Orientacja seksualna

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Orientacja seksualna – trwały emocjonalny, romantyczny i seksualny pociąg do osób określonej płci. Orientacja seksualna rozciąga się na kontinuum, od wyłącznego heteroseksualizmu do wyłącznego homoseksualizmu[1]

Rozbieżności w definicjach orientacji seksualnej są przyczyną zamieszania pojęciowego[2]. Różnice w definiowaniu i pomiarze sięgają lat 60. XIX wieku, kiedy naukowcy po raz pierwszy szerzej zainteresowali się orientacjami seksualnymi[3].

Wyróżnia się 3 orientacje seksualne:

  1. heteroseksualizm – pociąg do osób przeciwnej płci.
  2. homoseksualizm – pociąg do osób tej samej płci.
  3. biseksualizm – pociąg do osób obu płci[1].

Możliwy jest również brak orientacji seksualnej – aseksualizm. Według badań przeprowadzonych na populacji Wielkiej Brytanii aseksualizm jest deklarowany przez około 1% społeczeństwa[4].

Demografia[edytuj | edytuj kod]

Australia[edytuj | edytuj kod]

2001–2002

Australijskie badanie 10 173 mężczyzn i 9134 kobiet w wieku od 16 do 59 lat pokazało, że 97,4% mężczyzn i 97,7% kobiet deklarowało się jako osoby heteroseksualne, 1,6% mężczyzn i 0.8% kobiet jako osoby homoseksualne, 0,9% mężczyzn i 1,4% kobiet jako osoby biseksualne. 91,4% mężczyzn i 84,4% kobiet miało wyłącznie heteroseksualny pociąg i heteroseksualne doświadczenie. Częściowy pociąg do osób tej samej płci i homoseksualne doświadczenie miało 8,6% mężczyzn i 15,1% kobiet[5].

2005–2006

Z Australian Longitudinal Study of Health and Relationships na próbie 8205 osób w wieku powyżej 16 lat wynika, że 98% kobiet i 97,7% mężczyzn miało orientację heteroseksualną, 0.6% kobiet i 1% mężczyzn homoseksualną, a 1,2% kobiet i mężczyzn biseksualną. Pociąg do osób tej samej płci odczuwało 0,2% kobiet i 0,6% mężczyzn, a do obu płci 8,8% kobiet i 3,3% mężczyzn. Doświadczenie homoseksualne miało 7% kobiet i 6% mężczyzn[6].

Kanada[edytuj | edytuj kod]

2003

Canadian Community Health Survey na próbie ponad 135 000 Kanadyjczyków wykazało, że wśród osób dorosłych 1% z nich deklarowało orientację homoseksualną (1,3% mężczyzn i 0,7% kobiet), a 0,7% biseksualną (0,6% mężczyzn i 0,9% kobiet)[7].

2005

Z Canadian Community Health Survey wynika, że 1,1% dorosłych miało orientację homoseksualną, a 0,8% biseksualną[8].

Norwegia[edytuj | edytuj kod]

2008

Z Survey of Living Conditions na próbie 6465 Norwegów w wieku powyżej 16 lat wynika, że 98,9% mężczyzn i 98,3% kobiet określiło siebie jako osoby heteroseksualne, 0,6% mężczyzn i 0,7% kobiet jako osoby homoseksualne, 0,2% mężczyzn i 0,8% kobiet jako osoby biseksualne, a 0,3% mężczyzn i 0,2% kobiet było niepewnych swojej orientacji seksualnej. 97,8% mężczyzn i 95,9% kobiet czuło pociąg wyłącznie do osób płci przeciwnej, 0,8% kobiet i mężczyzn miało pociąg wyłącznie do osób tej samej płci, 0,7% mężczyzn i 1,4% kobiet odczuwało pociąg do obu płci, a 0,7% mężczyzn i 2% kobiet nie odczuwało żadnego pociągu[9].

Nowa Zelandia[edytuj | edytuj kod]

2003–2004

New Zealand Mental Health Survey na próbie 12 992 Nowozelandczyków w wieku powyżej 16 lat wykazało, że 98% osób deklarowało orientację heteroseksualną, 0,8% homoseksualną, 0,6% biseksualną, 0,3% jakąś inną, a 0,1% było niepewnych swojej orientacji seksualnej. 3,2% osób odpowiedziało, że miało tylko doświadczenie seksualne z osobą tej samej płci, a 1,9% miało zarówno doświadczenie homoseksualne, jak i było w związku z osobą tej samej płci[10].

Szwajcaria[edytuj | edytuj kod]

1995–1996

Z badania przeprowadzonego na grupie 4283 młodych Szwajcarów w wieku od 16 do 20 lat wynika, że 95% dziewczyn i 96,5% chłopców określiło siebie jako osoby głównie heteroseksualne, 1,4% dziewczyn i 1,7% chłopców jako osoby głównie homoseksualne lub biseksualne, a 3,6% dziewczyn i 2,1% chłopców było niepewnych swojej orientacji seksualnej. 2% dziewczyn i 2,9% chłopców odczuwało pociąg do swojej płci, 0,4% dziewczyn i 0,5% chłopców miało homoseksualne fantazje, 0,3% dziewczyn i 0,5% chłopców miało związek homoseksualny. A 1,5% dziewczyn i 2,5% chłopców miało kontakt seksualny z osobą tej samej płci[11].

USA[edytuj | edytuj kod]

1986–1987

Badanie na grupie 34 706 amerykańskich uczniów w wieku od 12 do 18 lat wykazało, że ogólnie 10,7% z nich było niepewnych swojej orientacji seksualnej, 88.2% określiło się jako osoby głównie (najbardziej lub całkowicie) heteroseksualne, 0,7% jako osoby biseksualne, a 0,4% jako osoby głównie homoseksualne. Jeśli wykluczyć uczniów, którzy byli niepewni swojej orientacji seksualnej, to 98,7% nastolatków określiło się jako osoby głównie heteroseksualne, 0,9% jako osoby biseksualne i 0,4% jako osoby głównie homoseksualne. Ogólnie 4,5% nastolatków doświadczyło głównie pociągu do własnej płci, a w przypadku 18-latków – 6,4% z nich. Homoseksualne fantazje miało 2,6% uczniów, 1% z nich wykazało zachowania homoseksualne, a 0,4% miało związek homoseksualny. 25,9% dwunastolatków miało wątpliwości co do swojej orientacji seksualnej, dla 13-latków ta liczba wyniosła 17,4%, dla kolejnych roczników następująco: 14 lat – 12,2%, 15 lat – 7%, 16 lat – 5,4%, 17 lat – 5%, 18 lat – 8,9%. Wyniki badania wskazują na to, że na rozwijanie się identyfikacji seksualnej podczas okresu dojrzewania miały wpływ czynniki demograficzne i doświadczenie seksualne[12].

1990

Badanie 663 dorosłych mężczyzn wykazało, że 3,7% z nich miało orientację homo- lub biseksualną[13].

1992

National Health and Social Life Survey na próbie 3432 dorosłych Amerykanów wykazało, że 96,9% mężczyzn i 98,6% kobiet deklarowało się jako osoby heteroseksualne, 2% mężczyzn i 0,9% kobiet jako osoby homoseksualne, 0,8% mężczyzn i 0,5% kobiet jako osoby biseksualne. Pociąg wyłącznie do osób płci przeciwnej odczuwało 93,8% mężczyzn i 95,6% kobiet, pociąg najczęściej do osób płci przeciwnej czuło 2,6% mężczyzn i 2,7% kobiet, 0,6% mężczyzn i 0,8% kobiet miało pociąg do obu płci. Pociąg najczęściej do osób tej samej płci odczuwało 0,7% mężczyzn i 0,6% kobiet, a pociąg wyłącznie do osób tej samej płci miało 2,4% mężczyzn i 0,3% kobiet. Co najmniej jeden kontakt homoseksualny miało 9% mężczyzn i 4% kobiet[14].

2001–2006

Badanie w stanie Massachusetts pokazało, że 97,1% dorosłych deklarowało się jako osoby heteroseksualne, 1,9% jako osoby homoseksualne i 1% jako osoby biseksualne[15].

2004–2005

National Epidemiologic Survey on Alcohol and Related Conditions na próbie 34 653 dorosłych Amerykanów pokazało, że 98% kobiet i 98,1% mężczyzn deklarowało się jako osoby heteroseksualne, 1,1% mężczyzn i 0,7% kobiet jako osoby homoseksualne, 0,4% mężczyzn i 0,8% kobiet jako osoby biseksualne, a 0,4% mężczyzn i 0,5% kobiet było niepewnych swojej orientacji seksualnej. Około 6% Amerykanów w różnym stopniu odczuwało pociąg do osób ich własnej płci, a 4% miało co najmniej jeden kontakt homoseksualny[16].

2006–2008

National Survey of Family Growth, w którym udział wzięło kilka tysięcy osób w wieku od 18 do 44 lat wykazało, że 93,7% kobiet i 95,7% mężczyzn deklarowało orientację heteroseksualną, 1,1% kobiet i 1,7% mężczyzn homoseksualną, 3,5% kobiet i 1,1% mężczyzn biseksualną, 0,6% kobiet i 0,2% mężczyzn jakąś inną, 1,1% kobiet i 1,3% mężczyzn żadną. 83,3% kobiet i 93,5% mężczyzn miało pociąg wyłącznie do osób płci przeciwnej, 11,9% kobiet i 3,7% mężczyzn czuło pociąg najczęściej do osób płci przeciwnej, 2,8% kobiet i 0,5% mężczyzn odczuwało pociąg w równym stopniu do osób obu płci, 0,6% kobiet i 0,7% mężczyzn czuło pociąg najczęściej do osób tej samej płci, 0,8% kobiet i 1,2% mężczyzn miało pociąg wyłącznie do osób tej samej płci, a 0,7% kobiet i 0,4% mężczyzn było niepewnych swojego pociągu[17].

2008

General Social Survey pokazało, że 1,7% dorosłych miało orientację homoseksualną, a 1,1% biseksualną[8].

2009

Z California Health Interview Survey wynika, że 1,8% dorosłych określiło się jako osoby homoseksualne, a 1,4% jako osoby biseksualne[8].

National Survey of Sexual Health and Behavior wykazało, że 2,5% osób dorosłych deklarowało orientację homoseksualną, a 3,1% biseksualną[8].

2011

Williams Institute oszacował populację homoseksualną na 1,7%, a biseksualną na 1,8%[8].

Wielka Brytania[edytuj | edytuj kod]

2009–2010

Integrated Household Survey na próbie ponad 200 tysięcy Brytyjczyków w wieku powyżej 16 lat, którym zadano pytanie o orientację seksualną pokazało, że 94,2% miało orientację heteroseksualną (94% mężczyzn i 94,5% kobiet), 0,9% homoseksualną (1,3% mężczyzn i 0,6% kobiet), a 0,5% biseksualną (0,3% mężczyzn i 0,6% kobiet)[18].

2010–2011

Integrated Household Survey na próbie ponad 200 tysięcy Brytyjczyków w wieku powyżej 16 lat, którym zadano pytanie o orientację seksualną pokazało, że 94% miało orientację heteroseksualną (93,6% mężczyzn i 94,3% kobiet), 1% homoseksualną (1,3% mężczyzn i 0,6% kobiet,) a 0,5% biseksualną (0,4% mężczyzn i 0,6% kobiet)[18].

Przyczyny rozwoju[edytuj | edytuj kod]

Stanowisko Amerykańskiego Towarzystwa Psychologicznego[1]:

Nie ma wśród naukowców konsensusu co do dokładnych przyczyn rozwijania się u jednostki orientacji heteroseksualnej, biseksualnej, gejowskiej czy lesbijskiej. Pomimo licznych badań, które poszukiwały możliwych genetycznych, hormonalnych, rozwojowych, społecznych i kulturowych wpływów na seksualną orientację, nie pojawiły się żadne odkrycia, które pozwoliłyby naukowcom na wniosek mówiący, że seksualna orientacja jest determinowana przez jakikolwiek szczególny czynnik czy czynniki. Wielu uważa, że zarówno natura, jak i wychowanie wspólnie odgrywają skomplikowane role; większość osób doświadcza niewielkiego lub żadnego wyboru dotyczącego ich orientacji seksualnej.

Stanowisko Amerykańskiej Akademii Pediatrycznej[19]:

Nikt nie wie, co powoduje, że dana osoba jest homoseksualna, biseksualna lub heteroseksualna. Prawdopodobnie istnieje wiele czynników. Niektóre mogą być biologiczne. Inne mogą być psychologiczne. Przyczyny mogą się różnić u różnych osób. Faktem jest, że nie wybiera się bycia homoseksualistą, biseksualistą czy heteroseksualistą.

Stanowisko Amerykańskiego Towarzystwa Psychiatrycznego[20]:

Przyczyny rozwoju orientacji seksualnej (czy to homoseksualnej, czy heteroseksualnej) nie są obecnie znane i prawdopodobnie są wieloczynnikowe, wliczając w to biologiczne i behawioralne czynniki, które mogą się różnić u różnych osób, a nawet różnić się w czasie.

Stanowisko Amerykańskiej Akademii Lekarzy Rodzinnych[21]:

Nikt nie wie, dlaczego niektórzy ludzie są homoseksualni. Część badaczy ludzkiej seksualności uważa, że seksualność jest wynikiem kombinacji albo pojedynczych czynników genetycznych, społecznych lub indywidualnych. Powszechnym błędnym przekonaniem jest, że zaburzone relacje rodzinne powodują homoseksualizm, nie ma poprawnych naukowo badań potwierdzających ten mit.

Stanowisko Amerykańskiej Akademii Psychiatrii Dzieci i Młodzieży[22]:

Istnieją dowody, że biologiczne czynniki wpływają na orientację seksualną. Dowody z różnych badań na zwierzętach i ludziach wskazują, że prenatalne czynniki neuroendokrynne, wliczając w to poziomy hormonów płciowych, wpływają na organizację seksualną mózgu w okresie życia płodowego, kiedy wzorce neuronalne są określone i począwszy od okresu dojrzewania aktywują ich funkcję seksualną.

Stanowisko Kanadyjskiego Stowarzyszenia Położników i Ginekologów[23]:

Naukowcy nie są w stanie wyjaśnić co dokładnie powoduje, że jedna osoba jest heteroseksualna, inna homoseksualna, a jeszcze inna biseksualna. Badania naukowe wskazują, że działające przed urodzeniem czynniki genetyczne i hormonalne wpływają na rozwój orientacji seksualnej. Niezależnie od wyjaśnienia, jest oczywiste, że nikt świadomie nie wybiera bycia heteroseksualistą, gejem, lesbijką czy biseksualistą.

Stanowisko brytyjskiego Królewskiego Kolegium Psychiatrów[24]:

Orientacja seksualna jest determinowana przez kombinację czynników biologicznych i postnatalnych czynników środowiskowych. Nie ma dowodów, aby uwzględniać inne możliwości i przypisywać znaczenie jakiekolwiek wyboru w genezie orientacji seksualnej.

Stanowisko Południowoafrykańskiego Towarzystwa Psychologicznego[25]:

Badania i doświadczenie kliniczne pokazują, że dla większości ludzi orientacja seksualna nie jest wyborem, ani nie jest dobrowolna. Główne aspekty orientacji seksualnej, czy to heteroseksualnej, homoseksualnej, czy biseksualnej, zazwyczaj ujawniają się we wczesnym okresie dojrzewania, mimo że jednostka mogła nie być jeszcze aktywna seksualne. O ile przyczyny jakiejkolwiek z tych orientacji seksualnych pozostają niewyjaśnione, to są one bardzo odporne na zmianę.

Stanowisko Południowoafrykańskiej Akademii Nauk[26]:

Istnieją znaczące dowody na biologiczne uwarunkowane różnorodności ludzkiej seksualności, a orientacji seksualnej w szczególności. Badania wykazały istotny związek między męską orientacją seksualną a regionem chromosomu X. Ten szczególny region chromosomu X jest także powiązany z innymi elementami rozwoju seksualnego. Ustalenia te, pierwotnie opublikowane w 1993 roku i potwierdzone w 2014 roku, wiążą bezpośrednio szczególną cechę (orientację homoseksualną) z materiałem genetycznym u przynajmniej części homoseksualnych mężczyzn. Mechanizmy, przez które ekspresja genów wpływa na orientacją seksualną, pozostają do ustalenia. Są też istotne dowody, aczkolwiek mniej zbadane, na komponent biologiczny orientacji homoseksualnej u kobiet.

Badania rodzin i bliźniąt, w tym ostatnie szeroko zakrojone i metodologiczne solidne badania, pokazują rodzinne wzorce w odniesieniu do orientacji homoseksualnej, zwłaszcza u mężczyzn. Ponadto, badania rodowodów, które prześledziły tysiące żeńskich krewnych heteroseksualnych i homoseksualnych mężczyzn, znalazły przekonujące dowody, że krewne homoseksualnych mężczyzn mają zwiększoną płodność, to znaczy rodzą średnio więcej dzieci w porównaniu do żeńskich krewnych heteroseksualnych mężczyzn. To może stanowić klucz do rozwiązania paradoksu ewolucyjnego zmniejszonej płodności mężczyzn homoseksualnych. Co więcej, te rodowody potwierdzają wyniki badania chromosomu X, pierwotnie opublikowane we wczesnych latach 90. XX wieku.

Komponent genetyczny orientacji homoseksualnej, przynajmniej u mężczyzn (z sugestywnym dowodem u kobiet) jest zgodny i został zreplikowany w różnych badaniach. Ciągle gromadzone są dowody i istnieją spójne, wiarygodne teorie biologiczne, w szczególności teoria neurohormonalna, która łączy różne podejścia do badań seksualności.

Badania społeczno-behawioralne pokazują również wysoki odsetek heteroseksualnych i homoseksualnych mężczyzn, którzy czują, że nie mają/nie mieli żadnego wyboru w kwestii ich pociągu seksualnego. Większość kobiet, które doświadczają homoseksualnego pociągu, wyrażają podobne poglądy odnośnie braku wyboru ich orientacji seksualnej, aczkolwiek istnieją dowody na znacznie większą płynność orientacji seksualnej u kobiet.

Stanowisko Libańskiego Towarzystwa Psychiatrycznego[27]:

Homoseksualizm uważano kiedyś za wynik zaburzonej dynamiki rodzinnej lub wadliwego rozwoju psychologicznego. Założenia te współcześnie uważa się za oparte na błędnych informacjach i uprzedzeniach. Obecnie ma miejsce ponowne zainteresowanie w poszukiwaniu biologicznych przyczyn homoseksualizmu. Jednak nie ma do tej pory zreplikowanych badań naukowych, potwierdzających konkretną biologiczną przyczynę homoseksualizmu. Podobnie żadna, konkretna psychospołeczna lub rodzinna przyczyna nie została zidentyfikowana, wliczając w to molestowanie seksualne w dzieciństwie.

Stanowisko Libańskiego Towarzystwa Medycznego na Rzecz Zdrowia Seksualnego[28]:

Przyczyny homoseksualizmu nie są znane. Wiele teorii dotyczących genezy homoseksualizmu zostało zaproponowanych, ale nie ma jeszcze ostatecznego rozstrzygnięcia. Badania nie były w stanie odkryć przyczyn homoseksualizmu czy heteroseksualizmu. Podobnie do leworęczności i innych ludzkich cech, homoseksualizm jest prawdopodobnie wynikiem kombinacji czynników genetycznych i środowiskowych.

Stanowisko Irlandzkiego Towarzystwa Psychologicznego[29] i Irlandzkiego Kolegium Psychiatrycznego[30] :

Nie ma wśród naukowców konsensusu, dlaczego u danej osoby rozwija się orientacja heteroseksualna, lesbijska, gejowska lub biseksualna. Większość osób doświadcza niewielkiego lub żadnego wyboru dotyczącego ich orientacji seksualnej.

Kwestia wyboru[edytuj | edytuj kod]

Badanie z 1996 na próbie 72 osób homoseksualnych wykazało, że 15% gejów i 10% lesbijek odpowiedziało, że nie miało żadnego wyboru, co do ich orientacji seksualnej, 67% gejów i 59% lesbijek odpowiedziało, że miało częściowy wybór, co do ich orientacji seksualnej, a 18% gejów i 31% lesbijek odpowiedziało, że miało pełen wybór, co do ich orientacji seksualnej[31].

W 1997 roku na łamach czasopisma „Psychology of Women Quarterly” zostało opublikowane badanie 90 kobiet, z którego wynika, że 58% kobiet w związkach lesbijskich i 1/3 kobiet w związkach heteroseksualnych wybrała sobie orientację seksualną[32].

Z badań z lat: 1998, 2009 i 2010, w których łącznie wzięło udział 3068 osób nieheteroseksualnych wynika, że 12–20% gejów, 30–38% lesbijek, 33–62% biseksualnych mężczyzn i 55–75% biseksualnych kobiet odpowiedziało, że w różnym stopniu miało wybór swojej orientacji seksualnej[33][34][35].

Trwałość i zmiana[edytuj | edytuj kod]

W 2012 roku na łamach "Archives of Sexual Behavior" zostało opublikowane badanie dotyczące trwałości i zmiany orientacji seksualnej na przestrzeni 10 lat. W próbie 2560 osób kobiety stanowiły 54%, średnia wieku badanych wynosiła około 47 lat, 97,42% badanych zadeklarowało początkowo orientację heteroseksualną, 1,25% homoseksualną i 1,33% biseksualną. Po 10 latach 2,15% z 2560 uczestników badania odpowiedziało, że zmieniło orientację seksualną. Zmiana nastąpiła u:

  • 1,36% heteroseksualnych kobiet,
  • 63,63% homoseksualnych kobiet,
  • 64,71% biseksualnych kobiet,
  • 0,78% heteroseksualnych mężczyzn,
  • 9,52% homoseksualnych mężczyzn,
  • 47,06% biseksualnych mężczyzn[36].

Heteroseksualizm okazał się najbardziej trwałą orientacją seksualną zarówno u mężczyzn, jak i u kobiet. Kobiecy homoseksualizm okazał się nietrwały, a męski trwały. Natomiast najmniej trwały u obu płci okazał się biseksualizm[36].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. a b c American Psychological Association: Answers to Your Questions: For a Better Understanding of Sexual Orientation and Homosexuality. 2008. [dostęp 2012-01-14].
  2. MG. Shively, C. Jones, JP. De Cecco. Research on sexual orientation: definitions and methods. „Journal of Homosexuality”. 9 (2-3), s. 127-36, 1983-1984. PMID: 6376622. 
  3. RL. Sell. Defining and measuring sexual orientation: a review. „Archives of Sexual Behavior”. 26 (6), s. 643-58, grudzień 1997. PMID: 9415799. 
  4. LA. Brotto, G. Knudson, J. Inskip, K. Rhodes i inni. Asexuality: a mixed-methods approach. „Arch Sex Behav”. 39 (3), s. 599-618, Jun 2010. DOI: 10.1007/s10508-008-9434-x. PMID: 19082703. 
  5. Smith et al. Sex in Australia: Sexual identity, sexual attraction and sexual experience among a representative sample of adults. „Australian and New Zealand Journal of Public Health”. 27 (2), s. 138–45, 2003. DOI: 10.1111/j.1467-842X.2003.tb00801.x. PMID: 14696704. 
  6. Australian Longitudinal Study of Health and Relationships. La Trobe University, 2009. [dostęp 2012–05–23]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-03-07)].
  7. Canadian Community Health Survey. Statistics Canada, 2004–06–15. [dostęp 2012–05–23].
  8. a b c d e Gary J. Gates: How many people are lesbian, gay, bisexual, and transgender?. Williams Institute, 2011. [dostęp 2012–05–23].
  9. Elisabeth Gulløy, Tor Morten Normann: Sexual identity and living conditions. Statistics Norway, 2010. [dostęp 2012–05–23].
  10. Wells JE, McGee MA, Beautrais AL. Multiple Aspects of Sexual Orientation: Prevalence and Sociodemographic Correlates in a New Zealand National Survey. „Archives of Sexual Behavior”. 40 (1), s. 155–68, 2011. DOI: 10.1007/s10508-010-9636-x. PMID: 20567892. 
  11. Narring F, Stronski Huwiler SM, Michaud PA. Prevalence and dimensions of sexual orientation in Swiss adolescents: a cross-sectional survey of 16 to 20-year-old students. „Acta Paediatrica”. 92 (2), s. 233–9, 2003. DOI: 10.1111/j.1651-2227.2003.tb00532.x. PMID: 12710652. 
  12. Remafedi et al. Demography of Sexual Orientation in Adolescents. „Pediatrics”. 89 (4 Pt 2), s. 714–21, 1992. PMID: 1557267. [dostęp 2012–05–23]. 
  13. Harry J. A Probability Sample of Gay Males. „Journal of Homosexuality”. 19 (1), s. 89–104, 1990. DOI: 10.1300/J082v19n01_05. PMID: 2341713. 
  14. Edward O. Laumann, John H. Gagnon, Robert T. Michael, Stuart Michaels: The Social Organization of Sexuality: Sexual Practices in the United States. Chicago: University of Chicago Press, 1994, s. 283–320. ISBN 0-226-46957-3.
  15. Conron KJ, Mimiaga MJ, Landers SJ: A Health Profile of Massachusetts Adults by Sexual Orientation Identity: Results from the 2001-2006 Behavioral Risk Factor Surveillance System Surveys. mass.gov, 2008. [dostęp 2012–05–23].
  16. McCabe et al. Sexual orientation, substance use behaviors and substance dependence in the United States. „Addiction”. 104 (8), s. 1333–45, 2009. DOI: 10.1111/j.1360-0443.2009.02596.x. PMID: 19438839. 
  17. Chandra et al: Sexual behavior, sexual attraction, and sexual identity in the United States: Data from the 2006–2008 National Survey of Family Growth. National Center for Health Statistics, 2011. [dostęp 2012–05–23].
  18. a b Integrated Household Survey April 2010 to March 2011 : Experimental Statistics. Office for National Statistics, 2011–09–28. [dostęp 2012–05–23].
  19. American Academy of Pediatrics: Gay, Lesbian, and Bisexual Teens: Facts for Teens and Their Parents. 2015. [dostęp 2014-10-28].
  20. American Psychiatric Association: Position Statement on Issues Related to Homosexuality. 2013. [dostęp 2014-10-28].
  21. American Academy of Family Physicians: Homosexuality: Facts for Teens. 2010. [dostęp 2015-12-08].
  22. Adelson SL; American Academy of Child and Adolescent Psychiatry (AACAP) Committee on Quality Issues (CQI). Practice Parameter on Gay, Lesbian, or Bisexual Sexual Orientation, Gender Nonconformity, and Gender Discordance in Children and Adolescents. „Journal of the American Academy of Child & Adolescent Psychiatry”. 51 (9), s. 957–74, 2012. DOI: 10.1016/j.jaac.2012.07.004. PMID: 22917211. 
  23. The Society of Obstetricians and Gynaecologists of Canada: Sexual Orientation and Coming Out. 2012. [dostęp 2015-12-08].
  24. Royal College of Psychiatrists: Royal College of Psychiatrists' statement on sexual orientation. 2014. [dostęp 2014-10-28].
  25. Psychological Society of South Africa: An Open Statement from the Psychological Society of South Africa Concerning Vote of the South African Representatives at the Third Committee of the United Nations General Assembly on 16 November 2010. 2010. [dostęp 2016-01-29].
  26. Academy of Science of South Africa: Diversity in Human Sexuality: Implications for Policy in Africa. Pretoria: Academy of Science of South Africa, 2015, s. 39. ISBN 978-0-9922286-9-9. [dostęp 2015-12-23].
  27. Lebanese Psychiatric Society: Statement on Homosexuality. 2013. [dostęp 2015-12-23].
  28. Lebanese Medical Association for Sexual Health: Position Statement on Sexual Orientation Change Efforts (SOCE). 2013. [dostęp 2015-12-23].
  29. Psychological Society of Ireland: Guidelines for Good Practice with Lesbian, Gay and Bisexual Clients. 2015. [dostęp 2015-12-23].
  30. College of Psychiatry of Ireland: Lesbian, Gay & Bisexual Patients: The Issues for Mental Health Practice. 2011. [dostęp 2016-01-08].
  31. Whisman V: Queer By Choice: Lesbians, Gay Men, and The Politics of Identity. New York: Routledge, 1996, s. 129. ISBN 978-0-415-91015-6.
  32. Rosenbluth S. Is Sexual Orientation a Matter of Choice?. „Psychology of Women Quarterly”. 21 (4), s. 595–610, 1997. DOI: 10.1111/j.1471-6402.1997.tb00133.x. 
  33. Herek GM, Cogan JC, Gillis JR, Glunt EK. Correlates of Internalized Homophobia in a Community Sample of Lesbians and Gay Men. „Journal of the Gay and Lesbian Medical Association”. 2 (1), s. 17–25, 1998. [dostęp 2015-12-08]. 
  34. Herek GM, Gillis JR, Cogan JC. Internalized Stigma Among Sexual Minority Adults: Insights From a Social Psychological Perspective. „Journal of Counseling Psychology”. 56 (1), s. 32–43, 2009. DOI: 10.1037/a0014672. [dostęp 2015-12-08]. 
  35. Herek GM, Norton AT, Allen TJ, Sims CL. Demographic, Psychological, and Social Characteristics of Self-Identified Lesbian, Gay, and Bisexual Adults in a US Probability Sample. „Sexuality Research and Social Policy”. 7 (3), s. 176–200, 2010. DOI: 10.1007/s13178-010-0017-y. PMID: 20835383. PMCID: PMC2927737. 
  36. a b Mock SE, Eibach RP. Stability and Change in Sexual Orientation Identity Over a 10-Year Period in Adulthood. „Archives of Sexual Behavior”. 41 (3), s. 641–8, 2012. DOI: 10.1007/s10508-011-9761-1. PMID: 21584828.