Oposek

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Oposek
Marmosa[1]
J.E. Gray, 1821[2]
Przedstawiciel rodzaju – oposek wielkooki (M. robinsoni)
Przedstawiciel rodzaju – oposek wielkooki (M. robinsoni)
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ssaki
Podgromada żyworodne
Nadrząd torbacze
Rząd dydelfokształtne
Rodzina dydelfowate
Podrodzina dydelfy
Rodzaj oposek
Typ nomenklatoryczny

Didelphis marina J.E. Gray, 1821 (późniejsza, niepoprawna pisownia Didelphis murina Linnaeus, 1758)

Synonimy
Gatunki

zobacz opis w tekście

Oposek[10] (Marmosa) – rodzaj ssaka z podrodziny dydelfów (Didelphinae) w rodzinie dydelfowatych (Didelphidae).

Zasięg występowania[edytuj | edytuj kod]

Rodzaj obejmuje gatunki występujące od Meksyku po środkową część Ameryki Południowej[11].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Długość ciała 8,3–24 cm, długość ciała 10,1–28 cm; masa ciała 10–143 g[11].

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Etymologia[edytuj | edytuj kod]

  • Marmosa: nazwa nadana oposkowi w Brazylii, zgodnie z Sebą, i zaadaptowana w języku francuskim w formie marmose przez Buffona[12].
  • Didelphis: gr. δι- di- „podwójny”, od δυο duo „dwa”; δελφυς delphus ł„ono, macica”[13]. Gatunek typowy: Didelphis murina Linnaeus, 1758.
  • Sarigua: fr. sarigue, od br. Sarigueya, çarigueia lub çarigueira „opos”[14]. Gatunek typowy: Didelphis murina Linnaeus, 1758.
  • Asagis: gr. negatywny przedrostek α- a- „bez”; σαγις sagis „kieszonka, woreczek”[15]. Gatunek typowy: Didelphis murina Linnaeus, 1758.
  • Notagogus: gr. νωταγωγες nōtagōges „nosić na plecach”[16]. Gatunek typowy: Didelphis murina Linnaeus, 1758.
  • Grymaeomys: gr. γρυμεα grumea „torba, worek”; μυς mus, μυός muos „mysz”[17]. Gatunek typowy: Didelphis murina Linnaeus, 1758.
  • Cuica: rodzima, rdzenno amerykańska nazwa, pochodząca z połączenia coo „zwierzę” i yeîca lub îca „lepki, gumowaty”[18]. Gatunek typowy: Didelphis murina Linnaeus, 1758.
  • Stegomarmosa: gr. στεγη stegē „dach” (por. στεγω stegō „pokryć”); rodzaj Marmosa J.E. Gray, 1821[8]. Gatunek typowy: Stegomarmosa andersoni Pine, 1972.
  • Grayium: John Edward Gray (1800–1875), brytyjski zoolog[9]. Gatunek typowy: Didelphis murina Linnaeus, 1758.

Podział systematyczny[edytuj | edytuj kod]

Do rodzaju należą następujące gatunki[11][10][19]:

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. a b W części.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Marmosa, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. J.E. Gray. On the Natural Arrangement of Vertebrose Animals. „The London Medical Repository”. 15, s. 308, 1821 (ang.). 
  3. C. Linneaus: Systema naturae per regna tria naturae, secundum classes, ordines, genera, species, cum characteribus, differentiis, synonymis, locis. Wyd. 10. T. 1. Holmiae: Impensis Direct. Laurentii Salvii, 1758, s. 55. (łac.)
  4. L. Muirhead: IV. Sub-order. Pedimana. W: D. Brewster: The Edinburgh encyclopaedia. Cz. 13. Edinburg: William Blackwood, 1819, s. 429. (ang.)
  5. a b C. W. L. Gloger: Gemeinnütziges Hand- und Hilfsbuch der Naturgeschichte. Cz. 1. Breslau: A. Schulz, 1841, s. 82. (niem.)
  6. H. Burmeister: Systematische Uebersicht der Thiere Brasiliens: welche während einer Reise durch die Provinzen von Rio de Janeiro und Minas geraës gesammlt oder beobachtet Wurden. T. 1. Berlin: G. Reimer, 1854, s. 138. (niem.)
  7. E. Liais: Climats, géologie, faune et géographie botanique du Brésil. Paris: Garnier Frères, 1872, s. 330. (fr.)
  8. a b R. H. Pine. A New Subgenus and Species of Murine Opossum (Genus Marmosa) from Peru. „Journal of Mammalogy”. 53 (2), s. 279, 1972. DOI: 10.2307/1379162 (ang.). 
  9. a b M. Kretzoi & M. Kretzoi. Index generum et subgenerum mammalium. „Fossilium Catalogus I: Animalia”. 137 (1), s. 148, 2000 (łac.). 
  10. a b W. Cichocki, A. Ważna, J. Cichocki, E. Rajska-Jurgiel, A. Jasiński & W. Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 3. ISBN 978-83-88147-15-9. (pol. • ang.)
  11. a b c Astúa 2015 ↓, s. 137–141.
  12. Palmer 1904 ↓, s. 400.
  13. Palmer 1904 ↓, s. 229.
  14. Palmer 1904 ↓, s. 619.
  15. Palmer 1904 ↓, s. 123.
  16. Palmer 1904 ↓, s. 461.
  17. Palmer 1904 ↓, s. 300.
  18. Palmer 1904 ↓, s. 206.
  19. Wilson Don E. & Reeder DeeAnn M. (red.) Marmosa. w: Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3.) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. (ang.) [dostęp 2015-06-25]
  20. a b Astúa 2015 ↓, s. 137.
  21. Astúa 2015 ↓, s. 138.
  22. a b Astúa 2015 ↓, s. 140.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. T.S. Palmer: Index Generum Mammalium: a List of the Genera and Families of Mammals. Waszyngton: Government Printing Office, 1904, s. 71-718, seria: North American Fauna. (ang.)
  2. D. Astúa: Family Didelphidae (Opossums). W: D.E. Wilson & R.A. Mittermeier: Handbook of the Mammals of the World. Cz. 5: Monotremes and Marsupials. Barcelona: Lynx Edicions, 2015, s. 70–186. ISBN 978-84-96553-99-6. (ang.)