Osiedle Borsiga

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Osiedle Borsiga
Ilustracja
Zabudowa przy ul. Głowackiego
Państwo

 Polska

Miejscowość

Zabrze Biskupice

Adres

ul. Stefana Okrzei
ul. św. Wojciecha
ul. Pawła Kempki
ul. Marii Rodziewiczówny
ul. Joachima Lelewela
ul. Władysława IV
ul. Bartosza Głowackiego
ul. Mieczysława I

Typ budynku

familoki

Położenie na mapie Zabrza
Mapa konturowa Zabrza, po prawej znajduje się punkt z opisem „Osiedle Borsiga”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, na dole znajduje się punkt z opisem „Osiedle Borsiga”
Położenie na mapie województwa śląskiego
Mapa konturowa województwa śląskiego, w centrum znajduje się punkt z opisem „Osiedle Borsiga”
Ziemia50°19′25″N 18°50′00″E/50,323611 18,833333

Osiedle Borsiga, Kolonia robotnicza Borsigwerk[1] (niem: Siedlung Borsigwerk, śl: Bozywerk) – osiedle robotnicze (należące do grupy śląskich osiedli patronackich) dla pracowników Kombinatu górniczo-hutniczego, należącego do niemieckiego fabrykanta, Augusta Borsiga. Wybudowane zostało w latach 18631871, pomiędzy doliną Bytomki a trasą łączącą Bytom z Zabrzem, na południe od pobliskich kopalni Hedwigswünsch („Życzenie Jadwigi”) i Ludwigsglück („Szczęście Ludwika”) i uruchomionej w 1863 roku huty. Obecnie jest częścią dzisiejszej dzielnicy Biskupice w Zabrzu.

Opis[edytuj | edytuj kod]

Równocześnie z podobnymi do siebie domami robotniczymi i pomieszczeniami gospodarskimi w postaci komórek i piwnic, powstała także szkoła, domy dla nauczycieli, park, sala gimnastyczna oraz kaplica ewangelicka i cmentarz, który mieści się przy południowych granicach osiedla. W późniejszych latach dobudowane zostały dwa przedszkola, jedno dla dzieci robotników i jedno dla dzieci pracowników zarządu oraz wyższych rangą inżynierów.

Wnętrze kaplicy ewangelickiej przy ulicy Karola Zmudy.

Na ówczesne czasy standard wszystkich mieszkań był bardzo wysoki. Liczyły one średnio 55 metrów kwadratowych, posiadały pomieszczenia kuchni i maksymalnie nawet 3 izby, na zewnątrz mieszkania – na klatce schodowej znajdowały się ubikacje i dostęp do bieżącej wody. Na zabudowania osiedla składało się ponad 50 dwupiętrowych domów, wykonanych tradycyjnie z czerwonej cegły familoków. Kształt osiedla wyznaczony był przez geometryczny układ zabudowań i ulic, zaprojektowany w sposób symetryczny i harmonijny.

Północna część osiedla, powyżej ul. Okrzei, charakteryzowała się lepszym standardem i inną formą, gdyż przeznaczona była dla pracowników wyższego szczebla. W północnej i środkowej części osiedla znajdują się zabytkowe, prawie stuletnie aleje kasztanowców.

Obecnie osiedle należy do najbardziej unikatowych założeń patronackich na Górnym Śląsku.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Osiedle robotnicze „Borsigwerk” w Zabrzu. [dostęp 2015-11-15]. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-11-17)].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Tomasz Wagner: Zabrze. Nieznane oblicza śląskiej architektury. T. 1. Katowice: Śląskie Centrum Dziedzictwa Kulturowego, 2003, s. 29-31. ISBN 83-85871-37-3.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]