Orawski Park Etnograficzny w Zubrzycy Górnej

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z Orawski Park Etnograficzny)
Skocz do: nawigacja, szukaj
Orawski Park Etnograficzny w Zubrzycy Górnej
Ilustracja
Orawski Park Etnograficzny, Chałupa Paś-Filipka
Państwo  Polska
Miejscowość Zubrzyca Górna
Adres 34 - 484 Zubrzyca Górna
Data założenia 1955
Zakres zbiorów zabytki architektury drewnianej i zbiory etnograficzne z rejonu Górnej Orawy
Położenie na mapie województwa małopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa małopolskiego
Orawski Park Etnograficzny w Zubrzycy Górnej
Orawski Park Etnograficzny w Zubrzycy Górnej
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Orawski Park Etnograficzny w Zubrzycy Górnej
Orawski Park Etnograficzny w Zubrzycy Górnej
Ziemia49°33′59,209″N 19°38′21,941″E/49,566447 19,639428
Strona internetowa muzeum

Orawski Park Etnograficznyskansen regionalny tworzony od 1937 roku, otwarty w 1955 roku w Zubrzycy Górnej prezentujący dzieje, architekturę, kulturę materialną, społeczną i duchową regionu Górnej Orawy. Ekspozycja jest szczególnie interesująca ze względu na oryginalność regionalnej kultury powstałej w wyniku połączenia dorobku dwóch fali osadniczych – pasterzy wołoskich przepędzających tu swoje stada z terenów Karpat Wschodnich oraz rolników napływających od północy (z Małopolski).

Współzałożycielką i pierwszą dyrektorką parku była urodzona we Lwowie polska etnolog Wanda Jostowa.

Orawski Park Etnograficzny był plenerem kilku filmów, kręcono tutaj m. in. Janosika oraz Ogniem i Mieczem

Wnętrze dworu Moniaków

Ekspozycja[edytuj]

Muzeum zorganizowane jest w formie zespołu zabytkowych zabudowań (z pełnym wyposażeniem, udostępnionych do zwiedzania) rozmieszczonych na terenie parku. Najważniejsze elementy ekspozycji to:

  • Lamus – piętrowy budynek z XVIII wieku, otoczony otwartą galeryjką, nakryty gontowym dachem typu namiotowego, pełniący rolę spichlerza plebańskiego;
  • Czarna Karczma – budynek z XVIII wieku typu „kurna chata” o zwartej bryle, nakryty wysokim gontowym dachem typu polskiego, obecnie recepcja i kasa biletowa muzeum;
  • Dwór Moniaków – budynek rodziny sołtysa z XVII wieku, wnętrze typu „kurna chata”, wewnątrz izby w układzie amfiladowym między innymi biała izba, czarna izba i salon, wszystkie bogato wyposażone zgodnie z ówczesnym zwyczajem;
  • Chałupa Dziurczaka – budynek z końca XIX wieku, nieudostępniony do zwiedzania (archiwum muzeum).
  • Folusz – zrębowy budynek służący do spilśniania sukna;
  • Tartak – napędzany kołem wodnym;
  • Kuźnia – z kowadłem i potężnymi miechami;
  • Chałupa biednicka Możdżenia – budynek z końca XIX wieku, charakterystyczny dla niezamożnych chłopów, pod jednym dachem dwuizbowy dom mieszkalny i zabudowania gospodarcze;

Od początku lat 90. trwają prace nad utworzeniem nowej części skansenu w układzie oryginalnej struktury wsi orawskiej. Obecnie udało się odtworzyć kilka zagród z XIX wieku (zagroda Misińców, zagroda Małysów, zagroda Joanny Moniak, zagroda Czarniaków).

Bibliografia[edytuj]

  • Jadwiga Pilch, Muzeum Orawski Park Etnograficzny w Zubrzycy Górnej, Zubrzyca Górna 2003.