Parafia św. Jana Chrzciciela w Ołdrzychowicach Kłodzkich

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Parafia św. Jana Chrzciciela
Kościół parafialny w Ołdrzychowicach Kłodzkich
Kościół parafialny w Ołdrzychowicach Kłodzkich
Państwo  Polska
Siedziba Polska Ołdrzychowice Kłodzkie
Adres ul. Kłodzka 63
57-360 Ołdrzychowice Kłodzkie
Data powołania połowa XIV w.
Wyznanie katolickie
Kościół rzymskokatolicki
Diecezja świdnicka
Dekanat Lądek-Zdrój
kościół św. Jana Chrzciciela
Filie Piotrowice Górne
Świętej Rodziny
Proboszcz ks. Stanisław Łobodziński
Wspomnienie liturgiczne 24 czerwca
Położenie na mapie gminy Kłodzko
Mapa lokalizacyjna gminy Kłodzko
Parafia św. Jana Chrzciciela
Parafia św. Jana Chrzciciela
Położenie na mapie powiatu kłodzkiego
Mapa lokalizacyjna powiatu kłodzkiego
Parafia św. Jana Chrzciciela
Parafia św. Jana Chrzciciela
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa dolnośląskiego
Parafia św. Jana Chrzciciela
Parafia św. Jana Chrzciciela
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Parafia św. Jana Chrzciciela
Parafia św. Jana Chrzciciela
Ziemia50°21′38,159″N 16°43′14,058″E/50,360600 16,720572

Parafia św. Jana Chrzciciela w Ołdrzychowicach Kłodzkich - rzymskokatolicka parafia położona w metropolii wrocławskiej, diecezji świdnickiej, w dekanacie lądeckim.

Kościół parafialny[edytuj]

Główną świątynią ołdrzychowickiej parafii jest kościół pod wezwaniem św. Jana Chrzciciela, położony w samym centrum wsi, przy ulicy Kłodzkiej 63. Został on zbudowany w 2 połwowie XIX w. na miejscu wcześniejszej świątyni z wykorzystaniem jej elementów[1]. Na terenie parafii znajduje się również kaplica filialna pod wezwaniem św. Rodziny w Piotrowicach Górnych[2].

Charakterystyka[edytuj]

Parafia św. Jana Chrzciciela obejmuje swoim zasięgiem północno-zachodnią część dekanatu lądeckiego, w tym takie wsie jak: Ołdrzychowice Kłodzkie, Romanowo oraz Piotrowice. Na jej obszarze mieszka obecnie ok. 2400 wiernych[3].

Historia parafii[edytuj]

Początki parafii[edytuj]

Początki parafii w Ołdrzychowicach nie są do końca jasne, na co składa się niedostateczna ilość źródeł, które zachowały się na ten temat. Wiadomo, iż najbliższą parafią była parafia św. Andrzeja w pobliskich Trzebieszowicach, z której prawdopodobnie została wydzielona miejscowa parafia[4]. Pierwsza wzmianka o kościele w Ołdrzychowicach Kłodzkich pochodzi z kroniki Bohuslava Balbina, czeskiego jezuity i figuruje pod datą 1384 r., gdzie jest mowa o ilości dziesięciny płaconej na rzecz archidiecezji praskiej[5]. Jednak datę jej erygowania należy cofnąć o co najmniej dwie dekady wcześniej[6], ponieważ już w 1360 r. jest wzmianka o śmierci pierwszego proboszcza.[7]

Parafia w średniowieczu[edytuj]

Średniowieczne dzieje parafii pełne są niejasności i wielu luk w dokumentach, które wspominają wyłącznie tutejszych proboszczów przy okazji umów kupna i sprzedaży gruntów na terenie wsi. Prawo patronatu, a zatem obsady stanowiska proboszcza należało od początku do właściciela posiadającego środkowy dwór[8], co związane było z wydanym w 1336 r. przywilejem przez króla Czech Jana I Ślepego[9].

W 1481 r. parafia została nawiedzona przez biskupa pomocniczego diecezji wrocławskiej, Johannesa Cizicensera, który przybył tu, aby poświęcić nową świątynię[10].

Parafia w czasach habsburskich[edytuj]

W połowie XVI w. większość parafian przeszła na protestantyzm, w związku z czym od 1550 r. proboszczami byli ewangelicy. Sytuacja ta miała miejsce do 1622 r., kiedy to świątynia została zwrócona katolikom, co wiązało się z przymusową rekatolicyzacją hrabstwa kłodzkiego[11]. 17 listopada 1699 r. częściowemu spaleniu uległ kościół parafialny[12]. 5 sierpnia 1701 r. miała miejsce wizytacja praskiego biskupa pomocniczego Vitusa Seipela, który udzielił sakramentu bierzmowania. W 1732 r. dokonano przebudowy kościoła parafialnego[13].

Parafia w latach 1742-1945[edytuj]

W 1770 r. przy kościele wzniesiono nową plebanię[14]. W 1867 r. dokonano całkowitej przebudowy kościoła parafialnego z zachowaniem dotychczasowych elementów. Nowa świątynia otrzymała z zewnątrz formę bliską eklektyzmowi, zaś kształtem przypominała krzyż łaciński. Jego konsekracji dokonano w 1879 r. Dokument ją potwierdzający znajduje się w kuli na wieży[15]. W 1897 r. parafia współfinansowała budowę szpitala w Ołdrzychowicach Kłodzkich, w którym posługę sprawowały franciszkanki szpitalne (osiadły na stałe w parafii w latach 30. XX w.)[16]. W 1927 r. miała miejsce ostatnia wizytacja kanoniczna arcybiskupa praskiego Františka Kordača[17].

Okres po 1945 roku[edytuj]

W 1945 r. parafia została przejęta przez Polaków, a dotychczasowi jej mieszkańcy zostali przesiedleni w głąb Niemiec[18]. Została ona formalnie włączona w obręb Administratury apostolskiej archidiecezji wrocławskiej ze stolicą we Wrocławiu. Oficjalnie częścią tej archidiecezji stała się w 1972 r. Kilkakrotnie remontowi poddawano kościół św. Jana Chrzciciela[19]. W 1982 r. abp Henryk Gulbinowicz dokonał podziału dekanatu kłodzkiego, w którego ramach znajdowała się tutejsza parafia od średniowiecza, a w jego wyniku wyodrębniono dekanat ołdrzychowicki, obejmujący wschodnią część ziemi kłodzkiej. Na początku XXI w. jego siedziba została przeniesiona do Lądka-Zdroju[20]. Od 2004 r. parafia znajduje się w granicach nowo powstałej diecezji świdnickiej[21].

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

  1. K. Marcinek, W. Prorok, Ziemia Kłodzka. Informator turystyczny, s. 131.
  2. Kotlina Kłodzka. Mapa turystyczna, 1:100 000, wyd. Eko-Graf, Wrocław 1997.
  3. Schematyzm Diecezji Świdnickiej, pod red. A. Bałabucha, Świdnica 2005.
  4. K. Kuchta, Dzieje Ołdrzychowic Kłodzkich do 1526 r., maszynopis pracy dyplomowej, Wrocław 2009, s. 30.
  5. B. Balbinus, Misscelanea historia Regni Bohemiae, Lib. V, Pragae 1679-1689, s. 35.
  6. K. Kuchta. op. cit., s. 31.
  7. Geschichtsquellen der Grafschaft Glatz, pod red. F. Volkmera i W. Hohausa, t. 1, Habelschwerdt 1883, s. 237.
  8. K. Kuchta, op. cit., s. 32.
  9. A. Herzig, M. Ruchniewicz, Dzieje Ziemi Kłodzkiej, Hamburg-Wrocław 2006, s. 31.
  10. J. Kögler, Historische Beschreibung des in der Grafschaft Glatz und zwar im Glatzer Kreise gelegenen Dorfes Ullersdorf, [w:] Die Chroniken der Grafschaft Glatz, nowe wyd. pod red. D. Pohla, t. 5, Modautal 1993, s. 333.
  11. Słownik geografii turystycznej Sudetów, op. cit, s. 320.
  12. J. Kögler, op. cit., s. 333.
  13. J. Kögler, op. cit., s. 334.
  14. J. Kögler, op. cit., s. 337.
  15. F. Stein, Chronik Ullersdorf an der Biele. Grafschaft Glatz, 1983, s. 81.
  16. F. Stein, op. cit., s. 81.
  17. F. Stein, op. cit., s. 110.
  18. F. Stein, op. cit., s. 156.
  19. Słownik geografii turystycznej Sudetów, op. cit., s. 322
  20. Dane Wrocławskiej Kurii Metropolitarnej.
  21. Schematyzm Diecezji Świdnickiej, op. cit.

Bibliografia[edytuj]

  • Schematyzm Diecezji Świdnickiej, pod red. A. Bałabucha, Świdnica 2005.
  • Kögler J., Historische Beschreibung des in der Grafschaft Glatz und zwar im Glatzer Kreise gelegenen Dorfes Ullersdorf, [w:] Die Chroniken der Grafschaft Glatz, nowe wyd. pod red. D. Pohla, t. 5, Modautal 1993.
  • Słownik geografii turystycznej Sudetów, pod red. M. Staffa, t. 15, Wrocław 1994.