Opad atmosferyczny

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Opad przelotny widoczny na horyzoncie z chmury Stratocumuluscumulogenitus
Opady śniegu w Dreźnie
Przeciętne sumy opadu w Polsce. Lata 1971 - 2000[1]

Opad atmosferyczny, hydrometeor– ogół ciekłych lub stałych produktów kondensacji pary wodnej spadających z chmur na powierzchnię Ziemi, unoszących się w powietrzu oraz osiadających na powierzchni Ziemi i przedmiotach. Opady dzielimy na: osiadające-osady, unoszące się w powietrzu i spadające na powierzchnię ziemi.[2] Do opadów spadających na powierzchnię ziemi zalicza się: deszcz, mżawkę, śnieg, krupy oraz grad. Opad, który nie dociera do powierzchni Ziemi, nazywa się virgą.

Pomiar opadów[edytuj | edytuj kod]

Wielkość opadów podaje się w milimetrach słupa wody lub litrach wody na metr kwadratowy (l/m2) powierzchni na dobę (wartości liczbowe pomiaru wyrażone w obu tych jednostkach są sobie równe). Innymi słowy 1mm opadu odpowiada 1l wody rozlanemu na powierzchni 1m2[3]. W przypadku śniegu odpowiada to wodzie powstałej po jego stopieniu. Zwykle przy podawaniu wartości pomiaru dla aktualnej sytuacji pomijane jest określenie, że dotyczy on doby.

Do pomiaru wysokości opadów stosuje się deszczomierz (pluwiometr). Do ciągłego zapisu opadu ciekłego i oceny jego intensywności w różnych odcinkach czasowych służy pluwiograf.[4]

Rodzaj opadów wraz z natężeniem w zależności od rodzaju chmur[5][edytuj | edytuj kod]

hydrometeory As Ns Sc St Cu Cb
Symbol Rain5.pngdeszcz 1 2 1 1 3
Symbol Drizzle5.pngmżawka 1 2
Symbol snow NRC.svgśnieg 1 3 3
Symbol hail WMO.svggrad 3
Symbol snow pellets WMO.svgkrupy śnieżne 2 2 3
Symbol Snow13.pngśnieg ziarnisty 2
Symbol Sleet1.pngziarna lodowe 1 2 3
Symbol Snow16.pngSłupki lodowe 1

1-słabe, 2-umiarkowane, 3-silne

Podział opadów[edytuj | edytuj kod]

Ze względu na sposób opadania
Ze względu na przyczyny rozróżnia się
Ze względu na czas trwania rozróżnia się
  • opady ciągłe – trwają nieprzerwanie przynajmniej przez godzinę poprzedzającą termin obserwacji; padają z chmur stratocumulus, altostratus, nimbostratus pokrywających całe niebo,
  • opady przelotne – charakteryzują się nagłym wystąpieniem i nagłym zanikiem, trwają krótko, a w okresach pomiędzy ich występowaniem pojawia się całkowicie bezchmurne niebo; padają z chmur cumulus i cumulonimbus,
  • opady z przerwami – gdy niebo pozostaje całkowicie lub prawie całkowicie zachmurzone nawet wtedy, kiedy deszcz nie pada; padają z chmur stratocumulus i altostratus.

Znaczenie opadów rolnictwa[edytuj | edytuj kod]

  • Niedobór opadów powoduje wysychanie gleby przez co rośliny nie mogą w łatwy sposób pobierać skalników pokarmowych, wolniej się rozwijają, przedwcześnie dojrzewają przez co plony są obniżone. Prace agrotechniczne w wyschniętej jak nadmiernie wilgotnej ziemi są utrudnione. Długotrwały brak opadów doprowadza do zamierania roślin i nieurodzaju[3].
  • Krótkie intensywne deszcze z chmur Cb z powodu wielkich kropel i bardzo wysokiego opadu w jednostce czasu są mniej pożądane niż opady długotrwałe, o mniejszej intensywności, które lepiej wsiąkają w glebę i nie wywołują intensywnej erozji wodnej gleby[3].
  • Ważnym czynnikiem plonotwórczym jest właściwy rozkład opadów w czasie. Dobre plony zbóż uzyskuje się przy niewielkich opadach w zimie i wczesną wiosną, jednakże wyższe opady są potrzebne w czasie strzelania w źdźbło i kwitnienia w maju. Okopowe dla dobrego plonu potrzebują wyższych opadów od czerwca do sierpnia[3].
  • Gradobicia są niebezpieczne szczególnie dla młodych roślin i podczas kwitnienia[3].
  • Pokrywa śnieżna chroni glebę i rośliny przed niekorzystnymi czynnikami pogodowymi[3].

Opady na innych planetach[edytuj | edytuj kod]

Venus - z chmur złożonych z kwasu siarkowego wypadają kwaśne deszcze nie docierają one jednak do powierzchni z uwagi na temperaturę.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Atlas Klimatyczny Polski IMGW 2005
  2. Międzynardowy Atlas Chmur, Państwowy Instytut Hydrologiczno-meteorologiczny, 1956
  3. a b c d e f Stanisław Bac, Tytus Bartoszak, Bohdan Dobrzański, Uprawa roślin Tom 1, wyd. V, Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, 1974.
  4. Kaczorowska, Zofia (1902-1993)., Pogoda i klimat, wyd. Wyd. 2 popr, Warszawa: Wydaw. Szkolne i Pedagogiczne, [cop. 1986], ISBN 83-02-02688-3, OCLC 749640666.
  5. Alojzy Woś, Meteorologia dla Geografów.