Operacje korekty płci

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Operacje korekty płci (ang. gender confirmation surgeries[1][2][3], dawniej sex reassignment surgery) – grupa zabiegów chirurgicznych, poprzez które zmienia się wygląd fizyczny i funkcje posiadanych przez osobę transpłciową cech płciowych, tak aby przypominały one te, które są społecznie przypisywane płci, z którą się utożsamiają. Jest to część leczenia w przypadku dysforii płciowej u osób transpłciowych.

Historia[edytuj | edytuj kod]

W USA w 1917 roku dr Alan L. Hart, amerykański specjalista w dziedzinie gruźlicy, stał się jednym z pierwszych transseksualistów, którzy poddali się histerektomii i gonadektomii w celu złagodzenia dysforii płciowej[4].

W Berlinie w 1931 r. Dora Richter jako pierwsza znana transpłciowa kobieta poddała się zabiegowi waginoplastyki[4]. Następnie, w latach 1930–1931, w Dreźnie, poddała się jej Lili Elbe.  Rozpoczęto od usunięcia jej oryginalnych narządów płciowych, a operację nadzorował dr Magnus Hirschfeld. Lili przeprowadziła jeszcze cztery kolejne operacje, które obejmowały orchidektomię, przeszczep jajnika, penektomię, a ostatecznie nieudaną transplantację macicy, której odrzucenie doprowadziło do jej śmierci[5].

W 1951 roku dr Harold Gillies, chirurg plastyczny działający w czasie II wojny światowej, podjął się opracowania pierwszej techniki operacji korekty płci z żeńskiej na męską, tworząc tym samym metodę, która stała się współczesnym standardem, czyli falloplastykę[6]. Następnie w 1999 roku opracowany został przez dr Lebovica i Lauba zabieg metoidioplastyki w celu chirurgicznej korekty płci z żeńskiej na męską[7]. Uważana za wariant falloplastyki, metoidioplastyka polega na stworzeniu penisa z istniejącej łechtaczki pacjenta. Pozwala to pacjentowi na uzyskanie czucia w żołędzi penisa[7].

W Polsce przeprowadzono taką operację[doprecyzuj!] po raz pierwszy w 1937 roku – operacji tej poddał się Witold Smętek, oszczepnik, zawodnik klubu sportowego „Warszawianka[8].

Przebieg operacji[edytuj | edytuj kod]

U osób K/M (ang. FtM)[edytuj | edytuj kod]

Operacyjna korekta płci z żeńskiej na męską polega na wykonaniu mastektomii, panhisterektomii oraz utworzeniu futerału na protezę prącia z płata mięśni brzucha. Drugą możliwością jest wytworzenie penisa z łechtaczki, która – pod wpływem zażywania testosteronu – rośnie, jednak wielkość takiego penisa będzie mała. Mosznę na silikonowe protezy jąder modeluje się z warg sromowych większych[2][9].

U osób M/K (ang. MtF)[edytuj | edytuj kod]

Korekta płci z męskiej na żeńską wymaga przeprowadzenia orchidektomii i utworzenia pochwy, przy czym można poprzestać na wytworzeniu zewnętrznych narządów (wargi sromowe, łechtaczka) bez głębokiej pochwy (brak możliwości wprowadzenia członka) lub też utworzyć pochwę wystarczająco głęboką do odbycia stosunku[1][3][10][11][12].

Warunki przeprowadzenia operacji[edytuj | edytuj kod]

Aby taka operacja mogła zostać wykonana, muszą być spełnione następujące przesłanki dotyczące osoby, na której ma zostać przeprowadzony zabieg[12]:

  • ukończenie rozwoju psychoseksualnego (aczkolwiek w Niemczech taki zabieg przeprowadzono u osoby w wieku 16 lat (Kim Petras), a w USA terapię hormonalną praktykuje się już od 8. roku życia (w celu wstrzymania dojrzewania), a od 12. podawanie hormonów płci przeciwnej[13][14],
  • przejście terapii hormonalnej,
  • psychiczne przygotowanie pacjenta oraz jego rodziny,
  • prawne uregulowanie statusu pacjenta.

Wyniki operacji[edytuj | edytuj kod]

Mężczyźni są bardziej zadowoleni z wyników operacji, chociaż kobiety jednakowo dobrze dostosowują się do nowej sytuacji[15]. Oczekiwania zostają spełnione w aspekcie emocjonalnym i społecznym, a w mniejszym stopniu seksualnym i fizycznym, chociaż 80% osób stwierdziło poprawę w zakresie seksualności[16]. Po operacji osoby K/M są bardziej zadowolone z życia seksualnego i łatwiej osiągają orgazm niż osoby M/K[16]. Większość osób po operacji odczuwa orgazmy inaczej. Stają się silniejsze i krótsze u osób K/M, a u osób M/K dłuższe i bardziej intensywne[16]. U ponad dwóch trzecich osób M/K dochodzi podczas podniecenia seksualnego do wydzielania płynu pochwowego pochodzącego z pozostawionych gruczołów opuszkowo-cewkowych[16].

Z powikłań operacji u transpłciowych mężczyzn (TS k/m) mogą wystąpić (pogarszane terapią testosteronem) efekty niepożądane wynikające z użytych technik operacji mikrochirurgicznych, a także zwężenia i przetoki cewki moczowej[17]. U transseksualnych kobiet (TS m/k) mogą wystąpić przetoki rektoneowaginalne[17][18][19].

Różne powikłania występują dodatkowo w związku ze stosowaniem terapii hormonalnej[20].

Przy obecnym stanie medycyny, jednym z efektów ubocznych operacyjnej korekty płci jest kastracja.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Gender Confirmation Surgeries, American Society of Plastic Surgeons [dostęp 2019-06-06] (ang.).
  2. a b Miriam Hadj-Moussa i inni, Masculinizing Genital Gender Confirmation Surgery, „Sexual Medicine Reviews”, 7 (1), 2019, s. 141–155, DOI10.1016/j.sxmr.2018.06.004, ISSN 2050-0521, PMID30122339 [dostęp 2019-06-06].
  3. a b Loren S. Schechter, Gender Confirmation Surgery: An Update for the Primary Care Provider, „Transgender Health”, 1 (1), 2016, s. 32–40, DOI10.1089/trgh.2015.0006, ISSN 2380-193X, PMID29159295, PMCIDPMC5685250 [dostęp 2019-06-06].1 stycznia
  4. a b A Trans Timeline, www.transmediawatch.org [dostęp 2020-03-11].
  5. Max (Hg ) Marcuse, Zeitschrift für Sexualwissenschaft. 1.Jahrgang Heft 1. Januar., 1908 [dostęp 2020-03-11] (niem.).
  6. Mary Roach, Girls Will Be Boys, „The New York Times”, 18 marca 2007, ISSN 0362-4331 [dostęp 2020-03-11] (ang.).
  7. a b Miroslav L. Djordjevic i inni, ORIGINAL RESEARCH–INTERSEX AND GENDER IDENTITY DISORDERS: Metoidioplasty as a Single Stage Sex Reassignment Surgery in Female Transsexuals: Belgrade Experience, „The Journal of Sexual Medicine”, 6 (5), 2009, s. 1306–1313, DOI10.1111/j.1743-6109.2008.01065.x, ISSN 1743-6109 [dostęp 2020-03-11] (ang.).
  8. Przemysław Gajzler, Mistrzyni oszczepu została mężczyzną, „Onet Sport”, 13 października 2014 [dostęp 2017-04-05] [zarchiwizowane z adresu 2017-05-21] (pol.).
  9. Curtis Crane, What are female-to-male gender confirmation surgeries?, American Society of Plastic Surgeons, 18 listopada 2015 [dostęp 2019-05-04] (ang.).
  10. Gender Confirmation (Formerly Reassignment) Surgery: Procedures, Healthline, 19 grudnia 2018 [dostęp 2019-05-04] (ang.).
  11. Gender Confirmation Surgery, Michigan Medicine [dostęp 2019-05-04].
  12. a b Gender-Confirming Surgery, Canada Government of New Brunswick, 22 września 2016 [dostęp 2019-05-04] (ang.).
  13. Przez osiem lat była chłopcem – Prasa – Fakty w INTERIA.PL – przegląd prasy z kraju i ze świata, prasa codzienna, dziennik, tygodnik.
  14. Oto ośmiolatka, która urodziła się chłopcem – Twoje emocje – Dziennik.pl.
  15. Tsoi WF. Follow-up study of transsexuals after sex-reassignment surgery. „Singapore Medical Journal”. 34 (6), s. 515–517, grudzień 1993. PMID: 8153713. 
  16. a b c d De Cuypere G., T’Sjoen G., Beerten R., Selvaggi G., De Sutter P., Hoebeke P., Monstrey S., Vansteenwegen A., Rubens R. Sexual and physical health after sex reassignment surgery. „Archives of Sexual Behavior”. 34 (6), s. 679–690, grudzień 2005. DOI: 10.1007/s10508-005-7926-5. PMID: 16362252. 
  17. a b Legaillard P., Pelissier P., Peres J.M., Martin D., Baudet J.. [Transsexualism: surgical aspects. An experience of the plastic surgical unit’s in Bordeaux]. „Annales de Chirurgie Plastique Esthétique”. 39 (1), s. 43–55, luty 1994. PMID: 7864570. 
  18. Korin Miller, Jazz Jennings Just Opened Up About What Really Happened After Her Gender Confirmation Surgery, Women's Health, 6 lutego 2019 [dostęp 2019-05-04] (ang.).
  19. Michele Bertolotto i inni, MR imaging in patients with male-to-female sex reassignment surgery: postoperative anatomy and complications, „The British Journal of Radiology”, 90 (1072), DOI10.1259/bjr.20170062, ISSN 0007-1285, PMID28256903, PMCIDPMC5605084 [dostęp 2019-05-04].
  20. Ten Things gay men should discuss with their health care providers (ang.). [dostęp 2009-08-08].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Star of life.svg Przeczytaj ostrzeżenie dotyczące informacji medycznych i pokrewnych zamieszczonych w Wikipedii.