ale w ostatniej chwili został wysłany do Afryki Północnej do sztabu Dwighta D. Eisenhowera. Później został zastępcą gen. George'a Pattona w II Korpusie. W kwietniu 1943 awansował na dowódcę II Korpusu, następnie brał udział w operacji "Husky".

Został wybrany na dowódcę amerykańskiej 1. Grupy Armii w czasie przygotowań inwazji na Normandię oraz 12. Grupy Armii w czasie samej operacji. Pod jego dowództwem wojska amerykańskie uwikłały się w ciężkie walki pozycyjne i nie były w stanie przełamać frontu niemieckiego aż do czerwca 1944, kiedy rozpoczęła się operacja Cobra, w której wzięła udział 3. Armia pod dowództwem gen. Pattona.

Skala sukcesu, jakim była operacja "Cobra", zaskoczyła Bradleya i nie był on w stanie całkowicie wykorzystać jej sukcesu. Między innymi nie zamknął okrążenia w tzw. "worku pod Falaise", kiedy to zatrzymał atak 3. Armii pomimo protestów gen. Pattona.

Pod koniec września, kiedy wojska sprzymierzonych dotarły do Linii Zygfryda, pojawiły się poważne różnice zdań pomiędzy Bradleyem a Bernardem Montgomerym co do dalszej strategii prowadzenia wojny. Bradley sugerował atak szerokim frontem w kierunku Zagłębia Ruhry, Montgomery wolał atakować na wąskim froncie północnego skrzydła. Ostateczna decyzja należała do Eisenhowera, który zdecydował się dać priorytet pomysłom świeżo mianowanego na marszałka Montgomery'ego i pozwolił na wykonanie operacji "Market-Garden".

Po fiasku operacji "Market-Garden" front zachodni częściowo się ustabilizował, co pozwoliło Niemcom na zaplanowanie i wykonanie operacji "Wacht am Rhein". Niemcom częściowo pomogła decyzja Bradleya, który skierował do obrony Ardenów kilka zdekompletowanych dywizji (na odpoczynek) uważając, że jest to "cichy" odcinek frontu, pomimo że historycznie Niemcy już wcześniej atakowali właśnie przez ten region. Niemiecki atak został odparty dzięki skutecznemu i szybkiemu manewrowi 3. Armii gen. Pattona.

Po zatrzymaniu kontrofensywy niemieckiej wojska Bradleya szybko dotarły do Renu i po jego przekroczeniu wykonały manewr okrążenia, zamykając w pułapce ponad 300 000 żołnierzy niemieckich.

Okres powojenny[edytuj | edytuj kod]

Po zakończeniu II wojny światowej Bradley został szefem agencji ds. weteranów wojennych, a w 1948 został szefem sztabu armii amerykańskiej. Rok później awansował na szefa Sztabu Połączonych Sił Zbrojnych Stanów Zjednoczonych (najwyższe stanowisko w siłach zbrojnych USA). 22 września 1950 został awansowany do stopnia "pięciogwiazdkowego generała" ("general of the army"). Był piątą osobą która otrzymała ten stopień w XX wieku i ostatnią do tej pory. Odszedł z aktywnej służby w 1953.

Jako szef sztabu połączonych sił zbrojnych bardzo mocno skrytykował generała Douglasa MacArthura za jego plany rozszerzenia wojny koreańskiej na terytorium Chin.

W opublikowanych przez niego wspomnieniach w 1951 A Soldier’s Story Bradley zaatakował osiągnięcia marszałka Bernarda Montgomeryego (szczególnie jego wkład w bitwę w Ardenach).

Był wolnomularzem[1]. Zmarł 8 kwietnia 1981 w Nowym Jorku. Został pochowany na Narodowym Cmentarzu w Arlington w stanie Wirginia.

Awanse[edytuj | edytuj kod]

Odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]


Poprzednik
US - Joint Chiefs.png Przewodniczący Połączonego Kolegium Szefów Sztabów
1949–1953
US - Joint Chiefs.png Następca
Arthur W. Radford